Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs: praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006
Gespeichert in:
Hauptverfasser: | , , |
---|---|
Format: | Buch |
Sprache: | Greek |
Veröffentlicht: |
[Athēna]
Themelio
[2022]
|
Schriftenreihe: | Istorikē Bibliothēkē. Nea periodos
|
Schlagworte: | |
Online-Zugang: | Inhaltsverzeichnis Literaturverzeichnis Register // Gemischte Register |
Beschreibung: | In griechischer Schrift |
Beschreibung: | 359 Seiten Illustrationen 24 cm |
ISBN: | 9789603104421 9603104426 |
Internformat
MARC
LEADER | 00000nam a2200000 c 4500 | ||
---|---|---|---|
001 | BV049055972 | ||
003 | DE-604 | ||
005 | 20230731 | ||
007 | t | ||
008 | 230718s2022 a||| |||| 00||| gre d | ||
020 | |a 9789603104421 |9 978-960-310-442-1 | ||
020 | |a 9603104426 |9 960-310-442-6 | ||
035 | |a (OCoLC)1390813052 | ||
035 | |a (DE-599)BVBBV049055972 | ||
040 | |a DE-604 |b ger |e rda | ||
041 | 0 | |a gre | |
049 | |a DE-12 | ||
084 | |a OST |q DE-12 |2 fid | ||
100 | 1 | |a Phytilē, Magda |d 1982- |e Verfasser |0 (DE-588)1131565924 |4 aut | |
245 | 1 | 0 | |a Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs |b praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 |c Magda Phytilē, Manos Augeridēs, Elenē Kukē |
246 | 1 | 0 | |a apokleismou |
264 | 1 | |a [Athēna] |b Themelio |c [2022] | |
264 | 4 | |c ©2022 | |
300 | |a 359 Seiten |b Illustrationen |c 24 cm | ||
336 | |b txt |2 rdacontent | ||
337 | |b n |2 rdamedia | ||
338 | |b nc |2 rdacarrier | ||
490 | 0 | |a Istorikē Bibliothēkē. Nea periodos | |
500 | |a In griechischer Schrift | ||
505 | 8 | |a Bibliografie S. 329-349 und Indices S. 351-359 | |
610 | 2 | 7 | |a Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo |0 (DE-588)10100920-3 |2 gnd |9 rswk-swf |
650 | 0 | 7 | |a Anerkennung |0 (DE-588)4128520-7 |2 gnd |9 rswk-swf |
653 | 2 | |a Ethnikon Apeleutherōtikon Metōpon (Greece) | |
653 | 2 | |a Greece / History / 20th century | |
653 | 2 | |a Greece / Politics and government / 1935-1967 | |
653 | 2 | |a Greece / Politics and government / 1967-1974 | |
653 | 2 | |a Greece / Politics and government / 1974- | |
653 | 2 | |a Greece / History / Civil War, 1944-1949 | |
653 | 0 | |a World War, 1939-1945 / Underground movements / Greece | |
653 | 2 | |a Ethnikon Apeleutherōtikon Metōpon (Greece) | |
653 | 0 | |a Politics and government | |
653 | 0 | |a War / Underground movements | |
653 | 2 | |a Greece | |
653 | 4 | |a Since 1900 | |
653 | 6 | |a History | |
689 | 0 | 0 | |a Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo |0 (DE-588)10100920-3 |D b |
689 | 0 | 1 | |a Anerkennung |0 (DE-588)4128520-7 |D s |
689 | 0 | |5 DE-604 | |
700 | 1 | |a Augeridēs, Manos |d ca. 20./21. Jh. |e Verfasser |0 (DE-588)1100571876 |4 aut | |
700 | 1 | |a Kukē, Elenē |d ca. 20./21. Jh. |e Verfasser |0 (DE-588)1196043922 |4 aut | |
856 | 4 | 2 | |m Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment |q application/pdf |u http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000001&line_number=0001&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA |3 Inhaltsverzeichnis |
856 | 4 | 2 | |m Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment |q application/pdf |u http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000003&line_number=0002&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA |3 Literaturverzeichnis |
856 | 4 | 2 | |m Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment |q application/pdf |u http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000005&line_number=0003&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA |3 Register // Gemischte Register |
940 | 1 | |n oe | |
940 | 1 | |q BSB_NED_20230731 | |
942 | 1 | 1 | |c 909 |e 22/bsb |f 0904 |g 495 |
943 | 1 | |a oai:aleph.bib-bvb.de:BVB01-034318205 |
Datensatz im Suchindex
_version_ | 1812717062231949312 |
---|---|
adam_text |
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μάγδα Φυτιλή - Μάνος Αυγερίδης - Ελένη Κούκη 13-35 ΣΪΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ 37-39 A' ΜΕΡΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΣΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ (1944-1949) Ελένη Κούκη 43-78 1. Οι πολιτικές της αναγνώρισης και ο ταραχώδης ελληνικός μεταπόλεμος 43 2. Οι προκλήσεις της
αποκατάστασης της κρατικής κυριαρχίας 45 3. Η μεταδεκεμβριανή επανεκκίνηση 51 4. Η αναγνώριση ως αντικείμενο κοινοβουλευτικής διαπραγμάτευσης 56 5. Ανώνυμη ή επώνυμη Εθνική Αντίσταση; Η πρώτη κοινοβουλευτική διαμάχη 60 6. Κτίζοντας συμμαχίες: ο δρόμος για το Ζ' Ψήφισμα 63 7. Αναζητώντας τη χρυσή
τομή: οι διεργασίες για τον ΑΝ 971/1949 69 8. Η εθνικόφρων Αντίσταση ως αιχμή κρούσης στον Εμφύλιο 71 9. Η τελευταία κοινοβουλευτική διαμάχη: ο δωσιλογισμός ως Εθνική Αντίσταση 75 10. Προς την τελική κύρωση του νόμου 78 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Η ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΝΙΚΗΤΕΣ ТОЇ ΕΜΦΥΛΙΟΥ
ΠΟΛΕΜΟΥ (1949-1967) Μάνος Αυγερίδης 79-121 1. Η αναγνώριση στα χέρια του στρατού: ένα εργαλείο αποκλεισμού και ελέγχου 79 2. Εθνική Αντίσταση «κατ’ ευρείαν ερμηνεία του νόμου» 86 3. Εκτός ελέγχου; Από τη σύντομη στη μακρά αναγνώριση 91 4. Κατασκευάζοντας το παρελθόν: η Εθνική Αντίσταση του
μετεμφυλιακού κράτους 95 5. Μαγική εικόνα: ένα πανελλαδικό εθνικόφρον αντάρτικο 96 a. Οι Εθνικές Ομάδες Ελλήνων Ανταρτών και η διασπορά του ΕΔΕΣ σε όλη την επικράτεια 96 β. Το ελληνικό αντάρτικο πέραν του Ζέρβα 101 6. Εθνικές Οργανώσεις Πληροφοριών και Δολιοφθοράς (ΕΟΠΔ): ο μυστικός πόλεμος 115 7.
Εθνικές Οργανώσεις Εσωτερικού (EOE) 118
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 8 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΟΙ ΔΥΟ ΚΟΣΜΟΙ ΤΗΣ ΜΕΤΕΜΦΥΛΙΑΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΙΤΗΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ Μάνος Αυγερίδης 1. Φαντάσματα πολέμου: το πρόσφατο παρελθόν στον δημόσιο λόγο 2. Η αναγνώριση του ΕΑΜ ως αίτημα για δημοκρατία και συμφιλίωση 3. Η Αριστερά στο προσκήνιο: το μέτωπο της Αντίστασης 4. Το
Κέντρο και η αναγνώριση που δεν έγινε 123-149 125 132 136 144 Β' ΜΕΡΟΣ ΤΟ ΝΔ 179/1969 ΚΑΙ 0 «ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΚΥΚΛΟΣ» ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ (1967-1974) Ελένη Κούκη 153-183 1. Ο αντικομμουνισμός και τα όριά του 153 2. 1968: Αναγνωρίζοντας την πολιτική αξία της αναγνώρισης 156 3. 1969: Από τις υποσχέσεις στη νομοθέτηση
161 4. Το ΝΔ 179/1969 και ο θρίαμβος του αντικομμουνισμού 163 5. Προσδοκίες και διαψεύσεις 169 6. Οργανώσεις χωρίς μέλη; 171 7. 0 νόμος για τις συντάξεις καιοι απογοητεύσεις του εθνικόφρονα χώρου 173 8. Αγωνιστές ή ταγματασφαλίτες; Ηαναγνώριση και οι διεθνείς τηςπεριπλοκές 177 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5
ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΛΙΚΟΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ (1974-1981) Μάγδα Φυτίλή 185-219 1. Η «εθνική συμφιλίωση» ως λήθη 187 2. Η σύμπραξη για την αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης 191 3. Αναμοχλεύοντας εκ νέου τα πάθη 197 4. Η Εθνική Αντίσταση στη Βουλή 198 5. Η
κοινή πρόταση νόμου για τηναναγνώριση τηςΕθνικής Αντίστασης 204 6. Η εφαρμογή του νόμου της ΔικτατορίαςστηΜεταπολίτευση 205 7. Η υποτίμηση της Αντίστασης 212 8. Με το βλέμμα στραμμένο στην Ισπανία 214 9. Οι πολιτικοί πρόσφυγες του Εμφυλίου 216 10. Θα αναγνωριστεί και θα είναι «ντάλα μεσημέρι» 218 Г'
ΜΕΡΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ «ΕΧΘΡΩΝ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ» (1981-1989) Μάγδα Φυτιλή 223-272 1.
Προς μια «αλλαγή» μνημονικούπαραδείγματος 223 2. Ο Νόμος 1285/1982 229 3. Η «εθνικοποίηση» της εαμικής Αντίστασης 238 4. Τρεις ιστορικές συνεδριάσεις 241 5. Αντιδράσεις και ανταγωνισμοί 246
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 6. 7. a. β. γ. δ. ε. Το ζήτημα των πολιτικών προσφύγων του Εμφυλίου Μνήμες και πολιτικές Προεδρικό Διάταγμα 3 79/1983 Νόμος 1543/1985 Ένοπλες Δυνάμεις Μέσης Ανατολής Προνοιακή πολιτική Νόμος 1863/1989 9 249 251 254 257 265 265 266 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΠΑΡΕΚΒΑΣΗ: Η ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ Μάγδα Φυτιλή 273-292 ΚΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΟΙ (1990-2006) Μάγδα Φυτιλή 1. Περί «βιομηχανίας αντιστασιακών» 2. Η μη εαμική Αντίσταση στο προσκήνιο 3. Περικοπές, επανεξετάσεις και πάγωμα της διαδικασίας αναγνώρισης 4. Η αποκατάσταση σε δεύτερο πλάνο 5. «Εθνική συμφιλίωση» ή «ιδεολογική ηγεμονία της Αριστερός»; 293-320 293 299 306 313 318 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Μάγδα Φυτιλή - Μάνος Αυγερίδης - Ελένη Κούκη 321-328 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 329-349 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ 351-356 ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ 357-359 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ A. Αρχειακές πηγές Αρχείο Νομαρχίας Αττικής Γενικό Αρχείο Εθνικής Αντίστασης ΑΣΚΙ Αρχείο ΕΔΑ Αρχείο Λεύτερη Αποστόλου Βιβλιοθήκη της Βουλής Αρχείο Εφημερίδων και Περιοδικών ТАК Σύρου Αρχείο ΠΕΑΕΑ Παρ/τος Σύρας Γεννάδειος Βιβλιοθήκη Αρχείο Γ. Ν. Παπαϊωάννου Γενικό Επιτελείο Στρατού/Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού Ψηφιοποιημένο Αρχείο ΔΕΠΑΘΑ Αρχείο Εθνικής Αντίστασης Εθνική Βιβλιοθήκη Ψηφιακό Αρχείο Εφημερίδων ΕΛΙΑ Εφημερίδες Περιοδικά Εφ. Εθνική Αντίστασις (Ιωάννινα) Πρακτικά της Βουλής των Ελλήνων 1946-2006 Β. Τύπος Εφημερίδες The New York Times (Νέα Τόρκη) The Times (Λονδίνο) Αντικομμουνιστική - Χριστιανική Ελλάς
330 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Απογευματινή Εθνική Αντίστασις (Γιάννενα) Εθνική Αντίστασις (Θεσσαλονίκη) Έθνος Ελευθερία Ελευθεροτυπία Εμπρός Η Ακρόπολη Η Αυγή Η Καθημερινή Μακεδονία (Θεσσαλονίκη) Νέα Πολιτεία Προοδευτική Αλλαγή Ριζοσπάστης Τα Νέα Το Βήμα Περιοδικά 21η Απριλίου (στη συνέχεια; Νέα Ελλάς)
Αντί Εθνική Αντίσταση Επιθεώρηση Τέχνης Ιστορικόν Αρχείον Εθνικής Αντιστάσεως Ο Πολίτης Γ. Βιβλιογραφία Alivizatos, Nikos - Diamandouros, Nikiforos, «Politics and the Judiciary in the Greek Transition to Democracy», στο James McAdams (επιμ.), Transitional Justice and the Rule of Law in New
Democracies, University of Notre Dame Press, Νοτρ Νταμ 1997, σ. 27-60. Antoniou, Giorgos, «The Lost Atlantis of Objectivity: The Revisionist Struggles between the Academic and Public Spheres», History and Theory, τ. 46(4), 2007, σ. 92-112. Antoniou, Giorgos - Paschaloudi, Eleni, «Remembering the
Greek Resistance: Politics of Memory, Reconciliation and Oblivion», Ricerche Storiche, τχ. 1, 2014, σ. 49-66. Avgeridis, Manos, «Debating the Greek 1940s: Histories and Memories of a Conflicting Past Since the End of the Second World War», Historein, τ. 16(1-2), 2017, σ. 8-46. Barahona de Brito,
Alexandra, «Transitional Justice and Memory: Exploring Perspecti ves», South European Society and Politics, τ. 15(3), 2010, σ. 359-376. Barahona de Brito, Alexandra - Gonzalez-Enriquez, Carmen - Aguilar Fernández, Pal oma (επιμ.), The Politics of Memory. Transitional Justice in Democratizing
Societies, Ox ford University Press, Οξφόρδη 2001.
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 331 Berger, Stefan, «A Return to the National Paradigm? National History Writing in Ger many, Italy, France, and Britain from 1945 to the Present», The Journal of Modern History, τ. 77(3), 2005, σ. 629-678. Borneman, John, Settling Accounts: Violence, Justice and Accountability in Post-Socialist Europe, Princeton University Press, Πρίνστον 1997. Bosworth, Richard J.B., «Nations Examine Their Past: A Comparative Analysis of the Historiography of the “Long” Second World War», The History Teacher, 1996, σ. 499-523. Clogg, Richard, Anglo-Greek Attitudes. Studies in History, Palgrave Macmillan, Λονδίνο 2000. Close, David, The Origins of the Greek Civil War, Longman, Λονδίνο 1995. Close, David, «The Road to Reconciliation? The Greek Civil War and the Politics of Memory in the 1980s», στο Philip Carabott - Thansasis D. Sfikas (επιμ.), The Greek Civil War: Essays on a Conflict of Exceptionalism and Silences, Routledge, Λονδίνο 2004, σ. 257-278. Cointet, Jean Paul, Expier Vichy l’Epuration en France, 1943-1958, Perrin, Παρίσι 2008. Confino, Alon, «Remembering the Second World War, 1945-1965: Narratives of Victim hood and Genocide», Cultural Analysis, τχ. 4, σ. 46-75. Conway, Martin, «Greek Exceptionalism or a Mirror of a European Civil War?», στο Philip Carabott - Thanasis D. Sfikas (επιμ.), The Greek Civil War. Essays of a Conflict of Exceptionalism and Silences, Ashgate, Λονδίνο 2004, σ. 17-39. Couloumbis, Theodore A., «The Greek Junta Phenomenon», Polity, τ. 6(3), 1974, σ. 345-374. Couroucli, Maria - Karamanolakis, Vaggelis, «Renegotiations of Twentieth-
Century His tory Access to “Sensitive” Government Records and Archives in Greece», Zeithistoris che Forschungen/Studies in Contemporary History, τχ. 10, 2013, σ. 131-139. Courtois, Stéphane κ.ά., Le livre noir du communisme: crimes, terreurs et répression, Robert Laffont, Παρίσι 1997. Crocker, David, «Transitional Justice and International Civil Society: Towards a Nor mative Framework», Constellations, τ. 5(4), 1998, σ. 492-517. Deák, István - Gross, Jan - Judt, Tony (επιμ.), The Politics of Retribution, Princeton Uni versity Press, Πρίνστον και Νιου Τζέρσεϊ 2000. Delzell, Charles F., «The Italian Anti-Fascist Resistance in Retrospect: Three Decades of Historiography», The Journal of Modern History, τχ. 47, 1975, σ. 66-96. Dragostinova, Theodora, «On “Strategic Frontiers”: Debating the Borders of the PostSecond World War Balkans», Contemporary European History, τ. 27(3), 2018, σ. 387411. Eley, Geoff, «Legacies of Antifascism: Constructing Democracy in Postwar Europe», New German Critique, τχ. 67, 1996, σ. 73-100. Elster, Jon, Closing the Books. Transitional Justice in Historical Perspective, Cambridge Uni versity Press, Κέιμπριτζ 2004. Ethier, Diane (επιμ.), Democratic Transition and Consolidation in Southern Europe, Latin America and Southeast Asia, Macmillan, Μπεϊσινγκστόουκ 1994.
332 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Xan Fielding, The Stronghold: Four Seasons in the White Mountains of Crete, Paul Dry Books, ΗΠΑ 2013. Fleischer, Hagen, «The National Liberation Front (EAM), 1941-1947. A Reassessment», στο John 0. latrides - Linda Wrigley (επιμ.), Greece at the Crossroads. The Civil War and its Legacy, Pennsylvania State University Press, Πενσυλβάνια 1995, σ. 46-89. Frei, Norbert, Adenauer’s Germany and the Nazi Past: Tie Politics of Amnesty and Integra tion, Columbia University Press, Νέα ϊόρκη 2002. Furet, François, Le passé d’une illusion. Essai sur l’idée communiste au XXe siècle, Calmann-Lévy/Robert Laffont, Παρίσι 1995. Jones, Howard, «A New Kind of War». America’s Global Strategy and the Truman Doctrine in Greece, Oxford University Press, Οξφόρδη 1989. Judt, Tony, Postwar: A History of Europe since 1945, Penguin Press, Νέα ϊόρκη 2005. Julià, Santos, «De guerra contra el invasor a guerra fratricida», στο Santos Julià (επιμ.), Víctimas de la guerra civil, Temas de Hoy, Μαδρίτη 2004, σ. 1-24. Julià, Santos, «Memoria, historia y política de un pasado de guerra y de dictadura», στο Santos Juliá (επιμ.), Memoria de la guerra y del franquismo, Taurus Historia, Fun dación Pablo Iglesias, Μαδρίτη 2006. σ. 27-77. Hart, Janet, New Voices in the Nation. Women and the Greek Resistance, 1941-1964, Cor nell University Press, Νέα Τόρκη και Λονδίνο 1996. Hoffmann, Stefan-Ludwig - Kott, Sandrine - Romijn, Peter - Wieviorka, Olivier, «Intro duction», στο Stefan-Ludwig Hoffmann κ.ά. (επιμ.), Seeking Peace in the Wake of War: Europe, 1943-194 7, Amsterdam University Press,
Άμστερνταμ 2015. Hondros, John Louis, Occupation and Resistance: The Greek Agony 1941-1944, Pella Pub lishing Company, Νέα Τόρκη 1983. Horn, Gerd-Rainer, «The Politics of Demobilization», στο The Moment of Liberation in Western Europe: Power Struggles and Rebellions, 1943-1948, Oxford University Press, Ηνωμένο Βασίλειο 2020. Hugo, García - Yusta, Mercedes - Tabet, Xavier - Climaco, Cristina (επιμ.), Rethinking Antifascism: History, Memory and Politics, 1922 to the Present, Berghahn Books, Νέα Τόρκη και Οξφόρδη 2016. Karakasidou, Anastasia, «Politicizing Culture: Negating Ethnic Identity in Greek Ma cedonia», Journal of Modern Greek Studies, τ. 11(1), 1993, σ. 1-28. Karamouzi, Eirini, Greece, the EEC and the Cold War, 1974-1979. The Second Enlarge ment, Palgrave Macmillan, Νέα Τόρκη 2014. Kiss, Csilla, «Historical Memory in Post-Cold War Europe», The European Legacy, τ. 19(4), 2014, σ. 419-432. Kondis, Basil, «Greek National Claims at the Paris Peace Conference of 1946», Balkan Studies, τ. 32(2), 1991, σ. 309-324. Kornetis, Kostis, «Public Memory of the Transitions in Spain and Greece: Toward a Change of Script?», στο Maria Elena Cavallaro - Kostis Kornetis (επιμ.), Rethinking Démocratisation in Spain, Greece and Portugal, Palgrave Macmillan, Λονδίνο και Νέα ϊόρκη 2019, σ. 71-87. Kousouris, Dimitris, «Liberation 1944: not a moment, a time in history», διαθέσιμο
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 333 στο https://www.press.jhu.edu/journals/journal-modern-greek-studies/occasionalpapers. Králová, Kateřina, «The “Holocausts” in Greece: victim competition in the context of postwar compensation for Nazi persecution», Holocaust Studies, τ. 23(1-2), 2017, σ. 149-175. Kritz, Neil J. (επιμ.), Transitional Justice. How Emerging Democracies Reckon with Former Re gimes, Volume I, General Considerations, United States Institute of Peace Press, Ουάσινγκτον 1995. Lagrou, Pieter, «Victims of Genocide and National Memory: Belgium, France and the Netherlands 1945-1965», Past and Present, τ. 154(1), 1997, σ. 181-222. Lagrou, Pieter, The Legacy of Nazi Occupation. Patriotic Memory and National Recovery in Western Europe, 1945-1965, Cambridge University Press. Κέιμπριτζ 2000. Lebow, Richard Ned - Kansteiner, Wulf - Fogu, Claudio, The Politics of Memory in Post war Europe, Duke University Press, Νέα ΐόρκη και. Λονδίνο 2006. Linz, Juan - Stepan, Alfred, Problems of Democratic Transition and Consolidation, Johns Hopkins University Press, Βαλτιμόρη 1996. Ludi, Regula, Reparations for Nazi Victims in Postwar Europe, Cambridge University Press, Κέιμπριτζ 2012. Lyrintzis, Christos, «Political Parties in Post-Junta Greece: A Case of Bureaucratic Clientelism?», στο Geoffrey Pridham (επιμ.), The Него Mediterranean Democracies: Regime Change in Spain, Greece and Portugal, Frank Cass Co., Λονδίνο 1984, σ. 99-118. Lyrintzis, Christos, «Greek Civil Society in the 21st Century», στο Panayotis C. loakimidis (επιμ.), Greece in the European Union: The New Role and the New Agenda,
Ministry of Press and Mass Media, Αθήνα 2002, σ. 90-99. Marantzidis, Nikos - Antoniou, Giorgos, «The Axis Occupation and Civil War: Chang ing Trends in Greek Historiography, 1941-2002», Journal of Peace Research, τ. 41(2), 2004, σ. 223-231. Mazower, Mark, «The Cold War and the Appropriation of Memory: Greece After Lib eration», στο István Deák - Jan Gross - Tony Judt (επιμ.), The Politics of Retribution, Princeton University Press, Πρίνστον και Νιου Τζέρσεϊ 2000, σ. 293-323. Mercer, Ben, «Specters of Fascism: The Rhetoric of Historical Analogy in 1968», The Journal of Modern History, τχ. 88, 2016, σ. 96-129. Moradiellos, Enrique, «Ni gesta heroica, ni locura trágica: nuevas perspectivas histó ricas sobre la guerra civil», Ayer, τχ. 50, 2003, σ. 11-39. Nachnami, Arnikam, «Civil War and Foreign Intervention in Greece: 1946-49», Journal of Contemporary History, τ. 25(4), 1990, σ. 489-522. Pakier, Malgorzataand - Strath, Bo, A European Memory? Contested Histories and Politics of Remembrance, Berghahn Books, Νέα ΐόρκη και Οξφόρδη 2010. Papastratis, Prokopis, British Policy Towards Greece During the Second World War, 19411944, Cambridge University Press, Κέιμπριτζ 1984. Pavone, Claudio, A Civil War: A History of the Italian Resistance, Verso, Λονδίνο 2013. Prezioso, Stephanie, «Antifascism and Anti-Totalitarianism: The Italian Debate», Jour nal of Contemporary History, τ. 43(4), 2008, σ. 555-572.
334 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Rabinbach, Anson, «Introduction: Legacies of Antifascism», New German Critique, τχ. 67, 1996, σ. 3-17. Rousso, Henry, Le Syndrome de Vichy de 1944 à nos jours, Le Seuil, Παρίσι 1987. Schaap, Andrew, Political Reconciliation, Routledge, Λονδίνο 2005. Sevillano, Francisco, Rojos. La representación del enemigo en la guerra civil, Alianza Edito rial, Μαδρίτη 2007. Sfikas, Thanasis D., «A Prime Minister for all Time: Themistoklis Sofoulis from Pre miership to Opposition to Premiership, 1945-49», στο Philip Carabo« - Thanasis D. Sfikas (επιμ.), The Greek Civil War: Essays on a Conflict of Exceptionalism and Silences, Ashgate, Aidershot 2004. Sfikas, Thanasis D. - Mahera, Anna, «Does the Iliad need an Agamemnon Version? History, Politics and the Greek 1940s», Historein, τχ. 11, 2011, σ. 80-98. Siani-Davies, Peter - Katsikas, Stefanos, «National Reconciliation After Civil War: The Case of Greece», Journal of Peace Research, τχ. 46, 2009, σ. 559-575. Sikkink, Kathryn, The Justice Cascade: How Human Rights Prosecutions Are Changing World Politics, WW Norton, Νέα Τόρκη 2011. Stavrianos, L., «I. The Immediate Origins of the Battle of Athens», American Slavic and East European Review, τ. 8(4), 1949, σ. 239-251. Stefanidis, Ioannis D., Stirring the Greek Nation: Political Culture, Irredentism and AntiAmericanism in Post-War Greece, 1945-1967, Ashgate, Aidershot 2007. Stone, Dan, Goodbye to all that?: The Story of Europe since 1945, Oxford University Press, Οξφόρδη 2014. Traverso, Enzo, «Intellectuals and Anti-Fascism: For a Critical Historization», New Pol
itics, τ. IX(4), 2004, online. Voglis, Polymeris, «Political Prisoners in the Greek Civil War, 1945-50: Greece in Com parative Perspective», Journal of Contemporary History, τ. 37(4), 2002, σ. 523-540. Voglis, Polymeris - Nioutsikos, Ioannis, «The Greek Historiography of the 1940s. A Re assessment», Sudosteuropa, τ. 65(2), 2017, σ. 316-333. Wittner, Laurence S., American Intervention in Greece 1943-1949, Columbia University Press, Νέα ϊόρκη 1982. Wouters, Nico (επιμ.), Transitional Justice and Memory in Europe (1945-2013), Intersentia Cambridge, Κέιμπριτζ 2014. Αγώνες και θυσία: της Βασιλικής Χωροφυλακής, Έκδοσις Πανελλήνιου Συλλόγου Αναπήρων Φυμ. Οπλιτών Χωροφυλακής, 1950. Αλβανός, Ραϋμόνδος, «Γοργοπόταμος. Σύμβολο της Εθνικής Αντίστασης, σημάδι της ιδεολογικής ηγεμονίας του ΠΑΣΟΚ», στο Βασίλης Βαμβακάς - Παναγής Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία του ’80. Κοινωνικό, πολιτικό και πολι τισμικό λεξικό, Το πέρασμα, Αθήνα 2010, σ. 90-91. Αλεξανδρής, Κ.Α., Το ναυτικόν μας κατά την πολεμικήν περίοδον 1941-45, Αθήνα 1952. Αλιβιζάτος, Νίκος, Οι πολιτικοί θεσμοί σε κρίση, 1922-1974. Όψεις της ελληνικής εμπειρίας, μτφρ.: Βενετία Σταυροπούλου, Θεμέλιο, Αθήνα 1995.
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 335 Αναστασιάδης, Σ„ Πίνδος, Αθήνα 1955. Αντωνίου, Γιώργος, «Οι γιορτές μίσους και οι πόλεμοι της δημόσιας μνήμης (19502000): από το τραύμα των ηττημένων στο τραύμα των νικητών», στο Νίκος Δεμερτζής - Ελένη Πασχαλούδη - Γιώργος Αντωνίου (επιμ.), Εμφύλιος. Πολιτισμικό τραύμα,
Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2013, σ. 215-249. Αντωνίου, Γιώργος - Μαραντζίδης, Νίκος (επιμ.), Η εποχή της σύγχυσης. Η δεκαετία του 1940 και η ιστοριογραφία. Εστία, Αθήνα 2008. Αντωνίου, Γιώργος - Πασχαλούδη, Ελένη, «“Το άψογο πρόσωπο της ιστορίας θολώ νει”: η αναγνώριση της εαμικής Αντίστασης και το
πολιτικό σύστημα (1945-1995)», στο Βασίλης Γούναρης (επιμ.), Ήρωες των Ελλήνων: Οι καπετάνιοι, τα παλικάρια και η αναγνώριση των εθνικών αγώνων 19ος-20ός αιώνας, Ίδρυμα Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα 2014, σ. 257-331. Αντωνίου, Κωνσταντίνος, Ιστορία Ελληνικής Βασιλικής Χωροφυλακής, 1833-1965, 4 τόμοι,
Αθήνα 1964-1967. Αντωνόπουλος, Κοσμάς, Εθνική Αντίστασις, 1941-1945, 3 τόμοι, Αθήνα 1964. Αρχηγείον Βασιλικής Χωροφυλακής, Δράσις της Χωροφυλακής κατά την περίοδο 1941-1950, Αθήνα 1962. Αυγερίδης, Μάνος, «Το Αγροτικό Κόμμα Ελλάδας στην τροχιά του ελληνικού κομμου νιστικού κινήματος (1941-1961)»,
στο Ευαγγελία Γεώργα - Ελένη Τάκου (επιμ.), Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Πολιτική Επιστήμη και Ιστορία. Επετηρί δα 2008-2009, Πάντειο-Παπαζήσης. Αθήνα 2010, σ. 141-160. Αυγερίδης, Μάνος. «Ιστορικοποιώντας το βίωμα. Από την ελληνική Αντίσταση στην ιστορία της (1945-1967)», διδακτορική διατριβή,
Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Φιλοσοφικής Σχολής, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2019. Αυγερίδης, Μάνος, «Στ’ Άρματα! Στ’ Άρματα!
Οι τρεις εκδοχές ενός συλλογικού έρ γου για την ιστορία της Εθνικής Αντίστασης (1963, 1964, 1967): πρώτες προσεγγί σεις», Αρχειοτάξιο, τχ. 12, Θεμέλιο, Αθήνα 2010, σ. 161-168. Αυγερίδης, Μάνος - Κούκη, Ελένη - Φυτιλή, Μάγδα, «Αναμοχλεύοντας τα πάθη: τα όρια του πολιτικού λόγου για την Εθνική
Αντίσταση», Αρχειοτάξιο, τχ. 22, Θεμέ λιο, Αθήνα 2020, σ. 67-92. Αυγερίδης, Μάνος - Φυτιλή. Μάγδα, «Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου: το 1989 και το τέλος του “αντιφασιστικού παραδείγματος”», Αρχειοτάξιο, τχ. 21, Θε μέλιο, Αθήνα 2019, σ. 69-82. Βαμβούρη, Χριστίνα, «Ζητήματα επαναπόδοσης
της ελληνικής ιθαγένειας και περιου σιών στους Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες του εμφυλίου πολέμου», Peri Istorias, τχ. 5, 2020, σ. 116-120. Βαν Μπούσχοτεν, Ρίκη, «Η αδύνατη επιστροφή: Αντιμετωπίζοντας το χωρισμό και την ανασυγκρότηση της μνήμης ως συνέπεια του Εμφυλίου πολέμου», στο Μ. Mazower
(επιμ.), Μετά τον πόλεμο. Η ανασυγκρότηση της οικογένειας, του έθνους και του κράτους στην Ελλάδα, 1943-1960, μτφρ.: Ειρήνη Θεοφυλακτοπούλου, Αλε ξάνδρεια, Αθήνα 2004, σ. 139-160. Βαρών-Βασάρ, Οντέτ, Η ενηλικίωση μιας γενιάς. Νέοι και νέες στην Κατοχή και στην Αντίσταση, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας»,
Αθήνα 2009.
336 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Βαφέας, Νίκος - Τζούκας, Βαγγέλης, «Από την Αντίσταση στη Βουλή. Πρώην Εδεσίτες στα κοινοβουλευτικά έδρανα», Δοκιμές, τχ. 15-16, 2010, σ. 263-284. Βαφέας, Νίκος - Τζούκας, Βαγγέλης, «Η πολιτική κληρονομιά του ΕΔΕΣ: Το Εθνικόν Κόμμα Ελλάδος (1945-1950)», στο Πολυμέρης
Βόγλης - Φλώρα Τσίλαγα - Ιάσονας Χανδρινός - Μενέλαος Χαραλαμπίδης (επιμ.), Η εποχή των ρήξεων. Η ελληνική κοινωνία στη δεκαετία του 1940, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2016. Βαφειάδης, Θωμάς, Σκοποί και δράσις κατά την κατοχήν της Πανελληνίου Απελευ θερωτικής Οργανώσεως (Π.Α.Ο.), Θεσσαλονίκη 1969.
Βερβενιώτη, Τασούλα, «Προφορική ιστορία και έρευνα για τον ελληνικό Εμφύλιο: Η πολιτική συγκυρία, ο ερευνητής και ο αφηγητής», Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευ νών, τχ. 107, 2002, σ. 157-181. Βερβενιώτη, Τασούλα, Η γυναίκα της Αντίστασης. Η είσοδος των γυναικών στην πολιτική, Κουκκίδα, Αθήνα 2013
(επανέκδοση του 1994). Βλάχου, Ελένη, «Οι συνταγματάρχες και ο Τύπος», στο Γιώργος Ν. Γιαννόπουλος Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω από στρατιωτικό ζυγό, Παπαζήσης, Αθήνα 1976, σ. 113-135. Βοβολίνης, Κωνσταντίνος, Η Εκκλησία στον αγώνα της ελευθερίας 1453-1953, Αθή να 1952. Βοβολίνης,
Κωνσταντίνος, Μυστικές εκδόσεις, Αθήνα 1945. Βόγλης, Πολυμέρης, Η εμπειρία της φυλακής και της εξορίας. Οι πολιτικοί κρατούμε νοι στον εμφύλιο πόλεμο, μτφρ. Γιάννης Καστανάρας, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004. Βόγλης, Πολυμέρης, «Ανάμεσα στην άρνηση και στην αυτοάρνηση: Πολιτικοί κρατού μενοι στην Ελλάδα
1945-1950», στο Mark Mazower (επιμ.), Μετά τον πόλεμο. Η ανασυγκρότηση της οικογένειας, του έθνους και του κράτους στην Ελλάδα,
19431960, μτφρ.: Ειρήνη Θεοφυλακτοπούλου, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004, σ. 87-104. Βόγλης, Πολυμέρης, «Οι μνήμες της δεκαετίας του 1940 ως αντικείμενο ιστορικής ανάλυσης: μεθοδολογικές προτάσεις», στο Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν κ.ά. (επιμ.), Μνή μες και Λήθη του ελληνικού εμφυλίου πολέμου, Επίκεντρο,
Θεσσαλονίκη 2008, σ. 61-80. Βόγλης, Πολυμέρης, «Η κοινωνία της υπαίθρου στα χρόνια του εμφυλίου», στο Χρη στός Χατζηιωσήφ (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα, 1945-1952, τ. Δ2, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2009, σ. 327-361. Βόγλης, Πολυμέρης, Η αδύνατη επανάσταση. Η κοινωνική δυναμική του Εμφυλίου
Πολέμου, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2014. Βόγλης, Πολυμέρης, «Διαμάχες για το παρελθόν; Η δεκαετία του 1940 ανάμεσα στη δημόσια ιστορία και την ιστοριογραφία», στο Κατερίνα Γαρδίκα κ.ά. (επιμ.), Η μακρά σκιά της δεκαετίας του ’40. Πόλεμος-Κατοχή-Αντίσταση-Εμφύλιος, Αλε ξάνδρεια, Αθήνα 2015, σ. 351-369.
Βόγλης, Πολυμέρης - Παπαθανασίου, Ιωάννα - Σακελλαρόπουλος, Τάσος - Χαραλα μπίδης, Μενέλαος, «Εισαγωγή», στο Πολυμέρης Βόγλης - Ιωάννα Παπαθανασίου Τάσος Σακελλαρόπουλος - Μενέλαος Χαραλαμπίδης (επιμ.), Δεκέμβρης 1944. Το παρελθόν και οι χρήσεις του, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2017, σ. 9-24. Βόγλης,
Πολυμέρης - Χανδρινός, Ιάσονας - Τσίλαγα, Φλώρα - Χαραλαμπίδης, Μενέ-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 337 λαός, «Εισαγωγή», στο Πολυμερής Βόγλης κ.ά. (επιμ.) Η εποχή των ρήξεων: η ελ ληνική κοινωνία τη δεκαετία του 1940, Επίκεντρο, 2012, σ. 7-25. Βουδικλάρης, Θεόδωρος, Επιτάφιος Αετών. Αλβανία-Κορέα 1940-1954, Αθήνα χ.χ. Βουδούρης, Πάνος, Υπό το φως της αλήθειας, Ai
οργανώσεις αντιστάσεως Βορείου Ελλάδος, Εκδόσεις Λεγεώνος Εφεδρικών Πολεμιστικών Οργανώσεων Βορείου Ελ λάδος, Θεσσαλονίκη 1948. Βούλγαρης, Γιάννης, Η Ελλάδα της Μεταπολίτευσης, 1974-1990. Σταθερή δημο κρατία σημαδεμένη από τη μεταπολεμική ιστορία, Θεμέλιο, Αθήνα 2001. Βούλγαρης, Γιάννης, «Η
δημοκρατική Ελλάδα», στο Γιάννης Βούλγαρης κ.ά., Ελληνι κή Πολιτική Ιστορία 1950-2004, Θεμέλιο, Αθήνα 2011, σ. 111-154. Γενικό Επιτελείο Στρατού, Ai μάχαι του Βίτσι και του Γράμμου 1949 υπό το συνθη ματικόν Επιχείρησις «Πυρσός», Αθήνα 1951. Γενικό Επιτελείο Στρατού, Διεύθυνσις Ηθικής Αγωγής, Η
Μάχη του Έθνους. Ο Αγών του Ελληνικού Έθνους κατά του Κομμουνισμού μέχρι της 29η Αυγούστου 1949, Αθήνα 1952. Γεροζήσης, Τριαντάφυλλος, Το σώμα των ελλήνων αξιωματικών και η θέση τους στη σύγχρονη ελληνική ιστορία, τ. 2, Δωδώνη, Αθήνα-Ιωάννινα 1996. Γιαννακόπουλος, Αθανάσιος, Η συμβολή του
αυτοκινήτου εις τον ιταλοελληνικόν πόλεμον (1940-1941), Αθήνα 1957. Γιαννακουλόπουλος, Κωνσταντίνος. «Αλλού και εδώ. Ηθικαί και υλικαί αμοιβαί εις την Γαλλίαν. Παραγνώρισις και διώξεις εις την Ελλάδα», περ. Ιστορικόν Αρχείον Εθνικής Αντιστάσεως, τχ. 29-30 (1961), σ. 42-45. Γιαννόπουλος, Ευάγγελος,
Η Εθνική Αντίσταση των Ελλήνων κατά των ΓερμανώνΙταλών και Βουλγάρων καταχτητών 1941-1944 και η αναγνώρισή της από το κράτος
(Νόμος 1285/1982 του ΠΑΣΟΚ), Αθήνα 1999. Γρηγοριάδης, Σόλων, Ιστορία της δικτατορίας, τ. 2, Καπόπουλος, Αθήνα 1975. Γρηγοριάδης, Σόλων, Ιστορία της δικτατορίας, τ. 3, Καπόπουλος, Αθήνα 1975. Γρηγοριάδης, Σόλων Ν., Ο εμφύλιος πόλεμος 1946-1949, Το Βήμα, Αθήνα 2010 (επανέκδοση, 1979). Γρηγοριάδης,
Σόλων, Τα φοβερά ντοκουμέντα. Ο Εμφύλιος Πόλεμος, τ. A, Το Βήμα Βιβλιοθήκη, Αθήνα χ.χ. Γρηγοριάδης, Φοίβος, Το Αντάρτικο, 5 τόμοι, Καμαρινόπουλος, Αθήνα 1964. Clogg, Richard, «Η ιδεολογία της “Επαναστάσεως της 21ης Απριλίου 1967”», στο Γιώργος Ν. Γιαννόπουλος - Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω
από στρατιωτι κό ζυγό, Παπαζήσης, Αθήνα 1976, σ. 81-112. Close, David, Ελλάδα 1945-2004. Πολιτική, κοινωνία, οικονομία, μτφρ.: Γιώργος Μερτίκας, Θύραθεν, Θεσσαλονίκη 2006. Δαλκαβούκης, Βασίλης, «Η Μεταπολίτευση στους δρόμους. Μνήμη, ιδεολογία και πο λιτική με αφορμή τη μετεξέλιξη των οδωνυμίων
(1974-2012)», στο Μάνος Αυγερίδης - Έφη Γαζή - Κωστής Κορνέτης (επιμ.), Μεταπολίτευση. Η Ελλάδα στο μεταίχμιο δύο αιώνων, Θεμέλιο, Αθήνα 2015, σ. 40-53. Δαμιανάκος, Στάθης, «Τα εκλογικά φέουδα στην Ήπειρο. Τυπολογική προσέγγιση της αγροτικής ψήφου στο ν. Ιωαννίνων μεταξύ 1956 και 1964», Ανάτυπο από
το Στ.
338 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Δαμιανάκος (επιμ.), Διαδικασίες κοινωνικού μετασχηματισμού στην αγροτική Ελ λάδα, ΕΚΚΕ, Αθήνα 1987. Δέδε, Κατερίνα, Ο σύντομος πολιτικός βίος της ΕΠΕΚ: Η ανάδυση του Κέντρου στη μετεμφυλιακή Ελλάδα, ΕΙΕ/ΙΙΕ, Αθήνα 2016. Δεδούσης, Ιωάννης, Θύμιος Δεδούσης, λοχαγός-
βουλευτής, ο εθνομάρτυς αγωνιστής, Αθήνα 1949. Δέπος, Ελευθέριος, «Η Διάσπασις αρχίζει εις τον ΕΔΕΣ Αθηνών», περ. Ιστορικόν Αρχείον Εθνικής Αντιστάσεως, τχ. 7-8, 22-24, 27-28 έως 41-43 (1958-1962). Ο Δήμος Νίκαιας στους Ήρωες της Εθνικής Αντίστασης. 20 Χρόνια από τη 17 Αύ γουστου 1944, Δήμος
Νίκαιας, Νίκαια 1964. Δημοτάκης, Νικόλαος, Μυστικός Πόλεμος, 1941-1944, Μίδας - Πλούτων, Τυπογρα φείο Εμμ. Μαθιουδάκη, Αθήνα [1948]. Διονύσιος (μητροπολίτης Λήμνου), Πιστοί άχρι θανάτου, Αθήνα 1959. Δορδανάς, Στρατός, Η γερμανική στολή στη ναφθαλίνη. Επιβιώσεις του δοσιλογισμού στη Μακεδονία,
Εστία, Αθήνα 2012. Δορδανάς, Στράτας, Ελληνες εναντίον Ελλήνων. Ο κόσμος των Ταγμάτων Ασφαλεί ας στην κατοχική Θεσσαλονίκη, 1941-1944, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2006. Δροσόπουλος, Δρόσος, Η Ελληνική Βασιλική Χωροφυλακή: Σύστασις, αξία και δράσις του σώματος. Ιστορία και θρύλοι. Απομνημονεύματα, 1961.
Δρούλια, Λουκία - Κουτσοπανάγου, Γιούλα (επιμ.), Εγκυκλοπαίδεια Ελληνικού Τύ που 1784-1974, 4 τόμ., ΕΙΕ/ΙΝΕ, Αθήνα 2008. Ειρηναίος (μητροπολίτης), Η δύναμις του Ελληνοχριστιανικού πνεύματος. Αναμνή σεις και εντυπώσεις από την κατοχήν της νήσου Σάμου και την Μέσην Ανατο λήν, Αθήνα 1948. Έκθεσις
της πολεμικής ιστορίας των Ελλήνων, τ. β', Αρχηγείο Ενόπλων Δυνάμεων, Αθήνα 1970. Εκτελεσθέντες επί Κατοχής. Στοιχεία
ληφθέντα από αρχεία της Αρχιεπισκοπής Α θηνών, Αετός, Αθήνα 1947. Ελεφάντης, Άγγελος, Στον αστερισμό του λαϊκισμού, Ο Πολίτης, Αθήνα 1991. Ελεφάντης, Άγγελος, Μας πήραν την Αθήνα. Ξαναδιαβάζοντας την ιστορία 19411950, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2003. Το Ελληνικόν Πρόβλημα, Αθήνα 1943. Ενεπεκίδης, Πολυχρόνης, Η Ελληνική Αντίστασις 1941-1944, Εστία, Αθήνα 1964. Ευάγγελος (μητροπολίτης Ερμουπόλεως), Θρησκευτικά και πατριωτικά σαλπίσματα, Αλεξάνδρεια 1947. Xan Fielding, Το κρυφτό. Η Αντίσταση στην Κρήτη, μτφρ.: Αλεξάνδρα Φιαδά, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 1993. Ζαλοκώστας, Χρήστος, Το χρονικόν της σκλαβιάς, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 1946. Ζάννας, Αλέξανδρος, Η Κατοχή, Εστία, Αθήνα 1964. Ζαφειρόπουλος, Δημήτριος, Ο αντισυμμοριακός αγών 1945-1949, Αθήνα 1956. Ηλιού, Φίλιππος, Οι φάκελοι, Θεμέλιο, Αθήνα 1989. Ηλιου, Φίλιππος, «Οι βιωμένες ιστορίες και η ιστοριογραφική προσέγγιση», στο Πρα-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 339 κτικά επιστημονικής συνάντησης, Ιστορικό τοπίο και ιστορική μνήμη. Το παρά δειγμα της Μακρονήσου, Φιλίστωρ, Αθήνα 2000, σ. 159-168. Ήρωες και Μάρτυρες, Εκδοτικό «Νέα Ελλάδα», 1954. Θεοτοκάς, Γιώργος, Τετράδια ημερολογίου 1939-1953, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», Αθήνα 1988.
Ιωακείμ Αλεξόπουλος (μητροπολίτης Δημητριάδος), Η ιερά Μητρόπολις Δημητριάδος μεταξύ κατακτητών και ανταρτών, Αθήνα 1950. Ιωαννίδης, Γιάννης, Φλογισμένα ράσα, Δασκαλάκης, Αθήνα 1960. Καββαδίας, Επαμεινώνδας Π., Ο ναυτικός πόλεμος 1940-43 όπως τον έζησα, Αθήνα 1950. Καλαμπαλίκης, Е. Γ., Η Εθνική
Αντίστασις 1940-44 ζητά δικαίωσιν, Αθήνα 1964. Καλαντζή, Αναστασία, «Εννοιολογήσεις της Εθνικής Αντίστασης στις κοινοβουλευτι κές διεργασίες και στα νομικά κείμενα 1946-1949», αδημοσίευτη μεταπτυχιακή σεμιναριακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρ χαιολογίας, ΕΚΠΑ,
Αθήνα, Μάρτιος 2020. Καλαντζής, Κώστας, Χρόνοι δουλείας. Οι σφαγές των Καλαβρύτων, Αθήνα 1945. Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας, «Γεώργιος Παπαδόπουλος, Τάγματα Ασφαλείας και “X”: Μια απόπειρα συγκέντρωσης και επανεκτίμησης του παλαιότερου και νεότερου τεκμηριωτικοό υλικού», Αρχειοτάξιο, τχ. 8, Θεμέλιο,
Αθήνα 2006, σ. 109-147. Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας, «Τι συνέβη τον Ιανουάριο του 1968; Φατριαστικές συ γκρούσεις και διπλωματικές δολιχοδρομίες στην πορεία σταθεροποίησης του δικτατορικού καθεστώτος,» Αρχειοτάξιο, τχ. 16, Θεμέλιο, Αθήνα 2014, σ. 172-189. Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας, «Μια ιστορία του 1958,
προάγγελος του 1963 (και του 1967)», στο Παύλος Σούρλας - Άννα Καραπάνου (επιμ.), Πρακτικά Ημερίδας Δο
λοφονία Λαμπράκη: Η ιστορική συζήτηση 50 χρόνια μετά, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα 2016, σ. 201-218. Καλογρηάς, Βάιος - Δορδανάς, Στράτας, «Η αναγνώριση των μη εαμικών αντιστασια κών οργανώσεων (1945-1974)», στο Βασίλης Γούναρης (επιμ.), Ήρωες των Ελλή νων: Οι καπετάνιοι, τα παλικάρια και
η αναγνώριση των εθνικών αγώνων 19ος-20ός αιώνας, Ίδρυμα Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα 2014, σ. 181-256. Καλύβας, Στάθης, «Εμφύλιος πόλεμος, 1943-1949: Το τέλος των μύθων και η στροφή προς το μαζικό επίπεδο», Επιστήμη και Κοινωνία, τχ. 11, 2015, σ. 37-70. Κανελλόπουλος, Παναγιώτης, Τα χρόνια του Μεγάλου
Πολέμου 1939-1944. Ιστορι κή Αναδρομή και Κείμενα, Αθήνα 1964. Καραγάτσης, Μ., Κριτική Θεάτρου, 1946-1960, επιμ.: I. Βιβιλάκης, Εστία, Αθήνα 1999. Καρακατσάνης, Γιάννης (επιμ.), Νότια Πελοπόννησος 1935-1950, Αλφειός, Αθήνα 2009. Καραμανωλάκης, Βαγγέλης, Ανεπιθύμητο παρελθόν. Οι φάκελοι κοινωνικών
φρονη μάτων στον 20ό ai. και η καταστροφή τους, Θεμέλιο, Αθήνα 2019. Καρράς, Γιώργος, «Λήθη αλαλάζουσα», περ. 0 Πολίτης, τ. 53, Αύγουστος-Σεπτέμβριος 1982, σ. 17-27. Καράσσος, Χρ., Η προπαρασκευή του ελληνικού στρατού διά τον πόλεμον του 1940-41, Αθήνα 1950.
340 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Καρταλαμάκης, Ηλίας, Εφόρμησές αετών, Αθήνα 1951. Καρυδάκης, Ν., Η αντίστασις των ελλήνων έσωσε τους συμμάχους, Ομιλία Ν. Καρυδάκη Συντ/ρχου ε.α., Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, Αθήνα 1953. Κατσούδας, Κώστας, «‘Ή δυναμικωτέρα όλων των εθνικών οργανώσεων”: Η οργάνω ση X στην
Κατοχή και τα Δεκεμβριανά», στο Πολυμερής Βόγλης κ.ά. (επιμ.), Δε κέμβρης 1944, το παρελθόν και οι χρήσεις του, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2017. Κατσούδας, Κώστας, «Εθνικιστές και εθνικόφρονες. Μερικές παρατηρήσεις για την Άκρα Δεξιά στη δεκαετία του ’40», Αρχειοτάξιο, τχ. 15, Θεμέλιο, Αθήνα 2014, σ.
23-30. Κίνηση «Η Γυναίκα στην Αντίσταση», Γυναίκες στην Αντίσταση. Μαρτυρίες, ÅQr^a 1982. Κιούση, Δάφνη, «Ένας χρήσιμος ήρωας: Οι δύο μετά θάνατον ζωές του Γιάννη Τσιγάντε», αδημοσίευτη σεμιναριακή μεταπτυχιακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης Ελλη νικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα,
Μάρτιος 2020. Κοκολάκης, Αθανάσιος, Επιχειρήσεις Γράμμου-Βίτσι 1949, Στρατιωτική Σχολή Ευελ πίδων, Αθήνα 1955. Κοκκώνης, Μάριος, Η καθημερινότητα της Κατοχής, 1941-44 Μέσα από τεκμήρια της Εποχής, τ. 5, Συλλογές, Αθήνα 2018. Κομπιλάκου, Βασιλική, «Η σύγκρουση ΕΛΑΣ-ΕΣ/ΕΟΒ στη Νότια Πελοπόννησο μέσα
από τις αναμνήσεις του Ναπολέοντα Παπαγιαννόπουλου», στο Γ. Καρακατσιάνης (επιμ.), Νότια Πελοπόννησος 1935-1950, Αλφειός, Αθήνα 2009, σ. 205-228. Κορόζης, Αθανάσιος, Οι πόλεμοι 1940-41, επιτυχίαι και ευθύναι, Αθήνα 1957. Κοτζαγεώργη-Ζυμάρη, Ξανθίππη (επιμ.), Η βουλγαρική κατοχή στην Ανατολική Μα
κεδονία και τη Θράκη, ΙΜΧΑ-Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 2002. Κουσουρής, Δημήτρης, Δίκες των δοσιλόγων
1944-1949: Δικαιοσύνη, συνέχεια του κράτους και εθνική μνήμη, μτφρ.: Αγγελική Τσέλιου, Πόλις, Αθήνα 2014. Κουσουρής, Δημήτρης, «Δωσιλογισμός και ιστοριογραφία. Από την πολιτική στην κοι νωνική ιστορία του δωσιλογισμού», στο Κατερίνα Γαρδίκα κ.ά. (επιμ.), Η μακρά σκιά της δεκαετίας του ’40. Πόλεμος-
Κατοχή-Αντίσταση-Εμφύλιος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2015, σ. 229-243. Κουστένης, Παναγιώτης, «Δημοτικές εκλογές, Οι “λοιπές δημοκρατικές δυνάμεις” του 1982 και η ρήξη της Αριστερός με το ΠΑΣΟΚ το 1986», στο Βασίλης Βαμβακάς Παναγής Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία του ’80: κοινωνικό,
πολιτικό και πολιτισμικό λεξικό, Το Πέρασμα. Αθήνα 2010, σ. 114-117. Η Κρήτη στην ταραγμένη δεκαετία 1940-1950: Μάχη της Κρήτης, Κατοχή. Αντί σταση, Εμφύλιος, ΙΛΑΕΚ, Χανιά 2012. Κώνστας, Παναγιώτης E., Ai πολεμικαί, πολιτικαί και διπλωματικαί αναμνήσεις του, της δεκαετίας 1940-1950, Ιδιωτική
έκδοση, χ.τ. 1955. Κωστόπουλος, Γεώργιος Δ., Χρονικό 1942-1945. Το Τμήμα Κωστόπουλου-Σαράφη και η Αντίσταση στη Δυτική Θεσσαλία, εισαγωγή: Ιάσονας Χανδρινός, Αλφειός. Αθήνα 2017. Κωστόπουλος, Σωτήρης, ΠΑΣΟΚ, 2 χρόνια, τ. Β, Αθήνα 1983. Κωστόπουλος, Τάσος, Η αυτολογοκριμένη μνήμη. Τα Τάγματα
Ασφαλείας και η με-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 341 ταπολεμική εθνικοφροσύνη, Φιλίστωρ, Αθήνα 2005. Κωστόπουλος, Τάσος. «Η Λευκή Τρομοκρατία», στο Ιστορία των Ελλήνων, τ. 13, Δο μή, Αθήνα2006, σ. 557-585. Κωτσάκης, Σπόρος, Δεκέμβρης του 1944 στην Αθήνα, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 1986. Λαγδάς, Πάνος, Άρης Βελουχιώτης, ο πρώτος
τού αγώνα, 2 τόμοι, Κυψέλη, Αθήνα 1964-1965. Λαζόπουλος, Νικόλαος, Η μάχη των συνόρων: λεπτομερέστατη - επιτελική μελέτη των επιχειρήσεων Αυγούστου 1949, Αθήνα 1952. Λάζου, Βασιλική, Η επιβολή του κράτους. Ο Εμφύλιος Πόλεμος στη Λαμία, Ταξιδευτής, Αθήνα 2016. Λαμπρινού, Κατερίνα, ΕΔΑ, 1956-1967.
Πολιτική και ιδεολογία, Πόλις, Αθήνα 2017. Λάππας, Τάκης, Η σφαγή του Διστόμου, Αθήνα 1945. Λιάκος. Αντώνης, «Αντάρτες και συμμορίτες στα ακαδημαϊκά αμφιθέατρα», εισαγω γή στο Χάγκεν Φλάισερ (επιμ.), Ελλάδα ’36-’49. Από τη Δικτατορία στον Εμφύ λιο. Τομές και συνέχειες, Καστανιώτης, Αθήνα 2003, σ.
25-36. Λιάκος. Αντώνης, Ο ελληνικός 20ός αιώνας, Πόλις, Αθήνα 2019. Λυκουρέζος, Παναγιώτης, Κόδρος. Χρονικό από την Εθνική Αντίσταση, Αθήνα 1980. Λυμπεράτος, Μιχάλης Π., Στα πρόθυρα του Εμφυλίου Πολέμου, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2006. Μακρής, Αλέξανδρος, «Οι κήρυκες της ιδέας του έθνους: παλαιοί
πολεμιστές, ανάπη ροι και θύματα πολέμου στην Ελλάδα: (1912-1940)», Αδημοσίευτη Διδακτορική Διατριβή, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2021. Μαραντζίδης, Νίκος, «Το τριπλό τραύμα: η μνήμη του Εμφυλίου Πολέμου στην κομ μουνιστική Αριστερά», στο Νίκος Δεμερτζής - Ελένη Πασχαλούδη -
Γιώργος Αντω νίου (επιμ.), Εμφύλιος. Πολιτισμικό τραύμα, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2013, σ. 161-186. Μαραντζίδης, Νίκος
(επιμ.), Οι άλλοι καπετάνιοι. Αντικομμουνιστές ένοπλοι στα χρό νια της Κατοχής και του Εμφυλίου, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», Αθήνα 2008. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Η Θεσσαλία στον πόλεμο και στην Αντίσταση», στο Νίκος Χριστοφής (επιμ.), Πόλεμος και Αντίσταση στη Θεσσαλία. Όψεις της ιστορίας της κατά τη
δεκαετία του ’40, Τόπος, Αθήνα 2017, σ. 25-46. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Πολιτικές προοπτικές και δυνατότητες κατά την Απελευθέρω ση», Μνήμων, τ. 9, 1984, σ. 174-193. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Εμφύλιες διαμάχες στην Κατοχή (1941-1944): Αναλογίες και διαφορές», στο Χάγκεν Φλάισερ - Νίκος Σβορώνος (επιμ.),
Ελλάδα 1936-44: Δικτατορία-Κατοχή-Αντίσταση, Μορφωτικό Ινστιτούτο ATE, Αθήνα 1989, σ. 505-515. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος και η ιστορία του: το “επετειακό” 1999», Αρχειοτάξιο, τχ. 2, Θεμέλιο, Αθήνα 2000, σ. 137-143. Μαργαρίτης, Γιώργος, Ιστορία του ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου
1946-1949, 2 τό μοι, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2005. Μαρκεζίνης, Σπυρίδων, Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος, 2 τόμοι, Πάπυρος. Αθήνα 1994. Μαρκεζίνης, Σπυρίδων, Από του πολέμου εις την ειρήνην, Αθήνα 1950.
342 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Μαυρογορδάτος, Γιώργος, «Κοινωνικές προϋποθέσεις των συμμαχικών κυβερνή σεων», στο Χρηστός Λυριτζής - Ηλίας Νικολακόπουλος (επιμ.), Εκλογές και κόμ ματα στη δεκαετία του ’80. Εξελίξεις και προοπτικές του πολιτικού συστήμα τος, Θεμέλιο, Αθήνα 1990, σ. 121-125. Μεθόδιος
Κοντοστάνος (μητροπολίτης Κέρκυρας), Αρχείον και καθημερινά γεγονότα επί ιταλικής και γερμανικής κατοχής, Κέρκυρα 1949. Μελετόπουλος, Μελέτης, Η δικτατορία των Συνταγματαρχών. Κοινωνία-ΙδεολογίαΟικονομία, Παπαζήσης, Αθήνα 2008. Μιχαηλίδης, Ιάκωβος - Σφήκας, Θανάσης - Χασιώτης, Λουκιανός (επιμ.),
Δρόμοι του Δεκεμβρίου: Από τον Λίβανο στην Αθήνα, 1944, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2016, σ. 327-341. Μοσχονάς, Γεράσιμος, «Η διαιρετική τομή Δεξιάς-Αντιδεξιάς στην Μεταπολίτευση (1974-1990). Το περιεχόμενο της τομής και όψεις της στρατηγικής των κομμάτων του “αντιδεξιού υποσυστήματος”», στο Νίκος
Δεμερτζής (επιμ.), Η ελληνική πολι τική κουλτούρα σήμερα, Οδυσσέας, Αθήνα 1994, σ. 159-216. Μουρέλλος, Ιωάννης Δ., Το Ημερολόγιο ενός νεκρού λοχαγού: από την εποποιία της Αλβανίας, Αθήνα 1948. Μπελαντής, Δημήτρης, Αναζητώντας τον «εσωτερικό εχθρό». Διαστάσεις της αντιτρομοκρατικής πολιτικής,
Προσκήνιο-Άγγελος Σιδεράτος, Αθήνα 2004. Μπομποτίνος, Ιωάννης, Η ιστορία της Εθνικής Αντιστάσεως ΟΑΓ 1941-1945, Αθήνα 1954. Μπουρνάζος, Στρατής, «Το κράτος των εθνικοφρόνων: αντικομμουνιστικός λόγος και πρακτικές», στο Χρ. Χατζηιωσήφ (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα: Ανασυγκρότηση -
Εμφύλιος - Παλινόρθωση 1945-1952, τ. Δ2, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2009, σ. 9-49. Mazower, Mark, Σκοτεινή ήπειρος. Ο ευρωπαϊκός
εικοστός αιώνας, μτφρ.: Κώστας Κουρεμένος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004. Mazower, Mark, Η αυτοκρατορία του Χίτλερ. Ναζιστική εξουσία στην κατοχική Ευ ρώπη, μτφρ.: Κώστας Κουρεμένος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2009. Mazower, Mark, «Εισαγωγή», στο Mark Mazower, (επιμ.), Μετά τον πόλεμο. Η ανα συγκρότηση της
οικογένειας, του έθνους και τους κράτους στην Ελλάδα, 19431960, μτφρ.: Ειρήνη Θεοφυλακτοπούλου, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004. Meynaud, Jean (σε συνεργασία Π. Μερλόπουλου και Γ. Νοταρά), Οι πολιτικές δυνά μεις στην Ελλάδα 1946-1965, τ. A', μτφρ.: Π. Μερλόπουλος, Σαββάλας, Αθήνα 2002. Νάτσινας, Αλέξ.,
Συμπεράσματα και παρατηρήσεις επί του διεξαχθέντος εν Ελλάδι αγώνας κατά των κ/συμμοριτών: τακτική αντιμετωπίσεως αντάρτικών δυνάμεων: μελέτη. Θεσσαλονίκη 1951. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Η εκλογική επιρροή των πολιτικών δυνάμεων», στο Χρήστος Λυριντζής - Ηλίας Νικολακόπουλος (επιμ.), Εκλογές και
κόμματα στη δεκαε τία του ’80. Εξελίξεις και προοπτικές του πολιτικού συστήματος, Θεμέλιο, Αθήνα 1990, σ. 203-237. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Το Δημοκρατικό Κόμμα Εργαζόμενου Λαού (ΔΚΕΛ): Μία
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 343 προσπάθεια για την κομματική συγκρότηση της Κεντροαριστεράς», στο Ο Γεώρ γιος Καρτάλης και η δύσκολη δημοκρατία, Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πο λιτισμού και Γενικής Παιδείας (ιδρυτής: Σχολή Μωραΐτη), Αθήνα 1998, σ. 35-54. Νικολακόπουλος, Ηλίας, Η καχεκτική δημοκρατία.
Κόμματα και εκλογές, 1946-1967 Πατάκης, Αθήνα 2001. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Δημοκρατικές συγκλίσεις και συμμαχίες. 0 Γεώργιος Καρ τάλης και οι έλληνες κομμουνιστές μετά τον εμφύλιο πόλεμο», Αρχειοτάξιο, τχ. 7, Θεμέλιο, Αθήνα 2005, σ. 23-51. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Το μετέωρο βήμα προς την
ομαλότητα: Φεβρουάριος 1945Μάρτιος 1946», στο Ηλίας Νικολακόπουλος - Ιωάννα Παπαθανασίου (επιμ.), Ο Εμφύλιος Πόλεμος 1946-1949, εφ. Τα Νέα, Αθήνα 2010. Νικολακόπουλος, Ηλίας, Των εκλογών τα πάθη. Ψηφίδες της ελληνικής εκλογικής ιστορίας του 20ού αιώνα, Το Βήμα, Αθήνα 2012. Νικολοπούλου, Ηλιοδώρα,
«Εθνικές Οργανώσεις Πληροφοριών και Δολιοφθοράς: η συ γκρότηση, η δράση και η αναγνώριση της οργάνωσης Πληροφοριών ΑΛΙΚΗ», αδη μοσίευτη σεμιναριακή μεταπτυχιακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα, Μάρτιος 2020. Νομαρχία Άρτας, Ήπειρος. Τέσσερα
χρόνια Αντίστασης (Θυσίες και Ολοκαυτώμα τα), Αθήνα 1945. Ντούσιας, Μιχάλης, ΕΑΜ Πρέβεζας-ΕΛΑΣ Ζαλόγγου Σουλίου, Αθήνα 1987. Πάί'ζης, Ιωάννης, Η Μάχη της Κρήτης. Τα μετά την μάχιν, η Αντίστασις, Αθήνα 1971. Πανελλήνια Ένωση Εφέδρων Αξιωματικών, Ηρώον πεσόντων εφέδρων αξιωματικών, 1940-1950, Αθήνα
1950. Πανελλήνια Συνομοσπονδία Εθνικών Αντιστασιακών Οργανώσεων (ΠΣΕΑΟ), Η Εθνική Αντίσταση των Ελλήνων 1941-1945,
Αθήνα 2001. Πανουργία, Νένη, Επικίνδυνοι πολίτες. Η ελληνική Αριστερά και η κρατική τρομο κρατία, μτφρ.: Νεκτάριος Καλαϊτζής, Καστανιώτης, Αθήνα 2013. Πανταζόπουλος, Ανδρέας, «Για το λαό και το έθνος». Η στιγμή Ανδρέα Παπανδρέου 1965-1989, Πόλις, Αθήνα 2001. Παντελεήμων (μητροπολίτης) [Φωστίνης],
Αγώνες κάτω από τα δεσμά, Αθήνα 1946. Παπαγεωργίου, Κώστας, Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης 1941-1944. Χρονι κό από τα πρακτικά της Βουλής, Αθήνα 1984. Παπαγεωργίου, Σπόρος, Ο Γρίβας και η X. Το χαμένο αρχείο, Νέα Θέσις, Αθήνα 2004. Παπάγος, Αλέξανδρος, Ο ελληνικός στρατός και η προς πόλεμον
παρασκευή του, Ιστορικό Αρχείον Εθνικού Κήρυκος, Αθήνα 1955. Παπάγος, Αλέξανδρος, Ο πόλεμος της Ελλάδος: 1940-1941, Οι Φίλοι του βιβλίου, [Αθήνα] [1945]. Παπαδημητρίου, Δέσποινα, «“Και εχρειάσθη η 21η Απριλίου διά να μην απωλεσθή η νίκη του Γράμμου”: η ιδεολογία της μετεμφυλιακής Δεξιάς και η
κατάργηση της Ιστορίας στο λόγο της “Επανάστασης”», στο Γιάννα Αθανασάτου - Αλκής Ρήγος Σεραφείμ Σεφεριάδης (επιμ.), Η Δικτατορία 1967-1974. Πολιτικές πρακτικές Ιδεολογικός λόγος - Αντίσταση, Ελληνική Εταιρεία Πολιτικής Επιστήμης, Καστα νιώτης, Αθήνα 1999, σ. 153-165.
344 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Παπαδημητρίου, Δέσποινα, Από τον λαό των νομιμοφρόνων στο έθνος των εθνικοφρόνων. Η συντηρητική σκέψη στην Ελλάδα 1922-1967, Σαββάλας, Αθήνα 2006. Παπαδημητρίου, Δέσποινα, «Τα Δεκεμβριανά στη δεξιά μνήμη της δεκαετίας του 1980 και η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης», στο
Θανάσης Δ. Σφήκας - Λου κιανός I. Χασιώτης - Ιάκωβος Δ. Μιχαηλίδης (επιμ.), Δρόμοι του Δεκεμβρίου: Από τον Λίβανο στην Αθήνα, 1944, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2016, σ. 327-341. Παπαθανασίου, Ιωάννα, «Βίωμα, ιστορία και πολιτική. Η υπόσταση της προσωπικής μαρτυρίας. Σκέψεις με αφορμή δύο βιβλία του Τάκη
Μπενά», Τα Ιστορικά, τχ. 2425, 1996, σ. 21-82. Παπαθανασίου, Ιωάννα (με τη συνεργασία των Πολίνας Ιορδανίδου, Άντας Κάπολα, Τάσου Σακελλαρόπουλου και Αγγελικής Χριστοδούλου), Η Νεολαία Ααμπράκη τη δεκαετία του 1960. Αρχειακές τεκμηριώσεις και αυτοβιογραφικές καταθέσεις, ΙΑΕΝ/ΙΝΕ-ΕΙΕ, Θεσσαλονίκη
2008. Παπαθανασίου, Ιωάννα - Σφήκας, Θανάσης, «Ένας δρόμος χωρίς σύγκρουση; Το παι χνίδι για την εξουσία, 1943-1944», στο Χάγκεν Φλάισερ (επιμ.), Κατοχή - Αντί σταση, 1941-1944, εφ. Τα Νέα, Αθήνα 2010. Παπαθανασίου, Παρμενίων I., Για τον ελληνικό Βορρά. Μακεδονία 1941-44. Εθν. αντί σταση και
τραγωδία: Το ανέκδοτο αρχείο-ημερολόγιο του τότε ταγματάρχη Γιάννη Παπαθανασίου ιδρυτικού μέλους της οργανώσεως ΥΒΕ/ПАО, Παπαζήσης, Αθήνα 1997. Παπανδρέου, Γεώργιος, Η απελευθέρωσις της Ελλάδος, Το Βήμα Βιβλιοθήκη, Αθήνα 2009 (A' έκδοση 1964). Παπανδρέου, Ζέτα, Τραυματική Μνήμη και Δημόσια Ιστορία:
Δίστομο, 1944-2018, Ταξιδευτής, Αθήνα 2018. Παπαπαναγιώτου, Αλέκος, «Προβλήματα της ιστορίας της Εθνικής
Αντίστασης (Μια θεώρηση “πολιτική” της ιστορίας και “ιστορική” της πολιτικής)», Διάλογος, τχ. 910, 1974, σ. 144-193. Παπαστράτης, Προκοπής, «Ιστοριογραφία της δεκαετίας, 1940-1950», Σύγχρονα Θέ ματα, τχ. 35-37, 1988, σ. 183-187. Παπαστράτης, Προκοπής - Λυμπεράτος, Μιχάλης Π. - Σαράφη, Λη (επιμ.),
Από την Απελευθέρωση στα Δεκεμβριανά. Μια τομή στην πολιτική ιστορία της Ελλάδας, Σύγχρονη Ελληνική Ιστορία, Αθήνα 2016. Παππάς, Τάκης «Κομματικό σύστημα και πολιτικός ανταγωνισμός στην Ελλάδα, 1981-2001», Ελληνική Επιθεώρηση Πολιτικής Επιστήμης, τχ. 17, 2001, σ. 71-102. ΠΑΣΟΚ, Διακήρυξη
κυβερνητικής πολιτικής του ΠΑΣΟΚ. Συμβόλαιο με το λαό, Αθή να 1981. Πασχαλίδης, Δημήτρης - Χατζηαναστασίου, Τάσος, Τα γεγονότα της Δράμας, Σε πτέμβριος - Οκτώβριος 1941, εξέγερση ή προβοκάτσια, Δράμα 2003/2016. Πασχαλούδη, Ελένη, Ένας πόλεμος χωρίς τέλος: Η δεκαετία του 1940 στον πολιτι κό λόγο,
1950-1967, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2010. Πασχαλούδη, Ελένη, «Η δεκαετία του 1940 στον πολιτικό λόγο: από την αμηχανία των νικητών στη “δικαίωση” των ηττημένων», στο Νίκος Δεμερτζής - Ελένη Πασχα-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 345 λούδη - Γιώργος Αντωνίου (επιμ.), Εμφύλιος. Πολιτισμικό τραύμα, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2013, σ. 113-160. Πασχαλούδη, Ελένη, «Η συγκρότηση του πολίτικου λόγου της Δεξιάς κατά την πρώτη μεταπολιτευτική περίοδο», στο Βαγγέλης Καραμανωλάκης - Ηλίας Νικολακόπουλος - Τάσος
Σακελλαρόπουλος (επιμ.), Η Μεταπολίτευση ’74-’75. Στιγμές μιας μετάβασης, Θεμέλιο, Αθήνα 2016, σ. 117-133. Πασχαλούδη, Ελένη, «Η Εθνική Αντίσταση στον επετειακό χάρτη της μεταπολεμικής Ελλάδας», στο Στρατός Δορδανάς κ.ά. (επιμ.), Κατοχική Βία 1939-1945. Η ελλη νική και ευρωπαϊκή εμπειρία, Ασίνη.
Αθήνα 2016, σ. 415-435. Πετρουτσόπουλος, Π., Μερικαί άγνωστοι σελίδες του έπους της Αλβανίας, Αθήνα 1958. Ποταμιάνος, Νίκος, «Οι κυβερνήσεις του Εμφυλίου», στο Βασίλης Παναγιωτόπουλος (διευθ.), Ιστορία του Νέου Ελληνισμού 1770-2000, τ. 8, Ελληνικά Γράμματα, Αθή να 2003. Ρηγόπουλος, Ρήγας, Μυστικός
πόλεμος. Ελλάδα-Μέση Ανατολή 1940-1945, Εστία, Αθήνα 1972. Ριζάς, Σωτήρης, Οι ΗΠΑ, η Δικτατορία και η Κύπρος 1967-1974, Πατάκης, Αθήνα 2001. Ριζάς, Σωτήρης, Η ελληνική πολιτική μετά τον Εμφύλιο Πόλεμο. Κοινοβουλευτισμός και δικτατορία, Καστανιώτης, Αθήνα 2008. Ριζάς, Σωτήρης. Απ’ την Απελευθέρωση
στον Εμφύλιο, Καστανιώτης, Αθήνα 2011. Ρόρη, Ααμπρινή, «Από το δωσίλογο Μητσοτάκη στη νέα Βάρκιζα του ’89: η μνήμη της δεκαετίας του ’40 στον πολιτικό λόγο του ΠΑΣΟΚ», στο Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν κ.ά. (επιμ.), Μνήμες και Λήθη του ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου, Επίκεντρο, Θεσ σαλονίκη 2008, σ. 293-309.
Richter, Heinz, «Η Συμφωνία της Βάρκιζας και τα αίτια του Εμφυλίου Πολέμου», στο John I. latrides (επιμ,), Η Ελλάδα
στη δεκαετία 1940-1950. Ένα έθνος σε κρίση, Θεμέλιο, Αθήνα 2006, σ. 285-306. Σακελλαρόπουλος, Τάσος, «Αντίσταση 1967-1974. Πολιτική πίεση-δυναμικές ενέρ γειες», στο Γιάννης Βούλγαρης κ.ά., Ελληνική Πολιτική Ιστορία 1950-2004, Θεμέ λιο, Αθήνα 2011, σ. 77-90. Σακελλαρόπουλος, Τάσος, «Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η δημιουργία του με ταπολεμικού ελληνικού στρατού», στο X. Φλάισερ (επιμ.), Κατοχή-Αντίσταση 1941-1944, Τα Νέα, Αθήνα 2010, σ. 109-116. Σαμουήλ, Γεώργιος, Η εποποιία του Μακρυγιάννη: Η θρυλική αντίστασις του ηρωι κού Συντάγματος Χωροφυλακής Αθηνών, Αθήνα 1950. Σαράφη, Λη, «Η “λευκή τρομοκρατία” μοχλός σύνθλιψης του αντιστασιακού φρονή ματος. Ο Νομός Τρικάλων το 1945», στο Ηλίας Νικολακόπουλος - Αλκής Ρήγος Γρηγόρης Ψαλλίδας (επιμ.), Ο Εμφύλιος Πόλεμος. Από τη Βάρκιζα στο Γράμμο, Φεβρουάριος 1945-Αύγουστος 1949, Θεμέλιο, Αθήνα 2002. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος, Χαϊδάρι, 8 Σεπτεμβρίου 1944. Η Αόρατη Στρατιά στο απόσπασμα, Πατάκης, Αθήνα 2002. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος (επιμ.), Κωνσταντίνος Καραμανλής. Αρχείο. Γεγονότα
346 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Κείμενα, τ. 8, Ίδρυμα Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1996. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος (επιμ.), Κωνσταντίνος Καραμανλής. Αρχείο. Γεγονότα Κείμενα, τ. 12, Ίδρυμα Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1997. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος,
«Παράμετροι της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής», στο X. Φλάισερ (επιμ.), Η Ελλάδα ’36-’49. Από τη Δικτατορία στον Εμφύλιο, Καστανιώτης, Αθήνα 2003. Σκαλιδάκης, Γιάννης, Η Ελεύθερη Ελλάδα. Η εξουσία του ΕΑΜ στα χρόνια της Κα τοχής (1943-1944), Ασίνη, Αθήνα 2014. Σκαλιδάκης, Γιάννης, «Never-Never
Land. Η βρετανική πολιτική απέναντι στην Αντί σταση στην Κρήτη, 1941-1944», στο Μιχάλης Λυμπεράτος - Προκοπής Παπαστράτης (επιμ.), Αριστερά και αστικός πολιτικός κόσμος 1940-1960, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2014, σ. 526-534. Σουλτανιά, Κατερίνα, Η Αποκατάσταση των Ελλήνων Επαναπατρισθέντων Πολιτι κών
Προσφύγων, Έλλα, Λάρισα 2002. Σπηλιωτοπούλου, Μαρία, «Κίνηση Ενωμένη Εθνική Αντίσταση 1940-1944: Κίνηση Συμφιλίωσης», Δελτίο Κέντρου Ερεύνης της Ιστορίας του Νεώτερου Ελληνισμού, τ. B', Ακαδημία Αθηνών, Αθήνα 2000, σ. 271-286. Στεφανάτος, Κώστας, Ναυτεργάτες, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 1981.
Στριφτόμπολα, Ελένη, «Μαθήματα δημόσιας ιστορίας από το ελληνικό Κοινοβούλιο: Η περίπτωση του νόμου 1285/1982 “Για την αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης του Ελληνικού Λαού εναντίον των στρατευμάτων κατοχής 1941-1944”», στο Αντρέας Ανδρέου - Σπύρος Κακουριώτης - Γιώργος Κόκκινος - Έλλη Λεμονίδου -
Ζέτα Παπανδρέου - Ελένη Πασχαλούδη (επιμ.), Η δημόσια ιστορία στην Ελλάδα. Χρή σεις και καταχρήσεις της ιστορίας, Επίκεντρο,
Θεσσαλονίκη 2015, σ. 239-252. Συλλογικό, Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ 1918-1949, τ. A, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 2001. Συνοπτική στατιστική επετηρίς της Ελλάδος 1970, Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, 1970. Σφέτας, Σπυρίδων, Η ατυχής εξέγερση της Δράμας 1941 κατά τα Βουλγαρικά στρατιωτικά αρχεία,
Κυριακίδης, Θεσσαλονίκη 2017. Σφήκας, Θανάσης, «Ναπολέων Ζέρβας: Η εκδίκηση του ηττημένου, 1945-1947», Δω δώνη, τ. 34 (2005), σ. 191-208. Smith, Ole L., «Αυτοάμυνα και κομμουνιστική πολιτική 1945-1947», στο Lars Baerentzen - Γιάννης Ο. Ιατρίδης - Ole L. Smith (επιμ.), Μελέτες για τον Εμφύλιο Πόλεμο
1945-1949, Ολκός, Αθήνα 2002. Τερζάκης, Άγγελος, Ελληνική εποποιία 1940-1941, Αθήνα 1964. Τζερμιάς, Παύλος, Ο «ριζοσπαστικός φιλελευθερισμός» του Κ. Καραμανλή (19071998). Μια διαλεκτική διερεύνηση με πυξίδα την κοινωνική δικαιοσύνη, Σιδέρης, Αθήνα 2007. Τζίμας, Λάμπρος, «Η περίπτωση του Κέντρου
Μελέτης Ιστορίας Εθνικής Αντίστασης ως μία προσπάθεια διάδοσης του έργου της Αντίστασης και καταγραφής της ιστο ρίας της μετά την αναγνώριση», ανέκδοτη μεταπτυχιακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 347 Ελληνικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2020. Τζούκας, Βαγγέλης, «Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης», στο Βασίλης Βαμβακάς - Παναγιώτης Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία του 1980, Πέρασμα, Αθήνα 2010, σ. 133-136. Τζούκας, Βαγγέλης,
«“Ο Εμφύλιος μέσα τους”. Σύγχρονες ερμηνείες για τη δεκαετία 1940-1950 και πολιτικές διαμάχες στην ελληνική μετανεωτερικότητας», στο Βασί λης Δαλκαβούκης κ.ά. (επιμ.), Αφηγήσεις για τη δεκαετία του 1940. Από το λόγο του κατοχικού κράτους στη μετανεωτερική ιστοριογραφία, Επίκεντρο, Θεσσαλο νίκη
2012, σ. 399-416. Τζούκας, Βαγγέλης, Οι οπλαρχηγοί του ΕΔΕΣ στην Ήπειρο 1942-44. Τοπικότητα και πολιτική ένταξη, Εστία, Αθήνα 2013. Τρίκκας, Τάσος, ΕΔΑ, 1951-1967, Το νέο πρόσωπο της Αριστεράς, τόμος A', Θεμέ λιο, Αθήνα 2009. Τσακαλώτος, Θρασύβουλος, 40 χρόνια στρατιώτης της Ελλάδος, Αθήνα 1960.
Τσάκωνας. Δημήτριος, Δοκίμια Επαναστάσεως, Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 1961. Τσίρτης, Κωνσταντίνος (επιμ.). Ηρώον πεσόντων σκλαβωμένης Ελλάδος 1940-1945, 3 τόμοι, Αθήνα [1946-1947]. Τσουκαλάς, Ηλίας, Υποβρύχιον Υ1 : В. Π. Κατσώνης, Ίκαρος, Αθήνα 1951. Τσουκαλάς, Κωνσταντίνος, «Η ιδεολογική επίδραση του
Εμφυλίου Πολέμου», στο John 0. latrides κ.ά. (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία 1940-1950. Ένα έθνος σε κρίση, Θεμέλιο, Αθήνα 2006, σ. 561-594. Τσουμάνης, Κωνσταντίνος. Η Ελληνική Εμπορική Ναυτιλία και το Ναυτεργατικό Κί νημα (1939-1945), Προσκήνιο. Αθήνα 2001. Traverso, Enzo, Διά πυράς και σιδήρου.
Περίτου ευρωπαϊκού εμφυλίου πολέμου 19141945, μτφρ.: Γιάννης Ευαγγέλου, Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, Αθήνα
2013. Φαράκος, Γρηγόρης (επιμ.), Δεκέμβρης του 1944. Νεότερη έρευνα, νέες προσεγγί σεις: Πρακτικά επιστημονικής συζήτησης, Φιλίστωρ, Αθήνα 2000. Φλάισερ, Χάγκεν, Η Ελλάδα στη δεκαετία 1940-1950. Βιβλιογραφικός Οδηγός. Ιστοριογραφία και μνήμη από τις μέρες του Πολέμου έως το 2019, Θεμέλιο, Αθήνα
2019. Φλάισερ, Χάγκεν «Ντόπια και ξένη κατοχή: ορισμένες επισημάνσεις», στο Χάγκεν Φλάισερ - Νίκος Σβορώνος (επιμ.), Ελλάδα, 1936-44. Δικτατορία-Κατοχή-Αντί σταση. Πρακτικά A' Διεθνούς Συνεδρίου Σύγχρονης Ιστορίας, Μορφωτικό Ινστι τούτο ATE, Αθήνα 1989, σ. xiii-xix. Φλάισερ, Χάγκεν, Στέμμα και
Σβάστικα. Η Ελλάδα της Κατοχής και της Αντίστα σης, τ. B', Παπαζήσης, Αθήνα 1995. Φροντιστής, Αθανάσιος, ΠΑΟ Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις, Ιστορία και προσφορά της εις την Εθνικήν Αντίστασιν 1941-1945, Θεσσαλονίκη 1977. Φυτιλή, Μάγδα, «Λωτοφάγοι και Ηρώστρατοι: Μνήμες του ’40 στον πολιτικό
λόγο των κομμάτων κατά τη δεκαετία του ’80», στο Μάνος Αυγερίδης - Έφη Γαζή -, Κωστής Κορνέτης (επιμ.), Μεταπολίτευση. Η Ελλάδα στο μεταίχμιο δύο αιώνων, Θεμέλιο, Αθήνα 2015, σ. 29-39. Φυτιλή, Μάγδα, «Η μνήμη των Δεκεμβριανών ως πολιτικό διακύβευμα στη δεκαετία
348 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ του 1980: “Ημέρα εθνικής περισυλλογής ή ηρωικής αντίστασης;”», στο Πολυμερής Βόγλης κ.ά., Δεκέμβρης 1944. Το παρελθόν και οι χρήσεις του, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2017, σ. 281-304. Φυτιλή, Μάγδα, «Ο χαμένος ρομαντισμός του ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου», στο Γιώργος Κόκκινος -
Παναγιώτης Κιμουρτζής - Μάρκος Καρασαρίνης (επιμ.), Ιστο ρία και Δικαιοσύνη, Ασίνη, Αθήνα 2020, σ. 281-301. Φωκάς, Δημήτριος, Έκθεσις επί της δράσεως του Β. Ναυτικού κατά τον πόλεμον 1940-1944, 2 τόμοι, Αθήνα 1953-1954. Χανδρινός Ιάσονας, «Εθνική Αντίσταση: Ιστορικές, πολιτικές και θεσμικές
εννοιολογήσεις από το 1941 στο σήμερα», στο Κατερίνα Γαρδίκα κ.ά. (επιμ.), Η μακρά σκιά της δεκαετίας του ’40. Πόλεμος-Κατοχή-Αντίσταση-Εμφύλιος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2015, σ. 191-213. Χανδρινός, Ιάσονας, «Μια ελληνική Κου-Κλουξ-Κλαν. Η Οργάνωση X στην Κατοχή και τον Εμφύλιο», περ. Ουτοπία, τ. 102,
Μάιος 2013, σ. 112-131. Χανδρινός, Ιάσονας, «Οι οργανώσεις της Εθνικής Αντίστασης: καταγραφή και ανάλυ ση», στο X. Φλάισερ (επιμ.), Κατοχή-Αντίσταση 1941-1944, Τα Νέα, Αθήνα 2010, σ. 77-108. Χαραλαμπίδης, Μενέλαος, Δεκεμβριανά 1944. Η μάχη της Αθήνας, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2014. Χατζηαναστασίου,
Τάσος, Ομάδες ένοπλης αντίστασης στη βουλγαρική κατοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και της Δυτικής Θράκης, 1941-1944: συμβολή στην ιστορία της ελληνικής εθνικής αντίστασης, Διδακτορική Διατριβή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), 1998. Χατζηαναστασίου, Τάσος, «Οι εθνικιστές οπλαρχηγοί στη
βουλγαροκρατούμενη Μα κεδονία και Θράκη», στο Νίκος Μαραντζίδης (επιμ.), Οι άλλοι καπετάνιοι. Αντικομμουνιστες ένοπλοι
στα χρόνια της Κατοχής και του Εμφυλίου, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 2007, σ. 297-350. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, ΠΕΑΝ 1941-1945. Πανελλήνιος Ένωσις Αγωνιζόμενων Νέ ων,, Σύλλογος προς Διάδοσιν Ωφέλιμων Βιβλίων, Αθήνα 2005. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, «Εισαγωγή-ιστορικός σχολιασμός», στο Τετράδια
κοινο βουλευτικού λόγου, σειρά 1, επιμ.: Κωνσταντίνα Μπότσιου, τ. 10, Ανδρέας Παπανδρέου: Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης (1982), Ίδρυμα της Βουλής των Ελ λήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία, Αθήνα 2010, σ. 9-35. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, Ελληνικός φιλελευθερισμός. Το ριζοσπαστικό
ρεύμα, 19321979, Πατάκης, Αθήνα 2010. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, «“0 Κρατών Της Πρωτευούσης.”: PAN, 1943-1944». Κλείω, τ. 3 (2006), σ. 97-120. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, Στα σύνορα των κόσμων. Η Ελλάδα και ο Ψυχρός Πόλε μος, 1952-1967, Πατάκης, Αθήνα 2009. Χατζηιωσήφ, Χρήστος, «Δεκέμβρης 1944, τέλος
και αρχή», στο Χρήστος Χατζηιωσήφ Προκόπης Παπαστράτης (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ου αιώνα. Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος, Κατοχή, Αντίσταση, τ. Γ2, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2007, σ. 363391.
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 349 Χριστίδης, Περικλής, Διπλωματία του ανέφικτου: η Ελλάδα στη συνδιάσκεψη για την ειρήνη στο Παρίσι, 1946, University Studio Press, Θεσσαλονίκη 2009. Χριστίδης, Περικλής, «Οι ελληνικές εθνικές διεκδικήσεις στη συνδιάσκεψη για την ει ρήνη στο Παρίσι, 1946», διδακτορική διατριβή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσα λονίκης, 2007. Χριστόπουλος, Δημήτρης, Ποιος είναι Έλληνας πολίτης; Δύο αιώνες ιθαγένειας, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2019. Το Χρονικό του Αγώνα. Στ’ Άρματα! Στ’ Άρματα! Ιστορία της Εθνικής Αντίστα σης, 4 τόμοι, Γιαννίκος, Αθήνα 1964. Χρυσοχόου, Αθανάσιος I., Η Κατοχή εν Μακεδονία, Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, Θεσσαλονίκη 1949. Woodhouse, Christopher Montague, «Η “επανάσταση” στο ιστορικό της πλαίσιο», στο Γιώργος Ν. Γιαννόπουλος - Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω από στρατιωτι κό ζυγό, Παπαζήσης, Αθήνα 1976, σ. 33-55. Woodhouse, Christopher Montague, Το μήλο της έριδας. Η ελληνική Αντίσταση και η πολιτική των Μεγάλων Δυνάμεων, μτφρ.: Μ.Κ., Εξάντας, Αθήνα 1976.
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Αβδελάς, Βασίλειος 118 Αβέρωφ, Ευάγγελος 198, 200, 202. 203, 205, 209, 219, 225, 244, 245, 246 Αβραμίδης. Αλέξανδρος 217 Αγγελής, Οδυσσέας 153 Αγγελόπουλος, Ανδρέας 207 Αγγέλου. Ιωάννης 118 Άγκνιου, Σπόρος 172 Αγοραστής, Βασίλειος 243 Αγόρος, Γεώργιος 86 Αθανασιάδης-Νόβας,
Γεώργιος 135 Αθανασίου, Νικόλαος 213 Άιχμαν, Άντολφ 106 Αζουμιανάκης, Μιχαήλ 112 Ακριβάκης. Αλέξανδρος 259 Αλεξανδρής. Απόστολος 54 Αλεξάτος, Γεράσιμος (Οδυσσέας) 115 Αμπατιέλος, Αντώνης 228, 235 Αναγνωστόπουλος. Γεώργιος 134 Αναστασόπουλος, Νίκος 247 Ανδρεουλάκος. Απόστολος 298 Ανδρουλακάκης,
Γεώργιος 148 Ανταίος, Πέτρος 261 Αντόν Τσαούς 65, 72, 86, 102, 103, 104, 204, 308՜ βλ. και Φωστηρίδης, Αντώνης Αντωνακέας, Κωνσταντίνος N. 300 Αντωνακέας, Νικόλαος 121 Αντωνίου, Γιώργος 23, 267, 282, 289 Αντωνίου, Κωνσταντίνος 145 Αντωνόπουλος, Μιχαήλ 109 Αποστόλου, Λεύτερης 30 Αραπαντώνης, Σταύρος
206, 207 Αργυρόπουλος, Αρχιμήδης 91, 105, 118 Αυγερόπουλος, Γεράσιμος 140, 141, 144 Azaña, Manuel 215 Βαλασάκης, Ευγένιος 86 Βαμβέτσος, Αλέξανδρος 68 Βαρβιτσιώτης, Ιωάννης 298, 305 Βαρών-Βασάρ, Οντέτ 261 Βασάλος, Κώστας 208, 228 Βασιλάκης. Τάκης 300 Βασιλόπουλος. Βασίλειος 99 Βαφέας, Νίκος 99
Βαφειάδης, Μάρκος 246, 250, 263 Βελεγρής. Ιωάννης 112 Βελουχιώτης, Άρης 131, 145, 242, 311, 312 Βενέζης, Ηλίας 146 Βενιζέλος, Σοφοκλής 91, 93, 135 Βεντήρης, Κωνσταντίνος 50, 87, 119 Βιμπλής, Μιλτιάδης 118 Βλάχος, Γεώργιος A. 47, 48 Βλάχος, Σπυρίδωνας 148 Βοβολίνης, Κωνσταντίνος 88, 120, 121, 156
Βοβολίνης, Σπόρος 121 Βογιάζος, Αντώνης 261 Βογιατζής, Απόστολος 156 Βογιατζής, Β. 118 Βουγιουκλάκης, Ηλίας 226, 303
Βούλγαρης, Πέτρος 53, 54 Βραδέλης, Δημήτριος 250 Βρεττάκος, Ελευθέριος 182 Βρεττάκος, Λεωνίδας 182 Βρεττάκος, Τηλέμαχος 108 Γεννηματάς, Γεώργιος 225, 232, 249 Γερακάκης, Γεώργιος 119 Γεώργιος β', βασιλιάς 121 Γιαννακόπουλος, Αθανάσιος 98, 107, 108 Γιαννακόπουλος, Δημήτρης 100. 101 Γιαννακούρας, Δημήτρης 207 Γιαννίκος, Βασίλης 141 Γιαννόπουλος, Ευάγγελος 226, 227, 228, 238, 243, 244, 313 Γιαννόπουλος, I. 77
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ 352 Γιαννούσης, Θανάσης 244 Γιατράκος, Νίκος 312 Γιοσμάς, Ξενοφών (Φον Γιοσμά) 145 Γκίκας, Σόλων 213 Γκολφινόπουλος, Αθανάσιος 243-244 Γκοτζαμάνης, Σπόρος 145 Γλέζος, Μανώλης 136, 137, 138, 228, 232, 233, 241, 243 Γονατάς, Στυλιανός 54 Γούντχαουζ, Κρίστοφερ 115, 179, 180, 249 Γραμματίδης,
Χρηστός 203 Γραφάκος, Γεώργιος 77 Γρηγοράκης, Μιχάλης (Σατανάς) 88, 111 Γρηγοριάδης, Φοίβος 287 Γρηγορίου, Γρηγόρης 147 Γρηγορόπουλος, Θεόδωρος 105 Γρίβας. Γεώργιος 54, 87, 90, 161, 169, 172, 286, 287 Γύπαρης, Παύλος 67, 70, 112 Conway, Martin 17 Δαμανάκη, Μαρία 268 Δαμασκηνός, αρχιεπίσκοπος 61, 234
Δεδούσης, Ευθύμιος 72, 102 Δελμούζος, Αλκής 117 Δελμούζος, Παναγιώτης 117 Δεσποτόπουλος, Κωνσταντίνος 141-142 Δέτσης, Γεώργιος 112 Δημάρατος, Σωκράτης 105 Δημητρίου, Μήτσος (Νικηφόρος) 142 Δημοτάκης, Νικόλαος 87 Διαμαντίδης, Δημήτριος 243 Διάμεσης, Ηλίας 100 Διομήδης, Αλέξανδρος 85 Δορδανάς, Στρατός
23, 105 Δούκας, Στέφανος 117, 258 Δραμουντάνης, Γιώργος 88, 111 de Santillán, Abad 215 Έβερτ, Άγγελος 116, 234 Έβερτ, Μιλτιάδης 252 Ελύτης, Οδυσσέας 146 Εμμανουηλίδης, Εμμανουήλ 145, 234 Ζαλοκώστας, Χρήστος 120, 121, 134, 146, 287 Ζάρας. Γεώργιος 171, 301, 302 Ζαχαράκης, Κωνσταντίνος 297, 299, 309
Ζαχαριάδης, Νίκος 54, 58 Ζέβγος, Γιάννης 234 Ζέρβας, Ναπολέων 52, 53, 54, 61, 62, 63, 67, 70, 73, 74, 75, 76, 77, 86, 96-97, 98. 100, 101, 107, 109, 110, 144, 155, 157, 163, 175, 179, 213, 247, 248, 277, 312 Ζογγολόπουλος, Γιώργος 237 Ζολώτας, Ξενοφών 296 Ζουμπουλάκης, Ηρακλής 70 Ζούνης, Χαράλαμπος
166 Ζωγραφιστός, Παύλος 88 Ζωίδης, Γιώργης 138 Ζωιτάκης, Γεώργιος 155, 163 Ηλιού, Ηλίας 245
©εμελής, Γ. 118 Θεοδωράκης, Μίκης 258, 305 Θεοδωρακόπουλος, Ιωάννης 121 Θεοτόκης, Ιωάννης 54 Θεοχαρίδης, Δημοσθένης 247 Θεοχαρόπουλος, Γ. 302 Ιατρίδης, Δημήτριος 119 Ιβάνοφ, Γεώργιος 117 Ιωαννίδης, Δημήτριος 157 Ιωάννου, Δημήτρης 97 Καζακόπουλος, Γεώργιος 117 Καΐλας, Μήτσος 138 Καΐρης, Αλέξανδρος 117 Καλαντζάκος, Αριστείδης 247 Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας 23, 181 Καλογρηάς, Βάιος 23 Καλούδης, Νίκος 208 Καμάρας, Βασίλειος 148 Κανελλόπουλος, Παναγιώτης 62. 66, 75, 85, 93, 107, 145, 193, 195, 200, 201, 202, 232, 233, 234, 235, 236, 245, 248, 263 Κανελλόπουλος, Σταύρος 140 Κάππος, Κώστας 228 Καραγιάννη, Λέλα 86, 90, 117, 131 Καράγιωργας, Γιώργος 258 Καραϊσκάκης, Γεώργιος 242 Καραΐσκος, Χρυσόστομος 64, 65, 70
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Καρακούσης, Σωτήριος, ταγματάρχης Πεζικού 83 Καραμανλής, Κωνσταντίνος 93, 186, 187, 188, 189, 197, 217, 252 Καραμπάτσας, Ιωάννης 231 Καραμπέκιος. Θωμάς 110 Καράμπελας. Νικόλαος 77 Καρατξένης, Χρ. 83 Καραχάλιος, Γεώργιος 108, 288, 302 Καραχάλιος, Χρήστος 108, 159, 288 Καραχρήστος.
Δημήτριος 83, 90 Καρκάνης, Μανούσος 112 Καρκάνης, Νίκος 287 Καρσάκης, Αναστάσιος 112 Καρτάλης, Γεώργιος 97, 101, 135, 140. 200 Κασιμάτης, Γρηγόριος 134 Κατεβατής, Ιωάννης 86 Κατσαδήμας. Ιωάννης 202-203, 213 Κατσαρέας, Παναγιώτης 74, 171, 304 Κατσιάς, Ιωάννης 112 Καψάλης, Αθανάσιος 121 Κελάιδής,
Εμμανουήλ 92, 112 Κεπέσης. Νίκος 208 Κεφαλογιάννης, Ιωάννης 270 Κιτριλάκης, Στυλιανός 83, 86, 90, 116 Κόκκας, Πάνος 48, 115 Κοκκέβης, Ανδρέας 134 Κολιούσης. Αχιλλεύς 244 Κολοκοτρώνης, Θεόδωρος 242 Κοντινάκης, Ευτύχιος 113 Κοντογεώργης, Παναγιώτης 231 Κοσίντας, Νικόλαος 144, 148 Κοτζιάς, Κώστας 141
Κουλουμβάκης, Ευστράτιος 77 Κούτας. Παναγιώτης 250 Κουτσίκας. Δημήτριος 75 Κουτσογιαννόπουλος, Χαράλαμπος (Προμηθέ ας II) 115 Κουτσούμπας, Δημήτρης 316 Κυριακόγκωνας, Κυριάκος 171, 304 Κύρκος, Λεωνίδας 212, 267 Κύρκος, Μιχαήλ 56 Κωνσταντινίδης, Απόστολος 86 Κωνσταντίνος, Χρ. 118 Κώνστας, Παναγιώτης
162, 163 Κωστόπουλος, Αλέξανδρος 64, 65 Κωστόπουλος, Γεώργιος 98, 109, 110 353 Κωστόπουλος. Τάσος 23 Κώτσης, Σπόρος 209 Λαγδάς, Πάνος 145 Λαδάς, Ιωάννης 159, 161, 288 Λαζαρίδης, Κυριάκος 104 Λαμπράκης, Γρηγόρης 142, 144, 145, 245 Λαμπριανίδης, Λάμπρος 64, 65 Λαυρεντίδης, Ισαάκ 261 Λένιν, Βλαντιμίρ
244 Λεονάρδος. Διονύσιος 70, 71 Λουλές, Κωνσταντίνος 199, 208, 214, 228, 231, 232, 243, 253, 261 Λούλης,
Θεμιστοκλής 244 Λυκουρέζος, Παναγιώτης 86 Μαγγανάς, Ευάγγελος 204 Μάγιερς,Έντι 249 Μαγκάκης, Γεώργιος Αλέξανδρος 235 Μακρής, Πέτρος 250 Μανουσάκης, Κώστας 147 Μάντακας, Εμμανουήλ 134, 141 Μαντζουλίνου, Αλεξάνδρα 203 Μανωλόπουλος, Παναγιώτης 119 Μάξιμος, Δημήτριος 73, 75 Μαραντζίδης, Νίκος 267 Μάργαρης, Ιωάννης 203 Μαρίνος, Θέμης 258 Μαρκεζίνης, Σπύρος 120, 121, 133, 157 Μαρκετάκης, Ιωάννης 113 Μαρτίνος, Κωνσταντίνος 119 Ματθαίου, Αλέξανδρος 155, 159 Ματσούκας, Ιωάννης 100 Μαυρομιχάλης, Πέτρος 54 Μερκούρη, Μελίνα 238 Μερκούρης, Σταμάτης 134, 140, 141, 177 Μεταξά, Λουκία 297 Μεταξάς, Ιωάννης 214, 297 Μέτκαλφ, Λι (Lee Metcalf) 177, 178, 179 Μήλιος, Γιάννης 88, 120 Μητσοτάκης, Κωνσταντίνος 172, 247, 257, 258, 259, 262, 269, 272, 285, 293, 309, 311 Μίκλεθουεϊτ (Μίλερ), Γκάι 103 Μικρόπουλος, Θεόδωρος 104 Μιλλιέξ, Τατιάνα 146 Μιχάλαγας (Μιχαήλ Παπαδόπουλος) 261 Μίχας, Αθανάσιος 203
354 Μοσχάτος, Θεμιστοκλής 148 Μπάιλας, Εμμανουήλ 203 Μπακιρτζής, Ευριπίδης 115, 204 Μπακόπουλος, Γεώργιος 77 Μπάλκος. Αναστάσιος 190, 202, 247, 260 Μπαντουβάς, Ιωάννης 181 Μπαντουβάς, Μανώλης 88, 89, 111, 181 Μπαρούτσος, Γ. 83 Μπασαγιάννης, Χρήστος 243 Μπασιάς, Κωνσταντίνος 113 Μπέης, Δημήτρης 226,
227 Μπίρης. Σταύρος 113, 172, 208, 209 Μπομποτίνος, Ιωάννης 86 Μπονκούρ, Ζαν Πωλ 137 Μπραντίτσας, Δημήτρης 207 Μπριλλάκης. Αντώνης 245 Massip, Roger 186 Meynaud, Jean 132 Moradiellos, Enrique 215 Νάθενας, Ανδρέας 45 Ναλτσάς, Χρ. 118 Νικολόπουλος, Πέτρος 174 ντε Γκωλ, Σαρλ 60 Ντιγριντής, Γεώργιος 112
Ξάνθος, Μιχαήλ 112 Ξυδόπουλος, Ιωάννης 210 Ξυλούρης, Μιχάλης 88, 111 Οικονόμου, A. 118 Πάγκαλος, Θεόδωρος 76, 100 Παλαιοκρασσάς, Ιωάννης 306, 307 Παναγιωτάκης, Κωνσταντίνος 179 Παναγιωτόπουλος, I. Μ. 146 Παναγούλης, Ευστάθιος (Στάθης) 214, 238, 243 Πανουργίας, Πανουργίας 227, 260 Πανουτσόπουλος,
Ιωάννης 86, 106, 107, 154 Παξιμάδας, Ιωάννης 113 Παπαγεωργίου, Απόστολος 100 Παπαγεωργίου, Κωνσταντίνος 241, 243 Παπάγος, Αλέξανδρος 128 Παπαδάκης, Νικόλαος 112 Παπαδάκης, Παντελής 104 Παπαδάκης, Στυλιανός 203 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ Παπαδόγγονας, Αλέξανδρος 247, 270 Παπαδονικολάκης, Ιωάννης 235 Παπαδοπετράκης,
Πέτρος (Πέτρακας) 112, 114 Παπαδόπουλος, Αλέξανδρος (Αλέκος) 30, 86, 97, 155, 158, 179, 180 Παπαδόπουλος, Γεώργιος 156, 157, 158, 159, 160, 161, 163, 167, 173, 174, 177, 178, 179, 180, 181, 182 Παπαδόπουλος, Δημήτρης 246 Παπαδόπουλος, Δημοσθένης 106 Παπαδόπουλος, Ιωάννης 243 Παπαδόπουλος,
Κωνσταντίνος Γ. 67, 69, 91, 104, 105, 106, 119, 245, 246 Παπαδόπουλος, Κώστας X. 161, 181 Παπαδόπουλος,
Παναγιώτης 72, 104 Παπαθανασίου, Ιωάννης 104, 118 Παπαϊωάννου, Γεώργιος N. 30, 99 Παπάιωάννου, Νικόλαος 244 Παπακωνσταντίνου, Γεώργιος 204 Παπακωνσταντίνου, Θεοφύλακτος 159, 179 Παπακωνσταντίνου, Κωνσταντίνος 246-247 Παπανδρέου, Ανδρέας 219, 241, 242, 243, 244, 246, 253, 262, 293, 313 Παπανδρέου, Γεώργιος 42, 43, 44, 46, 48, 65. 69, 75, 123, 135, 144, 147, 148, 149, 181, 200, 223, 232, 234 Παπανίκας, Ευάγγελος 83 Παπανικολάου, Ελευθέριος 306 Παπαπαναγιώτου, Αλέκος 138 Παπαπολίτης, Νίκος 134 Παπαπολίτης, Σάββας 87, 134 Παπαστράτης, Προκοπής 261 Παρτσαλίδης, Μήτσος 202 Πασιονάρια (Ντολόρες Ιμπαρούρι) 215 Πασχαλούδη, Ελένη 23, 267, 282, 289 Πάτρας. Λουκάς 156, 179 Παττακός, Στυλιανός 156, 163 Πελτέκης, Γιάννης 90, 115, 117 Πεντάρης, Ευάγγελος 243 Πεπονής, Αναστάσιος 146 Περγιάλης, Νότης 146 Περρίκος, Κωνσταντίνος 62, 86, 117, 131 Πετράκης, Βασίλειος 112 Πετρακογιώργης, Γιώργος (Πέτρακας) 63-64, 88, 111 Πετρόπουλος, Βασίλειος 100 Πετρόπουλος, Χρήστος 300
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Πηνιάτογλου, Λάζαρος 88, 120, 121 Πλαστήρας, Νικόλαος 51, 91, 92, 133, 134, 135 Πλεύρης, Νικόλαος 88, 111 Πλυτάς, Γεώργιος 146 Πολυχρονιάδης, Κ. 118 Πορφυρογένης, Μιλτιάδης 64-65 Πρίμο ντε Ριβέρα, Χοσέ Αντόνιο 215, 216 Προβελέγγιος, Ρόδης (Ρόδης Ρούφος-Κανακάρης) 146 Προκοπίου,
Πλάτων 108, 109 Πυρομάγλου, Κομνηνός 97, 140, 176, 193, 200, 210 Picasso, Pablo 137 Ράλλης, Γεώργιος 248 Ράλλης. Ιωάννης 76, 291 Ρεζάν, Μαρία 202 Ρηγόπουλος, Ρήγας 117 Ρογκάκος, Παναγιώτης 209 Ρόσιος, Αλέξανδρος (Τψηλάντης) 246 Σακελλαρίου, Αλέξανδρος 49 Σαμαράς, Αντώνης 247 Σάντας, Απόστολος
(Λάκης) 138, 228 Σαράφης, Στέφανος 109, 110 Σαρίκας, Θεόφιλος 99 Σαρλής, Παύλος 260 Σαρρής, Δημήτριος 69 Σαρτρ, Ζαν Πωλ 137 Σβορώνος, Νίκος 261 Σβώκος, Αντώνης 121 Σβώλος, Αλέξανδρος 135 Σβώλου, Μαρία 141 Σεργεντάνης, Αντώνιος 113 Σεργεντάνης, Εμμανουήλ 113 Σερεπίσος, Κωνσταντίνος 203. 204, 213
Σερπάνος. Γεώργιος 234 Σίμος, Ιωάννης 83 Σινιώρης, Αγησίλαος 105 Σιρακόφ, Ασέν 65 Σιφναίος, Παναγιώτης 120 Σιώρης, Νικήτας 156 Σκληρός, Αριστείδης 43 Σκόμπυ, Ρόναλντ 42 Σκουλαρίκης, Γιάννης 249, 275 Σκουλάς, Νικόλαος 50, 113, 114 355 Σκούρας, Αθανάσιος 86 Σούρλας, Γρηγόρης 110, 166, 171. 176, 177,
204, 205. 210, 286 Σοφιανόπουλος. Ιωάννης 51 Σοφούλης, Θεμιστοκλής 54, 58, 75, 76, 78, 85, 200, 203 Σπαής, Λεωνίδας 140, 141, 181 Σπανουδάκης, Μάρκος 112 Σπηλιωτόπουλος. Παναγιώτης 91-92, 109, 119 Σταματόπουλος, Βύρων 160, 179 Σταύρου, Τατιάνα 146 Στεργιόπουλος, Ηλίας 117 Στεφανόπουλος, Δημήτριος 77
Στεφανόπουλος, Κωνσταντίνος 247 Στρατής, Δημήτρης 140 Στρατός, Γεώργιος 71 Σφέτσιος, Θωμάς 104, 105 Σωτηρίου,
Κωνσταντίνος 148 Ταμπακόπουλος, Άγις 121 Τζαννετάκης, Τζανής 293, 294 Τζέινγουειν, Έλιοτ (Eliot Janeway) 177 Τζιφάκης, Χρήστος 112, 113 Τζούκας, Βαγγέλης 99 Τίτο, Γιόσιπ Μπροζ 16, 139 Τομπάζης, Αλέξανδρος 237 Τουρκοβασίλης, Θεόδωρος 66, 135 Τριανταφυλλάκος, Τρύφωνας 71 Τσακαλώτος, Θρασύβουλος 128, 250 Τσακιρίδης, Θεόδωρος 104 Τσάκωνας, Δημήτριος 157 Τσαλδάρης, Κωνσταντίνος 54, 60, 61. 62, 72 Τσάτσος, Κωνσταντίνος 200, 234 Τσέλλος, Επαμεινώνδας 86, 156 Τσενόγλου, 'Ομηρος 98 Τσιγάντες, Γιάννης 62, 87, 90,109,117, 131, 209 Τσιγάντες, Χριστόδουλος 128 Τσιριμώκος, Ηλίας 140 Τσοβόλας, Δημήτρης 228, 254, 256 Τσολάκογλου, Γεώργιος 200 Τσουδερός, Εμμανουήλ 141, 200 Φάτσης, Γιάννης 161 Φθενάκης, Εμμανουήλ 179 Φλάισερ. Χάγκεν 261, 287, 289 Φλωράκης, Χαρίλαος 241, 245, 246, 262, 267. 271
356 Φράνκο, Φρανθίσκο 215, 216 Φριάνγκ, Μπριγκίτ 178 Φωστηρίδης (ή Φωστερίδης), Αντώνης 65, 72, 73, 77, 86, 102, 103, 104, 119, 154· βλ. και Αντόν Τσαούς Χαλκιαδάκης, Γεώργιος 112 Χανδρινός. Ιάσονας 23, 287 Χασιώτης, Κωνσταντίνος 86 Χατζηδημητρίου, Δημήτριος 199 Χατζημιχάλης, Μιχάλης 148 Χατζιδάκις, Μάνος 146 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ Χολέβας, Ιωάννης 156 Χονδροκούκης, Δημήτριος 261 Χούτας, Στυλιανός 63, 69, 70, 73, 77, 86, 87, 97, 180, 181, 203 Χρύσανθος, αρχιεπίσκοπος 120 Χρυσοχόου, Αθανάσιος 236 Ψαρρός, Δημήτρης, συνταγματάρχης 62, 69, 86, 90, 101, 102, 130-131, 163, 175, 191, 199, 312, 316 Ψαρρός, Χαράλαμπος 69 |
adam_txt |
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μάγδα Φυτιλή - Μάνος Αυγερίδης - Ελένη Κούκη 13-35 ΣΪΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ 37-39 A' ΜΕΡΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ ΣΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΙΡΗΝΗ ΣΤΟΝ ΠΟΛΕΜΟ (1944-1949) Ελένη Κούκη 43-78 1. Οι πολιτικές της αναγνώρισης και ο ταραχώδης ελληνικός μεταπόλεμος 43 2. Οι προκλήσεις της
αποκατάστασης της κρατικής κυριαρχίας 45 3. Η μεταδεκεμβριανή επανεκκίνηση 51 4. Η αναγνώριση ως αντικείμενο κοινοβουλευτικής διαπραγμάτευσης 56 5. Ανώνυμη ή επώνυμη Εθνική Αντίσταση; Η πρώτη κοινοβουλευτική διαμάχη 60 6. Κτίζοντας συμμαχίες: ο δρόμος για το Ζ' Ψήφισμα 63 7. Αναζητώντας τη χρυσή
τομή: οι διεργασίες για τον ΑΝ 971/1949 69 8. Η εθνικόφρων Αντίσταση ως αιχμή κρούσης στον Εμφύλιο 71 9. Η τελευταία κοινοβουλευτική διαμάχη: ο δωσιλογισμός ως Εθνική Αντίσταση 75 10. Προς την τελική κύρωση του νόμου 78 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Η ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΝΙΚΗΤΕΣ ТОЇ ΕΜΦΥΛΙΟΥ
ΠΟΛΕΜΟΥ (1949-1967) Μάνος Αυγερίδης 79-121 1. Η αναγνώριση στα χέρια του στρατού: ένα εργαλείο αποκλεισμού και ελέγχου 79 2. Εθνική Αντίσταση «κατ’ ευρείαν ερμηνεία του νόμου» 86 3. Εκτός ελέγχου; Από τη σύντομη στη μακρά αναγνώριση 91 4. Κατασκευάζοντας το παρελθόν: η Εθνική Αντίσταση του
μετεμφυλιακού κράτους 95 5. Μαγική εικόνα: ένα πανελλαδικό εθνικόφρον αντάρτικο 96 a. Οι Εθνικές Ομάδες Ελλήνων Ανταρτών και η διασπορά του ΕΔΕΣ σε όλη την επικράτεια 96 β. Το ελληνικό αντάρτικο πέραν του Ζέρβα 101 6. Εθνικές Οργανώσεις Πληροφοριών και Δολιοφθοράς (ΕΟΠΔ): ο μυστικός πόλεμος 115 7.
Εθνικές Οργανώσεις Εσωτερικού (EOE) 118
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 8 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΟΙ ΔΥΟ ΚΟΣΜΟΙ ΤΗΣ ΜΕΤΕΜΦΥΛΙΑΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΙΤΗΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ Μάνος Αυγερίδης 1. Φαντάσματα πολέμου: το πρόσφατο παρελθόν στον δημόσιο λόγο 2. Η αναγνώριση του ΕΑΜ ως αίτημα για δημοκρατία και συμφιλίωση 3. Η Αριστερά στο προσκήνιο: το μέτωπο της Αντίστασης 4. Το
Κέντρο και η αναγνώριση που δεν έγινε 123-149 125 132 136 144 Β' ΜΕΡΟΣ ΤΟ ΝΔ 179/1969 ΚΑΙ 0 «ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΚΥΚΛΟΣ» ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗΣ (1967-1974) Ελένη Κούκη 153-183 1. Ο αντικομμουνισμός και τα όριά του 153 2. 1968: Αναγνωρίζοντας την πολιτική αξία της αναγνώρισης 156 3. 1969: Από τις υποσχέσεις στη νομοθέτηση
161 4. Το ΝΔ 179/1969 και ο θρίαμβος του αντικομμουνισμού 163 5. Προσδοκίες και διαψεύσεις 169 6. Οργανώσεις χωρίς μέλη; 171 7. 0 νόμος για τις συντάξεις καιοι απογοητεύσεις του εθνικόφρονα χώρου 173 8. Αγωνιστές ή ταγματασφαλίτες; Ηαναγνώριση και οι διεθνείς τηςπεριπλοκές 177 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5
ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΛΙΚΟΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ (1974-1981) Μάγδα Φυτίλή 185-219 1. Η «εθνική συμφιλίωση» ως λήθη 187 2. Η σύμπραξη για την αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης 191 3. Αναμοχλεύοντας εκ νέου τα πάθη 197 4. Η Εθνική Αντίσταση στη Βουλή 198 5. Η
κοινή πρόταση νόμου για τηναναγνώριση τηςΕθνικής Αντίστασης 204 6. Η εφαρμογή του νόμου της ΔικτατορίαςστηΜεταπολίτευση 205 7. Η υποτίμηση της Αντίστασης 212 8. Με το βλέμμα στραμμένο στην Ισπανία 214 9. Οι πολιτικοί πρόσφυγες του Εμφυλίου 216 10. Θα αναγνωριστεί και θα είναι «ντάλα μεσημέρι» 218 Г'
ΜΕΡΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 Η ΣΥΜΒΟΛΙΚΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ «ΕΧΘΡΩΝ ΤΟΥ ΕΘΝΟΥΣ» (1981-1989) Μάγδα Φυτιλή 223-272 1.
Προς μια «αλλαγή» μνημονικούπαραδείγματος 223 2. Ο Νόμος 1285/1982 229 3. Η «εθνικοποίηση» της εαμικής Αντίστασης 238 4. Τρεις ιστορικές συνεδριάσεις 241 5. Αντιδράσεις και ανταγωνισμοί 246
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 6. 7. a. β. γ. δ. ε. Το ζήτημα των πολιτικών προσφύγων του Εμφυλίου Μνήμες και πολιτικές Προεδρικό Διάταγμα 3 79/1983 Νόμος 1543/1985 Ένοπλες Δυνάμεις Μέσης Ανατολής Προνοιακή πολιτική Νόμος 1863/1989 9 249 251 254 257 265 265 266 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΠΑΡΕΚΒΑΣΗ: Η ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ Μάγδα Φυτιλή 273-292 ΚΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΟΙ (1990-2006) Μάγδα Φυτιλή 1. Περί «βιομηχανίας αντιστασιακών» 2. Η μη εαμική Αντίσταση στο προσκήνιο 3. Περικοπές, επανεξετάσεις και πάγωμα της διαδικασίας αναγνώρισης 4. Η αποκατάσταση σε δεύτερο πλάνο 5. «Εθνική συμφιλίωση» ή «ιδεολογική ηγεμονία της Αριστερός»; 293-320 293 299 306 313 318 ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Μάγδα Φυτιλή - Μάνος Αυγερίδης - Ελένη Κούκη 321-328 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 329-349 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ 351-356 ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ 357-359 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ A. Αρχειακές πηγές Αρχείο Νομαρχίας Αττικής Γενικό Αρχείο Εθνικής Αντίστασης ΑΣΚΙ Αρχείο ΕΔΑ Αρχείο Λεύτερη Αποστόλου Βιβλιοθήκη της Βουλής Αρχείο Εφημερίδων και Περιοδικών ТАК Σύρου Αρχείο ΠΕΑΕΑ Παρ/τος Σύρας Γεννάδειος Βιβλιοθήκη Αρχείο Γ. Ν. Παπαϊωάννου Γενικό Επιτελείο Στρατού/Διεύθυνση Ιστορίας Στρατού Ψηφιοποιημένο Αρχείο ΔΕΠΑΘΑ Αρχείο Εθνικής Αντίστασης Εθνική Βιβλιοθήκη Ψηφιακό Αρχείο Εφημερίδων ΕΛΙΑ Εφημερίδες Περιοδικά Εφ. Εθνική Αντίστασις (Ιωάννινα) Πρακτικά της Βουλής των Ελλήνων 1946-2006 Β. Τύπος Εφημερίδες The New York Times (Νέα Τόρκη) The Times (Λονδίνο) Αντικομμουνιστική - Χριστιανική Ελλάς
330 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Απογευματινή Εθνική Αντίστασις (Γιάννενα) Εθνική Αντίστασις (Θεσσαλονίκη) Έθνος Ελευθερία Ελευθεροτυπία Εμπρός Η Ακρόπολη Η Αυγή Η Καθημερινή Μακεδονία (Θεσσαλονίκη) Νέα Πολιτεία Προοδευτική Αλλαγή Ριζοσπάστης Τα Νέα Το Βήμα Περιοδικά 21η Απριλίου (στη συνέχεια; Νέα Ελλάς)
Αντί Εθνική Αντίσταση Επιθεώρηση Τέχνης Ιστορικόν Αρχείον Εθνικής Αντιστάσεως Ο Πολίτης Γ. Βιβλιογραφία Alivizatos, Nikos - Diamandouros, Nikiforos, «Politics and the Judiciary in the Greek Transition to Democracy», στο James McAdams (επιμ.), Transitional Justice and the Rule of Law in New
Democracies, University of Notre Dame Press, Νοτρ Νταμ 1997, σ. 27-60. Antoniou, Giorgos, «The Lost Atlantis of Objectivity: The Revisionist Struggles between the Academic and Public Spheres», History and Theory, τ. 46(4), 2007, σ. 92-112. Antoniou, Giorgos - Paschaloudi, Eleni, «Remembering the
Greek Resistance: Politics of Memory, Reconciliation and Oblivion», Ricerche Storiche, τχ. 1, 2014, σ. 49-66. Avgeridis, Manos, «Debating the Greek 1940s: Histories and Memories of a Conflicting Past Since the End of the Second World War», Historein, τ. 16(1-2), 2017, σ. 8-46. Barahona de Brito,
Alexandra, «Transitional Justice and Memory: Exploring Perspecti ves», South European Society and Politics, τ. 15(3), 2010, σ. 359-376. Barahona de Brito, Alexandra - Gonzalez-Enriquez, Carmen - Aguilar Fernández, Pal oma (επιμ.), The Politics of Memory. Transitional Justice in Democratizing
Societies, Ox ford University Press, Οξφόρδη 2001.
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 331 Berger, Stefan, «A Return to the National Paradigm? National History Writing in Ger many, Italy, France, and Britain from 1945 to the Present», The Journal of Modern History, τ. 77(3), 2005, σ. 629-678. Borneman, John, Settling Accounts: Violence, Justice and Accountability in Post-Socialist Europe, Princeton University Press, Πρίνστον 1997. Bosworth, Richard J.B., «Nations Examine Their Past: A Comparative Analysis of the Historiography of the “Long” Second World War», The History Teacher, 1996, σ. 499-523. Clogg, Richard, Anglo-Greek Attitudes. Studies in History, Palgrave Macmillan, Λονδίνο 2000. Close, David, The Origins of the Greek Civil War, Longman, Λονδίνο 1995. Close, David, «The Road to Reconciliation? The Greek Civil War and the Politics of Memory in the 1980s», στο Philip Carabott - Thansasis D. Sfikas (επιμ.), The Greek Civil War: Essays on a Conflict of Exceptionalism and Silences, Routledge, Λονδίνο 2004, σ. 257-278. Cointet, Jean Paul, Expier Vichy l’Epuration en France, 1943-1958, Perrin, Παρίσι 2008. Confino, Alon, «Remembering the Second World War, 1945-1965: Narratives of Victim hood and Genocide», Cultural Analysis, τχ. 4, σ. 46-75. Conway, Martin, «Greek Exceptionalism or a Mirror of a European Civil War?», στο Philip Carabott - Thanasis D. Sfikas (επιμ.), The Greek Civil War. Essays of a Conflict of Exceptionalism and Silences, Ashgate, Λονδίνο 2004, σ. 17-39. Couloumbis, Theodore A., «The Greek Junta Phenomenon», Polity, τ. 6(3), 1974, σ. 345-374. Couroucli, Maria - Karamanolakis, Vaggelis, «Renegotiations of Twentieth-
Century His tory Access to “Sensitive” Government Records and Archives in Greece», Zeithistoris che Forschungen/Studies in Contemporary History, τχ. 10, 2013, σ. 131-139. Courtois, Stéphane κ.ά., Le livre noir du communisme: crimes, terreurs et répression, Robert Laffont, Παρίσι 1997. Crocker, David, «Transitional Justice and International Civil Society: Towards a Nor mative Framework», Constellations, τ. 5(4), 1998, σ. 492-517. Deák, István - Gross, Jan - Judt, Tony (επιμ.), The Politics of Retribution, Princeton Uni versity Press, Πρίνστον και Νιου Τζέρσεϊ 2000. Delzell, Charles F., «The Italian Anti-Fascist Resistance in Retrospect: Three Decades of Historiography», The Journal of Modern History, τχ. 47, 1975, σ. 66-96. Dragostinova, Theodora, «On “Strategic Frontiers”: Debating the Borders of the PostSecond World War Balkans», Contemporary European History, τ. 27(3), 2018, σ. 387411. Eley, Geoff, «Legacies of Antifascism: Constructing Democracy in Postwar Europe», New German Critique, τχ. 67, 1996, σ. 73-100. Elster, Jon, Closing the Books. Transitional Justice in Historical Perspective, Cambridge Uni versity Press, Κέιμπριτζ 2004. Ethier, Diane (επιμ.), Democratic Transition and Consolidation in Southern Europe, Latin America and Southeast Asia, Macmillan, Μπεϊσινγκστόουκ 1994.
332 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Xan Fielding, The Stronghold: Four Seasons in the White Mountains of Crete, Paul Dry Books, ΗΠΑ 2013. Fleischer, Hagen, «The National Liberation Front (EAM), 1941-1947. A Reassessment», στο John 0. latrides - Linda Wrigley (επιμ.), Greece at the Crossroads. The Civil War and its Legacy, Pennsylvania State University Press, Πενσυλβάνια 1995, σ. 46-89. Frei, Norbert, Adenauer’s Germany and the Nazi Past: Tie Politics of Amnesty and Integra tion, Columbia University Press, Νέα ϊόρκη 2002. Furet, François, Le passé d’une illusion. Essai sur l’idée communiste au XXe siècle, Calmann-Lévy/Robert Laffont, Παρίσι 1995. Jones, Howard, «A New Kind of War». America’s Global Strategy and the Truman Doctrine in Greece, Oxford University Press, Οξφόρδη 1989. Judt, Tony, Postwar: A History of Europe since 1945, Penguin Press, Νέα ϊόρκη 2005. Julià, Santos, «De guerra contra el invasor a guerra fratricida», στο Santos Julià (επιμ.), Víctimas de la guerra civil, Temas de Hoy, Μαδρίτη 2004, σ. 1-24. Julià, Santos, «Memoria, historia y política de un pasado de guerra y de dictadura», στο Santos Juliá (επιμ.), Memoria de la guerra y del franquismo, Taurus Historia, Fun dación Pablo Iglesias, Μαδρίτη 2006. σ. 27-77. Hart, Janet, New Voices in the Nation. Women and the Greek Resistance, 1941-1964, Cor nell University Press, Νέα Τόρκη και Λονδίνο 1996. Hoffmann, Stefan-Ludwig - Kott, Sandrine - Romijn, Peter - Wieviorka, Olivier, «Intro duction», στο Stefan-Ludwig Hoffmann κ.ά. (επιμ.), Seeking Peace in the Wake of War: Europe, 1943-194 7, Amsterdam University Press,
Άμστερνταμ 2015. Hondros, John Louis, Occupation and Resistance: The Greek Agony 1941-1944, Pella Pub lishing Company, Νέα Τόρκη 1983. Horn, Gerd-Rainer, «The Politics of Demobilization», στο The Moment of Liberation in Western Europe: Power Struggles and Rebellions, 1943-1948, Oxford University Press, Ηνωμένο Βασίλειο 2020. Hugo, García - Yusta, Mercedes - Tabet, Xavier - Climaco, Cristina (επιμ.), Rethinking Antifascism: History, Memory and Politics, 1922 to the Present, Berghahn Books, Νέα Τόρκη και Οξφόρδη 2016. Karakasidou, Anastasia, «Politicizing Culture: Negating Ethnic Identity in Greek Ma cedonia», Journal of Modern Greek Studies, τ. 11(1), 1993, σ. 1-28. Karamouzi, Eirini, Greece, the EEC and the Cold War, 1974-1979. The Second Enlarge ment, Palgrave Macmillan, Νέα Τόρκη 2014. Kiss, Csilla, «Historical Memory in Post-Cold War Europe», The European Legacy, τ. 19(4), 2014, σ. 419-432. Kondis, Basil, «Greek National Claims at the Paris Peace Conference of 1946», Balkan Studies, τ. 32(2), 1991, σ. 309-324. Kornetis, Kostis, «Public Memory of the Transitions in Spain and Greece: Toward a Change of Script?», στο Maria Elena Cavallaro - Kostis Kornetis (επιμ.), Rethinking Démocratisation in Spain, Greece and Portugal, Palgrave Macmillan, Λονδίνο και Νέα ϊόρκη 2019, σ. 71-87. Kousouris, Dimitris, «Liberation 1944: not a moment, a time in history», διαθέσιμο
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 333 στο https://www.press.jhu.edu/journals/journal-modern-greek-studies/occasionalpapers. Králová, Kateřina, «The “Holocausts” in Greece: victim competition in the context of postwar compensation for Nazi persecution», Holocaust Studies, τ. 23(1-2), 2017, σ. 149-175. Kritz, Neil J. (επιμ.), Transitional Justice. How Emerging Democracies Reckon with Former Re gimes, Volume I, General Considerations, United States Institute of Peace Press, Ουάσινγκτον 1995. Lagrou, Pieter, «Victims of Genocide and National Memory: Belgium, France and the Netherlands 1945-1965», Past and Present, τ. 154(1), 1997, σ. 181-222. Lagrou, Pieter, The Legacy of Nazi Occupation. Patriotic Memory and National Recovery in Western Europe, 1945-1965, Cambridge University Press. Κέιμπριτζ 2000. Lebow, Richard Ned - Kansteiner, Wulf - Fogu, Claudio, The Politics of Memory in Post war Europe, Duke University Press, Νέα ΐόρκη και. Λονδίνο 2006. Linz, Juan - Stepan, Alfred, Problems of Democratic Transition and Consolidation, Johns Hopkins University Press, Βαλτιμόρη 1996. Ludi, Regula, Reparations for Nazi Victims in Postwar Europe, Cambridge University Press, Κέιμπριτζ 2012. Lyrintzis, Christos, «Political Parties in Post-Junta Greece: A Case of Bureaucratic Clientelism?», στο Geoffrey Pridham (επιμ.), The Него Mediterranean Democracies: Regime Change in Spain, Greece and Portugal, Frank Cass Co., Λονδίνο 1984, σ. 99-118. Lyrintzis, Christos, «Greek Civil Society in the 21st Century», στο Panayotis C. loakimidis (επιμ.), Greece in the European Union: The New Role and the New Agenda,
Ministry of Press and Mass Media, Αθήνα 2002, σ. 90-99. Marantzidis, Nikos - Antoniou, Giorgos, «The Axis Occupation and Civil War: Chang ing Trends in Greek Historiography, 1941-2002», Journal of Peace Research, τ. 41(2), 2004, σ. 223-231. Mazower, Mark, «The Cold War and the Appropriation of Memory: Greece After Lib eration», στο István Deák - Jan Gross - Tony Judt (επιμ.), The Politics of Retribution, Princeton University Press, Πρίνστον και Νιου Τζέρσεϊ 2000, σ. 293-323. Mercer, Ben, «Specters of Fascism: The Rhetoric of Historical Analogy in 1968», The Journal of Modern History, τχ. 88, 2016, σ. 96-129. Moradiellos, Enrique, «Ni gesta heroica, ni locura trágica: nuevas perspectivas histó ricas sobre la guerra civil», Ayer, τχ. 50, 2003, σ. 11-39. Nachnami, Arnikam, «Civil War and Foreign Intervention in Greece: 1946-49», Journal of Contemporary History, τ. 25(4), 1990, σ. 489-522. Pakier, Malgorzataand - Strath, Bo, A European Memory? Contested Histories and Politics of Remembrance, Berghahn Books, Νέα ΐόρκη και Οξφόρδη 2010. Papastratis, Prokopis, British Policy Towards Greece During the Second World War, 19411944, Cambridge University Press, Κέιμπριτζ 1984. Pavone, Claudio, A Civil War: A History of the Italian Resistance, Verso, Λονδίνο 2013. Prezioso, Stephanie, «Antifascism and Anti-Totalitarianism: The Italian Debate», Jour nal of Contemporary History, τ. 43(4), 2008, σ. 555-572.
334 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Rabinbach, Anson, «Introduction: Legacies of Antifascism», New German Critique, τχ. 67, 1996, σ. 3-17. Rousso, Henry, Le Syndrome de Vichy de 1944 à nos jours, Le Seuil, Παρίσι 1987. Schaap, Andrew, Political Reconciliation, Routledge, Λονδίνο 2005. Sevillano, Francisco, Rojos. La representación del enemigo en la guerra civil, Alianza Edito rial, Μαδρίτη 2007. Sfikas, Thanasis D., «A Prime Minister for all Time: Themistoklis Sofoulis from Pre miership to Opposition to Premiership, 1945-49», στο Philip Carabo« - Thanasis D. Sfikas (επιμ.), The Greek Civil War: Essays on a Conflict of Exceptionalism and Silences, Ashgate, Aidershot 2004. Sfikas, Thanasis D. - Mahera, Anna, «Does the Iliad need an Agamemnon Version? History, Politics and the Greek 1940s», Historein, τχ. 11, 2011, σ. 80-98. Siani-Davies, Peter - Katsikas, Stefanos, «National Reconciliation After Civil War: The Case of Greece», Journal of Peace Research, τχ. 46, 2009, σ. 559-575. Sikkink, Kathryn, The Justice Cascade: How Human Rights Prosecutions Are Changing World Politics, WW Norton, Νέα Τόρκη 2011. Stavrianos, L., «I. The Immediate Origins of the Battle of Athens», American Slavic and East European Review, τ. 8(4), 1949, σ. 239-251. Stefanidis, Ioannis D., Stirring the Greek Nation: Political Culture, Irredentism and AntiAmericanism in Post-War Greece, 1945-1967, Ashgate, Aidershot 2007. Stone, Dan, Goodbye to all that?: The Story of Europe since 1945, Oxford University Press, Οξφόρδη 2014. Traverso, Enzo, «Intellectuals and Anti-Fascism: For a Critical Historization», New Pol
itics, τ. IX(4), 2004, online. Voglis, Polymeris, «Political Prisoners in the Greek Civil War, 1945-50: Greece in Com parative Perspective», Journal of Contemporary History, τ. 37(4), 2002, σ. 523-540. Voglis, Polymeris - Nioutsikos, Ioannis, «The Greek Historiography of the 1940s. A Re assessment», Sudosteuropa, τ. 65(2), 2017, σ. 316-333. Wittner, Laurence S., American Intervention in Greece 1943-1949, Columbia University Press, Νέα ϊόρκη 1982. Wouters, Nico (επιμ.), Transitional Justice and Memory in Europe (1945-2013), Intersentia Cambridge, Κέιμπριτζ 2014. Αγώνες και θυσία: της Βασιλικής Χωροφυλακής, Έκδοσις Πανελλήνιου Συλλόγου Αναπήρων Φυμ. Οπλιτών Χωροφυλακής, 1950. Αλβανός, Ραϋμόνδος, «Γοργοπόταμος. Σύμβολο της Εθνικής Αντίστασης, σημάδι της ιδεολογικής ηγεμονίας του ΠΑΣΟΚ», στο Βασίλης Βαμβακάς - Παναγής Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία του ’80. Κοινωνικό, πολιτικό και πολι τισμικό λεξικό, Το πέρασμα, Αθήνα 2010, σ. 90-91. Αλεξανδρής, Κ.Α., Το ναυτικόν μας κατά την πολεμικήν περίοδον 1941-45, Αθήνα 1952. Αλιβιζάτος, Νίκος, Οι πολιτικοί θεσμοί σε κρίση, 1922-1974. Όψεις της ελληνικής εμπειρίας, μτφρ.: Βενετία Σταυροπούλου, Θεμέλιο, Αθήνα 1995.
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 335 Αναστασιάδης, Σ„ Πίνδος, Αθήνα 1955. Αντωνίου, Γιώργος, «Οι γιορτές μίσους και οι πόλεμοι της δημόσιας μνήμης (19502000): από το τραύμα των ηττημένων στο τραύμα των νικητών», στο Νίκος Δεμερτζής - Ελένη Πασχαλούδη - Γιώργος Αντωνίου (επιμ.), Εμφύλιος. Πολιτισμικό τραύμα,
Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2013, σ. 215-249. Αντωνίου, Γιώργος - Μαραντζίδης, Νίκος (επιμ.), Η εποχή της σύγχυσης. Η δεκαετία του 1940 και η ιστοριογραφία. Εστία, Αθήνα 2008. Αντωνίου, Γιώργος - Πασχαλούδη, Ελένη, «“Το άψογο πρόσωπο της ιστορίας θολώ νει”: η αναγνώριση της εαμικής Αντίστασης και το
πολιτικό σύστημα (1945-1995)», στο Βασίλης Γούναρης (επιμ.), Ήρωες των Ελλήνων: Οι καπετάνιοι, τα παλικάρια και η αναγνώριση των εθνικών αγώνων 19ος-20ός αιώνας, Ίδρυμα Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα 2014, σ. 257-331. Αντωνίου, Κωνσταντίνος, Ιστορία Ελληνικής Βασιλικής Χωροφυλακής, 1833-1965, 4 τόμοι,
Αθήνα 1964-1967. Αντωνόπουλος, Κοσμάς, Εθνική Αντίστασις, 1941-1945, 3 τόμοι, Αθήνα 1964. Αρχηγείον Βασιλικής Χωροφυλακής, Δράσις της Χωροφυλακής κατά την περίοδο 1941-1950, Αθήνα 1962. Αυγερίδης, Μάνος, «Το Αγροτικό Κόμμα Ελλάδας στην τροχιά του ελληνικού κομμου νιστικού κινήματος (1941-1961)»,
στο Ευαγγελία Γεώργα - Ελένη Τάκου (επιμ.), Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Πολιτική Επιστήμη και Ιστορία. Επετηρί δα 2008-2009, Πάντειο-Παπαζήσης. Αθήνα 2010, σ. 141-160. Αυγερίδης, Μάνος. «Ιστορικοποιώντας το βίωμα. Από την ελληνική Αντίσταση στην ιστορία της (1945-1967)», διδακτορική διατριβή,
Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Φιλοσοφικής Σχολής, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2019. Αυγερίδης, Μάνος, «Στ’ Άρματα! Στ’ Άρματα!
Οι τρεις εκδοχές ενός συλλογικού έρ γου για την ιστορία της Εθνικής Αντίστασης (1963, 1964, 1967): πρώτες προσεγγί σεις», Αρχειοτάξιο, τχ. 12, Θεμέλιο, Αθήνα 2010, σ. 161-168. Αυγερίδης, Μάνος - Κούκη, Ελένη - Φυτιλή, Μάγδα, «Αναμοχλεύοντας τα πάθη: τα όρια του πολιτικού λόγου για την Εθνική
Αντίσταση», Αρχειοτάξιο, τχ. 22, Θεμέ λιο, Αθήνα 2020, σ. 67-92. Αυγερίδης, Μάνος - Φυτιλή. Μάγδα, «Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου: το 1989 και το τέλος του “αντιφασιστικού παραδείγματος”», Αρχειοτάξιο, τχ. 21, Θε μέλιο, Αθήνα 2019, σ. 69-82. Βαμβούρη, Χριστίνα, «Ζητήματα επαναπόδοσης
της ελληνικής ιθαγένειας και περιου σιών στους Έλληνες πολιτικούς πρόσφυγες του εμφυλίου πολέμου», Peri Istorias, τχ. 5, 2020, σ. 116-120. Βαν Μπούσχοτεν, Ρίκη, «Η αδύνατη επιστροφή: Αντιμετωπίζοντας το χωρισμό και την ανασυγκρότηση της μνήμης ως συνέπεια του Εμφυλίου πολέμου», στο Μ. Mazower
(επιμ.), Μετά τον πόλεμο. Η ανασυγκρότηση της οικογένειας, του έθνους και του κράτους στην Ελλάδα, 1943-1960, μτφρ.: Ειρήνη Θεοφυλακτοπούλου, Αλε ξάνδρεια, Αθήνα 2004, σ. 139-160. Βαρών-Βασάρ, Οντέτ, Η ενηλικίωση μιας γενιάς. Νέοι και νέες στην Κατοχή και στην Αντίσταση, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας»,
Αθήνα 2009.
336 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Βαφέας, Νίκος - Τζούκας, Βαγγέλης, «Από την Αντίσταση στη Βουλή. Πρώην Εδεσίτες στα κοινοβουλευτικά έδρανα», Δοκιμές, τχ. 15-16, 2010, σ. 263-284. Βαφέας, Νίκος - Τζούκας, Βαγγέλης, «Η πολιτική κληρονομιά του ΕΔΕΣ: Το Εθνικόν Κόμμα Ελλάδος (1945-1950)», στο Πολυμέρης
Βόγλης - Φλώρα Τσίλαγα - Ιάσονας Χανδρινός - Μενέλαος Χαραλαμπίδης (επιμ.), Η εποχή των ρήξεων. Η ελληνική κοινωνία στη δεκαετία του 1940, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2016. Βαφειάδης, Θωμάς, Σκοποί και δράσις κατά την κατοχήν της Πανελληνίου Απελευ θερωτικής Οργανώσεως (Π.Α.Ο.), Θεσσαλονίκη 1969.
Βερβενιώτη, Τασούλα, «Προφορική ιστορία και έρευνα για τον ελληνικό Εμφύλιο: Η πολιτική συγκυρία, ο ερευνητής και ο αφηγητής», Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευ νών, τχ. 107, 2002, σ. 157-181. Βερβενιώτη, Τασούλα, Η γυναίκα της Αντίστασης. Η είσοδος των γυναικών στην πολιτική, Κουκκίδα, Αθήνα 2013
(επανέκδοση του 1994). Βλάχου, Ελένη, «Οι συνταγματάρχες και ο Τύπος», στο Γιώργος Ν. Γιαννόπουλος Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω από στρατιωτικό ζυγό, Παπαζήσης, Αθήνα 1976, σ. 113-135. Βοβολίνης, Κωνσταντίνος, Η Εκκλησία στον αγώνα της ελευθερίας 1453-1953, Αθή να 1952. Βοβολίνης,
Κωνσταντίνος, Μυστικές εκδόσεις, Αθήνα 1945. Βόγλης, Πολυμέρης, Η εμπειρία της φυλακής και της εξορίας. Οι πολιτικοί κρατούμε νοι στον εμφύλιο πόλεμο, μτφρ. Γιάννης Καστανάρας, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004. Βόγλης, Πολυμέρης, «Ανάμεσα στην άρνηση και στην αυτοάρνηση: Πολιτικοί κρατού μενοι στην Ελλάδα
1945-1950», στο Mark Mazower (επιμ.), Μετά τον πόλεμο. Η ανασυγκρότηση της οικογένειας, του έθνους και του κράτους στην Ελλάδα,
19431960, μτφρ.: Ειρήνη Θεοφυλακτοπούλου, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004, σ. 87-104. Βόγλης, Πολυμέρης, «Οι μνήμες της δεκαετίας του 1940 ως αντικείμενο ιστορικής ανάλυσης: μεθοδολογικές προτάσεις», στο Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν κ.ά. (επιμ.), Μνή μες και Λήθη του ελληνικού εμφυλίου πολέμου, Επίκεντρο,
Θεσσαλονίκη 2008, σ. 61-80. Βόγλης, Πολυμέρης, «Η κοινωνία της υπαίθρου στα χρόνια του εμφυλίου», στο Χρη στός Χατζηιωσήφ (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα, 1945-1952, τ. Δ2, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2009, σ. 327-361. Βόγλης, Πολυμέρης, Η αδύνατη επανάσταση. Η κοινωνική δυναμική του Εμφυλίου
Πολέμου, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2014. Βόγλης, Πολυμέρης, «Διαμάχες για το παρελθόν; Η δεκαετία του 1940 ανάμεσα στη δημόσια ιστορία και την ιστοριογραφία», στο Κατερίνα Γαρδίκα κ.ά. (επιμ.), Η μακρά σκιά της δεκαετίας του ’40. Πόλεμος-Κατοχή-Αντίσταση-Εμφύλιος, Αλε ξάνδρεια, Αθήνα 2015, σ. 351-369.
Βόγλης, Πολυμέρης - Παπαθανασίου, Ιωάννα - Σακελλαρόπουλος, Τάσος - Χαραλα μπίδης, Μενέλαος, «Εισαγωγή», στο Πολυμέρης Βόγλης - Ιωάννα Παπαθανασίου Τάσος Σακελλαρόπουλος - Μενέλαος Χαραλαμπίδης (επιμ.), Δεκέμβρης 1944. Το παρελθόν και οι χρήσεις του, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2017, σ. 9-24. Βόγλης,
Πολυμέρης - Χανδρινός, Ιάσονας - Τσίλαγα, Φλώρα - Χαραλαμπίδης, Μενέ-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 337 λαός, «Εισαγωγή», στο Πολυμερής Βόγλης κ.ά. (επιμ.) Η εποχή των ρήξεων: η ελ ληνική κοινωνία τη δεκαετία του 1940, Επίκεντρο, 2012, σ. 7-25. Βουδικλάρης, Θεόδωρος, Επιτάφιος Αετών. Αλβανία-Κορέα 1940-1954, Αθήνα χ.χ. Βουδούρης, Πάνος, Υπό το φως της αλήθειας, Ai
οργανώσεις αντιστάσεως Βορείου Ελλάδος, Εκδόσεις Λεγεώνος Εφεδρικών Πολεμιστικών Οργανώσεων Βορείου Ελ λάδος, Θεσσαλονίκη 1948. Βούλγαρης, Γιάννης, Η Ελλάδα της Μεταπολίτευσης, 1974-1990. Σταθερή δημο κρατία σημαδεμένη από τη μεταπολεμική ιστορία, Θεμέλιο, Αθήνα 2001. Βούλγαρης, Γιάννης, «Η
δημοκρατική Ελλάδα», στο Γιάννης Βούλγαρης κ.ά., Ελληνι κή Πολιτική Ιστορία 1950-2004, Θεμέλιο, Αθήνα 2011, σ. 111-154. Γενικό Επιτελείο Στρατού, Ai μάχαι του Βίτσι και του Γράμμου 1949 υπό το συνθη ματικόν Επιχείρησις «Πυρσός», Αθήνα 1951. Γενικό Επιτελείο Στρατού, Διεύθυνσις Ηθικής Αγωγής, Η
Μάχη του Έθνους. Ο Αγών του Ελληνικού Έθνους κατά του Κομμουνισμού μέχρι της 29η Αυγούστου 1949, Αθήνα 1952. Γεροζήσης, Τριαντάφυλλος, Το σώμα των ελλήνων αξιωματικών και η θέση τους στη σύγχρονη ελληνική ιστορία, τ. 2, Δωδώνη, Αθήνα-Ιωάννινα 1996. Γιαννακόπουλος, Αθανάσιος, Η συμβολή του
αυτοκινήτου εις τον ιταλοελληνικόν πόλεμον (1940-1941), Αθήνα 1957. Γιαννακουλόπουλος, Κωνσταντίνος. «Αλλού και εδώ. Ηθικαί και υλικαί αμοιβαί εις την Γαλλίαν. Παραγνώρισις και διώξεις εις την Ελλάδα», περ. Ιστορικόν Αρχείον Εθνικής Αντιστάσεως, τχ. 29-30 (1961), σ. 42-45. Γιαννόπουλος, Ευάγγελος,
Η Εθνική Αντίσταση των Ελλήνων κατά των ΓερμανώνΙταλών και Βουλγάρων καταχτητών 1941-1944 και η αναγνώρισή της από το κράτος
(Νόμος 1285/1982 του ΠΑΣΟΚ), Αθήνα 1999. Γρηγοριάδης, Σόλων, Ιστορία της δικτατορίας, τ. 2, Καπόπουλος, Αθήνα 1975. Γρηγοριάδης, Σόλων, Ιστορία της δικτατορίας, τ. 3, Καπόπουλος, Αθήνα 1975. Γρηγοριάδης, Σόλων Ν., Ο εμφύλιος πόλεμος 1946-1949, Το Βήμα, Αθήνα 2010 (επανέκδοση, 1979). Γρηγοριάδης,
Σόλων, Τα φοβερά ντοκουμέντα. Ο Εμφύλιος Πόλεμος, τ. A, Το Βήμα Βιβλιοθήκη, Αθήνα χ.χ. Γρηγοριάδης, Φοίβος, Το Αντάρτικο, 5 τόμοι, Καμαρινόπουλος, Αθήνα 1964. Clogg, Richard, «Η ιδεολογία της “Επαναστάσεως της 21ης Απριλίου 1967”», στο Γιώργος Ν. Γιαννόπουλος - Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω
από στρατιωτι κό ζυγό, Παπαζήσης, Αθήνα 1976, σ. 81-112. Close, David, Ελλάδα 1945-2004. Πολιτική, κοινωνία, οικονομία, μτφρ.: Γιώργος Μερτίκας, Θύραθεν, Θεσσαλονίκη 2006. Δαλκαβούκης, Βασίλης, «Η Μεταπολίτευση στους δρόμους. Μνήμη, ιδεολογία και πο λιτική με αφορμή τη μετεξέλιξη των οδωνυμίων
(1974-2012)», στο Μάνος Αυγερίδης - Έφη Γαζή - Κωστής Κορνέτης (επιμ.), Μεταπολίτευση. Η Ελλάδα στο μεταίχμιο δύο αιώνων, Θεμέλιο, Αθήνα 2015, σ. 40-53. Δαμιανάκος, Στάθης, «Τα εκλογικά φέουδα στην Ήπειρο. Τυπολογική προσέγγιση της αγροτικής ψήφου στο ν. Ιωαννίνων μεταξύ 1956 και 1964», Ανάτυπο από
το Στ.
338 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Δαμιανάκος (επιμ.), Διαδικασίες κοινωνικού μετασχηματισμού στην αγροτική Ελ λάδα, ΕΚΚΕ, Αθήνα 1987. Δέδε, Κατερίνα, Ο σύντομος πολιτικός βίος της ΕΠΕΚ: Η ανάδυση του Κέντρου στη μετεμφυλιακή Ελλάδα, ΕΙΕ/ΙΙΕ, Αθήνα 2016. Δεδούσης, Ιωάννης, Θύμιος Δεδούσης, λοχαγός-
βουλευτής, ο εθνομάρτυς αγωνιστής, Αθήνα 1949. Δέπος, Ελευθέριος, «Η Διάσπασις αρχίζει εις τον ΕΔΕΣ Αθηνών», περ. Ιστορικόν Αρχείον Εθνικής Αντιστάσεως, τχ. 7-8, 22-24, 27-28 έως 41-43 (1958-1962). Ο Δήμος Νίκαιας στους Ήρωες της Εθνικής Αντίστασης. 20 Χρόνια από τη 17 Αύ γουστου 1944, Δήμος
Νίκαιας, Νίκαια 1964. Δημοτάκης, Νικόλαος, Μυστικός Πόλεμος, 1941-1944, Μίδας - Πλούτων, Τυπογρα φείο Εμμ. Μαθιουδάκη, Αθήνα [1948]. Διονύσιος (μητροπολίτης Λήμνου), Πιστοί άχρι θανάτου, Αθήνα 1959. Δορδανάς, Στρατός, Η γερμανική στολή στη ναφθαλίνη. Επιβιώσεις του δοσιλογισμού στη Μακεδονία,
Εστία, Αθήνα 2012. Δορδανάς, Στράτας, Ελληνες εναντίον Ελλήνων. Ο κόσμος των Ταγμάτων Ασφαλεί ας στην κατοχική Θεσσαλονίκη, 1941-1944, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2006. Δροσόπουλος, Δρόσος, Η Ελληνική Βασιλική Χωροφυλακή: Σύστασις, αξία και δράσις του σώματος. Ιστορία και θρύλοι. Απομνημονεύματα, 1961.
Δρούλια, Λουκία - Κουτσοπανάγου, Γιούλα (επιμ.), Εγκυκλοπαίδεια Ελληνικού Τύ που 1784-1974, 4 τόμ., ΕΙΕ/ΙΝΕ, Αθήνα 2008. Ειρηναίος (μητροπολίτης), Η δύναμις του Ελληνοχριστιανικού πνεύματος. Αναμνή σεις και εντυπώσεις από την κατοχήν της νήσου Σάμου και την Μέσην Ανατο λήν, Αθήνα 1948. Έκθεσις
της πολεμικής ιστορίας των Ελλήνων, τ. β', Αρχηγείο Ενόπλων Δυνάμεων, Αθήνα 1970. Εκτελεσθέντες επί Κατοχής. Στοιχεία
ληφθέντα από αρχεία της Αρχιεπισκοπής Α θηνών, Αετός, Αθήνα 1947. Ελεφάντης, Άγγελος, Στον αστερισμό του λαϊκισμού, Ο Πολίτης, Αθήνα 1991. Ελεφάντης, Άγγελος, Μας πήραν την Αθήνα. Ξαναδιαβάζοντας την ιστορία 19411950, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2003. Το Ελληνικόν Πρόβλημα, Αθήνα 1943. Ενεπεκίδης, Πολυχρόνης, Η Ελληνική Αντίστασις 1941-1944, Εστία, Αθήνα 1964. Ευάγγελος (μητροπολίτης Ερμουπόλεως), Θρησκευτικά και πατριωτικά σαλπίσματα, Αλεξάνδρεια 1947. Xan Fielding, Το κρυφτό. Η Αντίσταση στην Κρήτη, μτφρ.: Αλεξάνδρα Φιαδά, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 1993. Ζαλοκώστας, Χρήστος, Το χρονικόν της σκλαβιάς, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 1946. Ζάννας, Αλέξανδρος, Η Κατοχή, Εστία, Αθήνα 1964. Ζαφειρόπουλος, Δημήτριος, Ο αντισυμμοριακός αγών 1945-1949, Αθήνα 1956. Ηλιού, Φίλιππος, Οι φάκελοι, Θεμέλιο, Αθήνα 1989. Ηλιου, Φίλιππος, «Οι βιωμένες ιστορίες και η ιστοριογραφική προσέγγιση», στο Πρα-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 339 κτικά επιστημονικής συνάντησης, Ιστορικό τοπίο και ιστορική μνήμη. Το παρά δειγμα της Μακρονήσου, Φιλίστωρ, Αθήνα 2000, σ. 159-168. Ήρωες και Μάρτυρες, Εκδοτικό «Νέα Ελλάδα», 1954. Θεοτοκάς, Γιώργος, Τετράδια ημερολογίου 1939-1953, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», Αθήνα 1988.
Ιωακείμ Αλεξόπουλος (μητροπολίτης Δημητριάδος), Η ιερά Μητρόπολις Δημητριάδος μεταξύ κατακτητών και ανταρτών, Αθήνα 1950. Ιωαννίδης, Γιάννης, Φλογισμένα ράσα, Δασκαλάκης, Αθήνα 1960. Καββαδίας, Επαμεινώνδας Π., Ο ναυτικός πόλεμος 1940-43 όπως τον έζησα, Αθήνα 1950. Καλαμπαλίκης, Е. Γ., Η Εθνική
Αντίστασις 1940-44 ζητά δικαίωσιν, Αθήνα 1964. Καλαντζή, Αναστασία, «Εννοιολογήσεις της Εθνικής Αντίστασης στις κοινοβουλευτι κές διεργασίες και στα νομικά κείμενα 1946-1949», αδημοσίευτη μεταπτυχιακή σεμιναριακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρ χαιολογίας, ΕΚΠΑ,
Αθήνα, Μάρτιος 2020. Καλαντζής, Κώστας, Χρόνοι δουλείας. Οι σφαγές των Καλαβρύτων, Αθήνα 1945. Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας, «Γεώργιος Παπαδόπουλος, Τάγματα Ασφαλείας και “X”: Μια απόπειρα συγκέντρωσης και επανεκτίμησης του παλαιότερου και νεότερου τεκμηριωτικοό υλικού», Αρχειοτάξιο, τχ. 8, Θεμέλιο,
Αθήνα 2006, σ. 109-147. Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας, «Τι συνέβη τον Ιανουάριο του 1968; Φατριαστικές συ γκρούσεις και διπλωματικές δολιχοδρομίες στην πορεία σταθεροποίησης του δικτατορικού καθεστώτος,» Αρχειοτάξιο, τχ. 16, Θεμέλιο, Αθήνα 2014, σ. 172-189. Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας, «Μια ιστορία του 1958,
προάγγελος του 1963 (και του 1967)», στο Παύλος Σούρλας - Άννα Καραπάνου (επιμ.), Πρακτικά Ημερίδας Δο
λοφονία Λαμπράκη: Η ιστορική συζήτηση 50 χρόνια μετά, Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα 2016, σ. 201-218. Καλογρηάς, Βάιος - Δορδανάς, Στράτας, «Η αναγνώριση των μη εαμικών αντιστασια κών οργανώσεων (1945-1974)», στο Βασίλης Γούναρης (επιμ.), Ήρωες των Ελλή νων: Οι καπετάνιοι, τα παλικάρια και
η αναγνώριση των εθνικών αγώνων 19ος-20ός αιώνας, Ίδρυμα Βουλής των Ελλήνων, Αθήνα 2014, σ. 181-256. Καλύβας, Στάθης, «Εμφύλιος πόλεμος, 1943-1949: Το τέλος των μύθων και η στροφή προς το μαζικό επίπεδο», Επιστήμη και Κοινωνία, τχ. 11, 2015, σ. 37-70. Κανελλόπουλος, Παναγιώτης, Τα χρόνια του Μεγάλου
Πολέμου 1939-1944. Ιστορι κή Αναδρομή και Κείμενα, Αθήνα 1964. Καραγάτσης, Μ., Κριτική Θεάτρου, 1946-1960, επιμ.: I. Βιβιλάκης, Εστία, Αθήνα 1999. Καρακατσάνης, Γιάννης (επιμ.), Νότια Πελοπόννησος 1935-1950, Αλφειός, Αθήνα 2009. Καραμανωλάκης, Βαγγέλης, Ανεπιθύμητο παρελθόν. Οι φάκελοι κοινωνικών
φρονη μάτων στον 20ό ai. και η καταστροφή τους, Θεμέλιο, Αθήνα 2019. Καρράς, Γιώργος, «Λήθη αλαλάζουσα», περ. 0 Πολίτης, τ. 53, Αύγουστος-Σεπτέμβριος 1982, σ. 17-27. Καράσσος, Χρ., Η προπαρασκευή του ελληνικού στρατού διά τον πόλεμον του 1940-41, Αθήνα 1950.
340 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Καρταλαμάκης, Ηλίας, Εφόρμησές αετών, Αθήνα 1951. Καρυδάκης, Ν., Η αντίστασις των ελλήνων έσωσε τους συμμάχους, Ομιλία Ν. Καρυδάκη Συντ/ρχου ε.α., Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων, Αθήνα 1953. Κατσούδας, Κώστας, «‘Ή δυναμικωτέρα όλων των εθνικών οργανώσεων”: Η οργάνω ση X στην
Κατοχή και τα Δεκεμβριανά», στο Πολυμερής Βόγλης κ.ά. (επιμ.), Δε κέμβρης 1944, το παρελθόν και οι χρήσεις του, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2017. Κατσούδας, Κώστας, «Εθνικιστές και εθνικόφρονες. Μερικές παρατηρήσεις για την Άκρα Δεξιά στη δεκαετία του ’40», Αρχειοτάξιο, τχ. 15, Θεμέλιο, Αθήνα 2014, σ.
23-30. Κίνηση «Η Γυναίκα στην Αντίσταση», Γυναίκες στην Αντίσταση. Μαρτυρίες, ÅQr^a 1982. Κιούση, Δάφνη, «Ένας χρήσιμος ήρωας: Οι δύο μετά θάνατον ζωές του Γιάννη Τσιγάντε», αδημοσίευτη σεμιναριακή μεταπτυχιακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης Ελλη νικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα,
Μάρτιος 2020. Κοκολάκης, Αθανάσιος, Επιχειρήσεις Γράμμου-Βίτσι 1949, Στρατιωτική Σχολή Ευελ πίδων, Αθήνα 1955. Κοκκώνης, Μάριος, Η καθημερινότητα της Κατοχής, 1941-44 Μέσα από τεκμήρια της Εποχής, τ. 5, Συλλογές, Αθήνα 2018. Κομπιλάκου, Βασιλική, «Η σύγκρουση ΕΛΑΣ-ΕΣ/ΕΟΒ στη Νότια Πελοπόννησο μέσα
από τις αναμνήσεις του Ναπολέοντα Παπαγιαννόπουλου», στο Γ. Καρακατσιάνης (επιμ.), Νότια Πελοπόννησος 1935-1950, Αλφειός, Αθήνα 2009, σ. 205-228. Κορόζης, Αθανάσιος, Οι πόλεμοι 1940-41, επιτυχίαι και ευθύναι, Αθήνα 1957. Κοτζαγεώργη-Ζυμάρη, Ξανθίππη (επιμ.), Η βουλγαρική κατοχή στην Ανατολική Μα
κεδονία και τη Θράκη, ΙΜΧΑ-Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 2002. Κουσουρής, Δημήτρης, Δίκες των δοσιλόγων
1944-1949: Δικαιοσύνη, συνέχεια του κράτους και εθνική μνήμη, μτφρ.: Αγγελική Τσέλιου, Πόλις, Αθήνα 2014. Κουσουρής, Δημήτρης, «Δωσιλογισμός και ιστοριογραφία. Από την πολιτική στην κοι νωνική ιστορία του δωσιλογισμού», στο Κατερίνα Γαρδίκα κ.ά. (επιμ.), Η μακρά σκιά της δεκαετίας του ’40. Πόλεμος-
Κατοχή-Αντίσταση-Εμφύλιος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2015, σ. 229-243. Κουστένης, Παναγιώτης, «Δημοτικές εκλογές, Οι “λοιπές δημοκρατικές δυνάμεις” του 1982 και η ρήξη της Αριστερός με το ΠΑΣΟΚ το 1986», στο Βασίλης Βαμβακάς Παναγής Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία του ’80: κοινωνικό,
πολιτικό και πολιτισμικό λεξικό, Το Πέρασμα. Αθήνα 2010, σ. 114-117. Η Κρήτη στην ταραγμένη δεκαετία 1940-1950: Μάχη της Κρήτης, Κατοχή. Αντί σταση, Εμφύλιος, ΙΛΑΕΚ, Χανιά 2012. Κώνστας, Παναγιώτης E., Ai πολεμικαί, πολιτικαί και διπλωματικαί αναμνήσεις του, της δεκαετίας 1940-1950, Ιδιωτική
έκδοση, χ.τ. 1955. Κωστόπουλος, Γεώργιος Δ., Χρονικό 1942-1945. Το Τμήμα Κωστόπουλου-Σαράφη και η Αντίσταση στη Δυτική Θεσσαλία, εισαγωγή: Ιάσονας Χανδρινός, Αλφειός. Αθήνα 2017. Κωστόπουλος, Σωτήρης, ΠΑΣΟΚ, 2 χρόνια, τ. Β, Αθήνα 1983. Κωστόπουλος, Τάσος, Η αυτολογοκριμένη μνήμη. Τα Τάγματα
Ασφαλείας και η με-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 341 ταπολεμική εθνικοφροσύνη, Φιλίστωρ, Αθήνα 2005. Κωστόπουλος, Τάσος. «Η Λευκή Τρομοκρατία», στο Ιστορία των Ελλήνων, τ. 13, Δο μή, Αθήνα2006, σ. 557-585. Κωτσάκης, Σπόρος, Δεκέμβρης του 1944 στην Αθήνα, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 1986. Λαγδάς, Πάνος, Άρης Βελουχιώτης, ο πρώτος
τού αγώνα, 2 τόμοι, Κυψέλη, Αθήνα 1964-1965. Λαζόπουλος, Νικόλαος, Η μάχη των συνόρων: λεπτομερέστατη - επιτελική μελέτη των επιχειρήσεων Αυγούστου 1949, Αθήνα 1952. Λάζου, Βασιλική, Η επιβολή του κράτους. Ο Εμφύλιος Πόλεμος στη Λαμία, Ταξιδευτής, Αθήνα 2016. Λαμπρινού, Κατερίνα, ΕΔΑ, 1956-1967.
Πολιτική και ιδεολογία, Πόλις, Αθήνα 2017. Λάππας, Τάκης, Η σφαγή του Διστόμου, Αθήνα 1945. Λιάκος. Αντώνης, «Αντάρτες και συμμορίτες στα ακαδημαϊκά αμφιθέατρα», εισαγω γή στο Χάγκεν Φλάισερ (επιμ.), Ελλάδα ’36-’49. Από τη Δικτατορία στον Εμφύ λιο. Τομές και συνέχειες, Καστανιώτης, Αθήνα 2003, σ.
25-36. Λιάκος. Αντώνης, Ο ελληνικός 20ός αιώνας, Πόλις, Αθήνα 2019. Λυκουρέζος, Παναγιώτης, Κόδρος. Χρονικό από την Εθνική Αντίσταση, Αθήνα 1980. Λυμπεράτος, Μιχάλης Π., Στα πρόθυρα του Εμφυλίου Πολέμου, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2006. Μακρής, Αλέξανδρος, «Οι κήρυκες της ιδέας του έθνους: παλαιοί
πολεμιστές, ανάπη ροι και θύματα πολέμου στην Ελλάδα: (1912-1940)», Αδημοσίευτη Διδακτορική Διατριβή, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2021. Μαραντζίδης, Νίκος, «Το τριπλό τραύμα: η μνήμη του Εμφυλίου Πολέμου στην κομ μουνιστική Αριστερά», στο Νίκος Δεμερτζής - Ελένη Πασχαλούδη -
Γιώργος Αντω νίου (επιμ.), Εμφύλιος. Πολιτισμικό τραύμα, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2013, σ. 161-186. Μαραντζίδης, Νίκος
(επιμ.), Οι άλλοι καπετάνιοι. Αντικομμουνιστές ένοπλοι στα χρό νια της Κατοχής και του Εμφυλίου, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», Αθήνα 2008. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Η Θεσσαλία στον πόλεμο και στην Αντίσταση», στο Νίκος Χριστοφής (επιμ.), Πόλεμος και Αντίσταση στη Θεσσαλία. Όψεις της ιστορίας της κατά τη
δεκαετία του ’40, Τόπος, Αθήνα 2017, σ. 25-46. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Πολιτικές προοπτικές και δυνατότητες κατά την Απελευθέρω ση», Μνήμων, τ. 9, 1984, σ. 174-193. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Εμφύλιες διαμάχες στην Κατοχή (1941-1944): Αναλογίες και διαφορές», στο Χάγκεν Φλάισερ - Νίκος Σβορώνος (επιμ.),
Ελλάδα 1936-44: Δικτατορία-Κατοχή-Αντίσταση, Μορφωτικό Ινστιτούτο ATE, Αθήνα 1989, σ. 505-515. Μαργαρίτης, Γιώργος, «Ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος και η ιστορία του: το “επετειακό” 1999», Αρχειοτάξιο, τχ. 2, Θεμέλιο, Αθήνα 2000, σ. 137-143. Μαργαρίτης, Γιώργος, Ιστορία του ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου
1946-1949, 2 τό μοι, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2005. Μαρκεζίνης, Σπυρίδων, Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος, 2 τόμοι, Πάπυρος. Αθήνα 1994. Μαρκεζίνης, Σπυρίδων, Από του πολέμου εις την ειρήνην, Αθήνα 1950.
342 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Μαυρογορδάτος, Γιώργος, «Κοινωνικές προϋποθέσεις των συμμαχικών κυβερνή σεων», στο Χρηστός Λυριτζής - Ηλίας Νικολακόπουλος (επιμ.), Εκλογές και κόμ ματα στη δεκαετία του ’80. Εξελίξεις και προοπτικές του πολιτικού συστήμα τος, Θεμέλιο, Αθήνα 1990, σ. 121-125. Μεθόδιος
Κοντοστάνος (μητροπολίτης Κέρκυρας), Αρχείον και καθημερινά γεγονότα επί ιταλικής και γερμανικής κατοχής, Κέρκυρα 1949. Μελετόπουλος, Μελέτης, Η δικτατορία των Συνταγματαρχών. Κοινωνία-ΙδεολογίαΟικονομία, Παπαζήσης, Αθήνα 2008. Μιχαηλίδης, Ιάκωβος - Σφήκας, Θανάσης - Χασιώτης, Λουκιανός (επιμ.),
Δρόμοι του Δεκεμβρίου: Από τον Λίβανο στην Αθήνα, 1944, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2016, σ. 327-341. Μοσχονάς, Γεράσιμος, «Η διαιρετική τομή Δεξιάς-Αντιδεξιάς στην Μεταπολίτευση (1974-1990). Το περιεχόμενο της τομής και όψεις της στρατηγικής των κομμάτων του “αντιδεξιού υποσυστήματος”», στο Νίκος
Δεμερτζής (επιμ.), Η ελληνική πολι τική κουλτούρα σήμερα, Οδυσσέας, Αθήνα 1994, σ. 159-216. Μουρέλλος, Ιωάννης Δ., Το Ημερολόγιο ενός νεκρού λοχαγού: από την εποποιία της Αλβανίας, Αθήνα 1948. Μπελαντής, Δημήτρης, Αναζητώντας τον «εσωτερικό εχθρό». Διαστάσεις της αντιτρομοκρατικής πολιτικής,
Προσκήνιο-Άγγελος Σιδεράτος, Αθήνα 2004. Μπομποτίνος, Ιωάννης, Η ιστορία της Εθνικής Αντιστάσεως ΟΑΓ 1941-1945, Αθήνα 1954. Μπουρνάζος, Στρατής, «Το κράτος των εθνικοφρόνων: αντικομμουνιστικός λόγος και πρακτικές», στο Χρ. Χατζηιωσήφ (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα: Ανασυγκρότηση -
Εμφύλιος - Παλινόρθωση 1945-1952, τ. Δ2, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2009, σ. 9-49. Mazower, Mark, Σκοτεινή ήπειρος. Ο ευρωπαϊκός
εικοστός αιώνας, μτφρ.: Κώστας Κουρεμένος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004. Mazower, Mark, Η αυτοκρατορία του Χίτλερ. Ναζιστική εξουσία στην κατοχική Ευ ρώπη, μτφρ.: Κώστας Κουρεμένος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2009. Mazower, Mark, «Εισαγωγή», στο Mark Mazower, (επιμ.), Μετά τον πόλεμο. Η ανα συγκρότηση της
οικογένειας, του έθνους και τους κράτους στην Ελλάδα, 19431960, μτφρ.: Ειρήνη Θεοφυλακτοπούλου, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2004. Meynaud, Jean (σε συνεργασία Π. Μερλόπουλου και Γ. Νοταρά), Οι πολιτικές δυνά μεις στην Ελλάδα 1946-1965, τ. A', μτφρ.: Π. Μερλόπουλος, Σαββάλας, Αθήνα 2002. Νάτσινας, Αλέξ.,
Συμπεράσματα και παρατηρήσεις επί του διεξαχθέντος εν Ελλάδι αγώνας κατά των κ/συμμοριτών: τακτική αντιμετωπίσεως αντάρτικών δυνάμεων: μελέτη. Θεσσαλονίκη 1951. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Η εκλογική επιρροή των πολιτικών δυνάμεων», στο Χρήστος Λυριντζής - Ηλίας Νικολακόπουλος (επιμ.), Εκλογές και
κόμματα στη δεκαε τία του ’80. Εξελίξεις και προοπτικές του πολιτικού συστήματος, Θεμέλιο, Αθήνα 1990, σ. 203-237. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Το Δημοκρατικό Κόμμα Εργαζόμενου Λαού (ΔΚΕΛ): Μία
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 343 προσπάθεια για την κομματική συγκρότηση της Κεντροαριστεράς», στο Ο Γεώρ γιος Καρτάλης και η δύσκολη δημοκρατία, Εταιρεία Σπουδών Νεοελληνικού Πο λιτισμού και Γενικής Παιδείας (ιδρυτής: Σχολή Μωραΐτη), Αθήνα 1998, σ. 35-54. Νικολακόπουλος, Ηλίας, Η καχεκτική δημοκρατία.
Κόμματα και εκλογές, 1946-1967 Πατάκης, Αθήνα 2001. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Δημοκρατικές συγκλίσεις και συμμαχίες. 0 Γεώργιος Καρ τάλης και οι έλληνες κομμουνιστές μετά τον εμφύλιο πόλεμο», Αρχειοτάξιο, τχ. 7, Θεμέλιο, Αθήνα 2005, σ. 23-51. Νικολακόπουλος, Ηλίας, «Το μετέωρο βήμα προς την
ομαλότητα: Φεβρουάριος 1945Μάρτιος 1946», στο Ηλίας Νικολακόπουλος - Ιωάννα Παπαθανασίου (επιμ.), Ο Εμφύλιος Πόλεμος 1946-1949, εφ. Τα Νέα, Αθήνα 2010. Νικολακόπουλος, Ηλίας, Των εκλογών τα πάθη. Ψηφίδες της ελληνικής εκλογικής ιστορίας του 20ού αιώνα, Το Βήμα, Αθήνα 2012. Νικολοπούλου, Ηλιοδώρα,
«Εθνικές Οργανώσεις Πληροφοριών και Δολιοφθοράς: η συ γκρότηση, η δράση και η αναγνώριση της οργάνωσης Πληροφοριών ΑΛΙΚΗ», αδη μοσίευτη σεμιναριακή μεταπτυχιακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα, Μάρτιος 2020. Νομαρχία Άρτας, Ήπειρος. Τέσσερα
χρόνια Αντίστασης (Θυσίες και Ολοκαυτώμα τα), Αθήνα 1945. Ντούσιας, Μιχάλης, ΕΑΜ Πρέβεζας-ΕΛΑΣ Ζαλόγγου Σουλίου, Αθήνα 1987. Πάί'ζης, Ιωάννης, Η Μάχη της Κρήτης. Τα μετά την μάχιν, η Αντίστασις, Αθήνα 1971. Πανελλήνια Ένωση Εφέδρων Αξιωματικών, Ηρώον πεσόντων εφέδρων αξιωματικών, 1940-1950, Αθήνα
1950. Πανελλήνια Συνομοσπονδία Εθνικών Αντιστασιακών Οργανώσεων (ΠΣΕΑΟ), Η Εθνική Αντίσταση των Ελλήνων 1941-1945,
Αθήνα 2001. Πανουργία, Νένη, Επικίνδυνοι πολίτες. Η ελληνική Αριστερά και η κρατική τρομο κρατία, μτφρ.: Νεκτάριος Καλαϊτζής, Καστανιώτης, Αθήνα 2013. Πανταζόπουλος, Ανδρέας, «Για το λαό και το έθνος». Η στιγμή Ανδρέα Παπανδρέου 1965-1989, Πόλις, Αθήνα 2001. Παντελεήμων (μητροπολίτης) [Φωστίνης],
Αγώνες κάτω από τα δεσμά, Αθήνα 1946. Παπαγεωργίου, Κώστας, Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης 1941-1944. Χρονι κό από τα πρακτικά της Βουλής, Αθήνα 1984. Παπαγεωργίου, Σπόρος, Ο Γρίβας και η X. Το χαμένο αρχείο, Νέα Θέσις, Αθήνα 2004. Παπάγος, Αλέξανδρος, Ο ελληνικός στρατός και η προς πόλεμον
παρασκευή του, Ιστορικό Αρχείον Εθνικού Κήρυκος, Αθήνα 1955. Παπάγος, Αλέξανδρος, Ο πόλεμος της Ελλάδος: 1940-1941, Οι Φίλοι του βιβλίου, [Αθήνα] [1945]. Παπαδημητρίου, Δέσποινα, «“Και εχρειάσθη η 21η Απριλίου διά να μην απωλεσθή η νίκη του Γράμμου”: η ιδεολογία της μετεμφυλιακής Δεξιάς και η
κατάργηση της Ιστορίας στο λόγο της “Επανάστασης”», στο Γιάννα Αθανασάτου - Αλκής Ρήγος Σεραφείμ Σεφεριάδης (επιμ.), Η Δικτατορία 1967-1974. Πολιτικές πρακτικές Ιδεολογικός λόγος - Αντίσταση, Ελληνική Εταιρεία Πολιτικής Επιστήμης, Καστα νιώτης, Αθήνα 1999, σ. 153-165.
344 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Παπαδημητρίου, Δέσποινα, Από τον λαό των νομιμοφρόνων στο έθνος των εθνικοφρόνων. Η συντηρητική σκέψη στην Ελλάδα 1922-1967, Σαββάλας, Αθήνα 2006. Παπαδημητρίου, Δέσποινα, «Τα Δεκεμβριανά στη δεξιά μνήμη της δεκαετίας του 1980 και η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης», στο
Θανάσης Δ. Σφήκας - Λου κιανός I. Χασιώτης - Ιάκωβος Δ. Μιχαηλίδης (επιμ.), Δρόμοι του Δεκεμβρίου: Από τον Λίβανο στην Αθήνα, 1944, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2016, σ. 327-341. Παπαθανασίου, Ιωάννα, «Βίωμα, ιστορία και πολιτική. Η υπόσταση της προσωπικής μαρτυρίας. Σκέψεις με αφορμή δύο βιβλία του Τάκη
Μπενά», Τα Ιστορικά, τχ. 2425, 1996, σ. 21-82. Παπαθανασίου, Ιωάννα (με τη συνεργασία των Πολίνας Ιορδανίδου, Άντας Κάπολα, Τάσου Σακελλαρόπουλου και Αγγελικής Χριστοδούλου), Η Νεολαία Ααμπράκη τη δεκαετία του 1960. Αρχειακές τεκμηριώσεις και αυτοβιογραφικές καταθέσεις, ΙΑΕΝ/ΙΝΕ-ΕΙΕ, Θεσσαλονίκη
2008. Παπαθανασίου, Ιωάννα - Σφήκας, Θανάσης, «Ένας δρόμος χωρίς σύγκρουση; Το παι χνίδι για την εξουσία, 1943-1944», στο Χάγκεν Φλάισερ (επιμ.), Κατοχή - Αντί σταση, 1941-1944, εφ. Τα Νέα, Αθήνα 2010. Παπαθανασίου, Παρμενίων I., Για τον ελληνικό Βορρά. Μακεδονία 1941-44. Εθν. αντί σταση και
τραγωδία: Το ανέκδοτο αρχείο-ημερολόγιο του τότε ταγματάρχη Γιάννη Παπαθανασίου ιδρυτικού μέλους της οργανώσεως ΥΒΕ/ПАО, Παπαζήσης, Αθήνα 1997. Παπανδρέου, Γεώργιος, Η απελευθέρωσις της Ελλάδος, Το Βήμα Βιβλιοθήκη, Αθήνα 2009 (A' έκδοση 1964). Παπανδρέου, Ζέτα, Τραυματική Μνήμη και Δημόσια Ιστορία:
Δίστομο, 1944-2018, Ταξιδευτής, Αθήνα 2018. Παπαπαναγιώτου, Αλέκος, «Προβλήματα της ιστορίας της Εθνικής
Αντίστασης (Μια θεώρηση “πολιτική” της ιστορίας και “ιστορική” της πολιτικής)», Διάλογος, τχ. 910, 1974, σ. 144-193. Παπαστράτης, Προκοπής, «Ιστοριογραφία της δεκαετίας, 1940-1950», Σύγχρονα Θέ ματα, τχ. 35-37, 1988, σ. 183-187. Παπαστράτης, Προκοπής - Λυμπεράτος, Μιχάλης Π. - Σαράφη, Λη (επιμ.),
Από την Απελευθέρωση στα Δεκεμβριανά. Μια τομή στην πολιτική ιστορία της Ελλάδας, Σύγχρονη Ελληνική Ιστορία, Αθήνα 2016. Παππάς, Τάκης «Κομματικό σύστημα και πολιτικός ανταγωνισμός στην Ελλάδα, 1981-2001», Ελληνική Επιθεώρηση Πολιτικής Επιστήμης, τχ. 17, 2001, σ. 71-102. ΠΑΣΟΚ, Διακήρυξη
κυβερνητικής πολιτικής του ΠΑΣΟΚ. Συμβόλαιο με το λαό, Αθή να 1981. Πασχαλίδης, Δημήτρης - Χατζηαναστασίου, Τάσος, Τα γεγονότα της Δράμας, Σε πτέμβριος - Οκτώβριος 1941, εξέγερση ή προβοκάτσια, Δράμα 2003/2016. Πασχαλούδη, Ελένη, Ένας πόλεμος χωρίς τέλος: Η δεκαετία του 1940 στον πολιτι κό λόγο,
1950-1967, Επίκεντρο, Θεσσαλονίκη 2010. Πασχαλούδη, Ελένη, «Η δεκαετία του 1940 στον πολιτικό λόγο: από την αμηχανία των νικητών στη “δικαίωση” των ηττημένων», στο Νίκος Δεμερτζής - Ελένη Πασχα-
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 345 λούδη - Γιώργος Αντωνίου (επιμ.), Εμφύλιος. Πολιτισμικό τραύμα, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2013, σ. 113-160. Πασχαλούδη, Ελένη, «Η συγκρότηση του πολίτικου λόγου της Δεξιάς κατά την πρώτη μεταπολιτευτική περίοδο», στο Βαγγέλης Καραμανωλάκης - Ηλίας Νικολακόπουλος - Τάσος
Σακελλαρόπουλος (επιμ.), Η Μεταπολίτευση ’74-’75. Στιγμές μιας μετάβασης, Θεμέλιο, Αθήνα 2016, σ. 117-133. Πασχαλούδη, Ελένη, «Η Εθνική Αντίσταση στον επετειακό χάρτη της μεταπολεμικής Ελλάδας», στο Στρατός Δορδανάς κ.ά. (επιμ.), Κατοχική Βία 1939-1945. Η ελλη νική και ευρωπαϊκή εμπειρία, Ασίνη.
Αθήνα 2016, σ. 415-435. Πετρουτσόπουλος, Π., Μερικαί άγνωστοι σελίδες του έπους της Αλβανίας, Αθήνα 1958. Ποταμιάνος, Νίκος, «Οι κυβερνήσεις του Εμφυλίου», στο Βασίλης Παναγιωτόπουλος (διευθ.), Ιστορία του Νέου Ελληνισμού 1770-2000, τ. 8, Ελληνικά Γράμματα, Αθή να 2003. Ρηγόπουλος, Ρήγας, Μυστικός
πόλεμος. Ελλάδα-Μέση Ανατολή 1940-1945, Εστία, Αθήνα 1972. Ριζάς, Σωτήρης, Οι ΗΠΑ, η Δικτατορία και η Κύπρος 1967-1974, Πατάκης, Αθήνα 2001. Ριζάς, Σωτήρης, Η ελληνική πολιτική μετά τον Εμφύλιο Πόλεμο. Κοινοβουλευτισμός και δικτατορία, Καστανιώτης, Αθήνα 2008. Ριζάς, Σωτήρης. Απ’ την Απελευθέρωση
στον Εμφύλιο, Καστανιώτης, Αθήνα 2011. Ρόρη, Ααμπρινή, «Από το δωσίλογο Μητσοτάκη στη νέα Βάρκιζα του ’89: η μνήμη της δεκαετίας του ’40 στον πολιτικό λόγο του ΠΑΣΟΚ», στο Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν κ.ά. (επιμ.), Μνήμες και Λήθη του ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου, Επίκεντρο, Θεσ σαλονίκη 2008, σ. 293-309.
Richter, Heinz, «Η Συμφωνία της Βάρκιζας και τα αίτια του Εμφυλίου Πολέμου», στο John I. latrides (επιμ,), Η Ελλάδα
στη δεκαετία 1940-1950. Ένα έθνος σε κρίση, Θεμέλιο, Αθήνα 2006, σ. 285-306. Σακελλαρόπουλος, Τάσος, «Αντίσταση 1967-1974. Πολιτική πίεση-δυναμικές ενέρ γειες», στο Γιάννης Βούλγαρης κ.ά., Ελληνική Πολιτική Ιστορία 1950-2004, Θεμέ λιο, Αθήνα 2011, σ. 77-90. Σακελλαρόπουλος, Τάσος, «Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και η δημιουργία του με ταπολεμικού ελληνικού στρατού», στο X. Φλάισερ (επιμ.), Κατοχή-Αντίσταση 1941-1944, Τα Νέα, Αθήνα 2010, σ. 109-116. Σαμουήλ, Γεώργιος, Η εποποιία του Μακρυγιάννη: Η θρυλική αντίστασις του ηρωι κού Συντάγματος Χωροφυλακής Αθηνών, Αθήνα 1950. Σαράφη, Λη, «Η “λευκή τρομοκρατία” μοχλός σύνθλιψης του αντιστασιακού φρονή ματος. Ο Νομός Τρικάλων το 1945», στο Ηλίας Νικολακόπουλος - Αλκής Ρήγος Γρηγόρης Ψαλλίδας (επιμ.), Ο Εμφύλιος Πόλεμος. Από τη Βάρκιζα στο Γράμμο, Φεβρουάριος 1945-Αύγουστος 1949, Θεμέλιο, Αθήνα 2002. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος, Χαϊδάρι, 8 Σεπτεμβρίου 1944. Η Αόρατη Στρατιά στο απόσπασμα, Πατάκης, Αθήνα 2002. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος (επιμ.), Κωνσταντίνος Καραμανλής. Αρχείο. Γεγονότα
346 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Κείμενα, τ. 8, Ίδρυμα Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1996. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος (επιμ.), Κωνσταντίνος Καραμανλής. Αρχείο. Γεγονότα Κείμενα, τ. 12, Ίδρυμα Κωνσταντίνος Γ. Καραμανλής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 1997. Σβολόπουλος, Κωνσταντίνος,
«Παράμετροι της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής», στο X. Φλάισερ (επιμ.), Η Ελλάδα ’36-’49. Από τη Δικτατορία στον Εμφύλιο, Καστανιώτης, Αθήνα 2003. Σκαλιδάκης, Γιάννης, Η Ελεύθερη Ελλάδα. Η εξουσία του ΕΑΜ στα χρόνια της Κα τοχής (1943-1944), Ασίνη, Αθήνα 2014. Σκαλιδάκης, Γιάννης, «Never-Never
Land. Η βρετανική πολιτική απέναντι στην Αντί σταση στην Κρήτη, 1941-1944», στο Μιχάλης Λυμπεράτος - Προκοπής Παπαστράτης (επιμ.), Αριστερά και αστικός πολιτικός κόσμος 1940-1960, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2014, σ. 526-534. Σουλτανιά, Κατερίνα, Η Αποκατάσταση των Ελλήνων Επαναπατρισθέντων Πολιτι κών
Προσφύγων, Έλλα, Λάρισα 2002. Σπηλιωτοπούλου, Μαρία, «Κίνηση Ενωμένη Εθνική Αντίσταση 1940-1944: Κίνηση Συμφιλίωσης», Δελτίο Κέντρου Ερεύνης της Ιστορίας του Νεώτερου Ελληνισμού, τ. B', Ακαδημία Αθηνών, Αθήνα 2000, σ. 271-286. Στεφανάτος, Κώστας, Ναυτεργάτες, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 1981.
Στριφτόμπολα, Ελένη, «Μαθήματα δημόσιας ιστορίας από το ελληνικό Κοινοβούλιο: Η περίπτωση του νόμου 1285/1982 “Για την αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης του Ελληνικού Λαού εναντίον των στρατευμάτων κατοχής 1941-1944”», στο Αντρέας Ανδρέου - Σπύρος Κακουριώτης - Γιώργος Κόκκινος - Έλλη Λεμονίδου -
Ζέτα Παπανδρέου - Ελένη Πασχαλούδη (επιμ.), Η δημόσια ιστορία στην Ελλάδα. Χρή σεις και καταχρήσεις της ιστορίας, Επίκεντρο,
Θεσσαλονίκη 2015, σ. 239-252. Συλλογικό, Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ 1918-1949, τ. A, Σύγχρονη Εποχή, Αθήνα 2001. Συνοπτική στατιστική επετηρίς της Ελλάδος 1970, Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδος, 1970. Σφέτας, Σπυρίδων, Η ατυχής εξέγερση της Δράμας 1941 κατά τα Βουλγαρικά στρατιωτικά αρχεία,
Κυριακίδης, Θεσσαλονίκη 2017. Σφήκας, Θανάσης, «Ναπολέων Ζέρβας: Η εκδίκηση του ηττημένου, 1945-1947», Δω δώνη, τ. 34 (2005), σ. 191-208. Smith, Ole L., «Αυτοάμυνα και κομμουνιστική πολιτική 1945-1947», στο Lars Baerentzen - Γιάννης Ο. Ιατρίδης - Ole L. Smith (επιμ.), Μελέτες για τον Εμφύλιο Πόλεμο
1945-1949, Ολκός, Αθήνα 2002. Τερζάκης, Άγγελος, Ελληνική εποποιία 1940-1941, Αθήνα 1964. Τζερμιάς, Παύλος, Ο «ριζοσπαστικός φιλελευθερισμός» του Κ. Καραμανλή (19071998). Μια διαλεκτική διερεύνηση με πυξίδα την κοινωνική δικαιοσύνη, Σιδέρης, Αθήνα 2007. Τζίμας, Λάμπρος, «Η περίπτωση του Κέντρου
Μελέτης Ιστορίας Εθνικής Αντίστασης ως μία προσπάθεια διάδοσης του έργου της Αντίστασης και καταγραφής της ιστο ρίας της μετά την αναγνώριση», ανέκδοτη μεταπτυχιακή εργασία, ΠΜΣ Νεότερης
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 347 Ελληνικής Ιστορίας, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2020. Τζούκας, Βαγγέλης, «Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης», στο Βασίλης Βαμβακάς - Παναγιώτης Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία του 1980, Πέρασμα, Αθήνα 2010, σ. 133-136. Τζούκας, Βαγγέλης,
«“Ο Εμφύλιος μέσα τους”. Σύγχρονες ερμηνείες για τη δεκαετία 1940-1950 και πολιτικές διαμάχες στην ελληνική μετανεωτερικότητας», στο Βασί λης Δαλκαβούκης κ.ά. (επιμ.), Αφηγήσεις για τη δεκαετία του 1940. Από το λόγο του κατοχικού κράτους στη μετανεωτερική ιστοριογραφία, Επίκεντρο, Θεσσαλο νίκη
2012, σ. 399-416. Τζούκας, Βαγγέλης, Οι οπλαρχηγοί του ΕΔΕΣ στην Ήπειρο 1942-44. Τοπικότητα και πολιτική ένταξη, Εστία, Αθήνα 2013. Τρίκκας, Τάσος, ΕΔΑ, 1951-1967, Το νέο πρόσωπο της Αριστεράς, τόμος A', Θεμέ λιο, Αθήνα 2009. Τσακαλώτος, Θρασύβουλος, 40 χρόνια στρατιώτης της Ελλάδος, Αθήνα 1960.
Τσάκωνας. Δημήτριος, Δοκίμια Επαναστάσεως, Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 1961. Τσίρτης, Κωνσταντίνος (επιμ.). Ηρώον πεσόντων σκλαβωμένης Ελλάδος 1940-1945, 3 τόμοι, Αθήνα [1946-1947]. Τσουκαλάς, Ηλίας, Υποβρύχιον Υ1 : В. Π. Κατσώνης, Ίκαρος, Αθήνα 1951. Τσουκαλάς, Κωνσταντίνος, «Η ιδεολογική επίδραση του
Εμφυλίου Πολέμου», στο John 0. latrides κ.ά. (επιμ.), Η Ελλάδα στη δεκαετία 1940-1950. Ένα έθνος σε κρίση, Θεμέλιο, Αθήνα 2006, σ. 561-594. Τσουμάνης, Κωνσταντίνος. Η Ελληνική Εμπορική Ναυτιλία και το Ναυτεργατικό Κί νημα (1939-1945), Προσκήνιο. Αθήνα 2001. Traverso, Enzo, Διά πυράς και σιδήρου.
Περίτου ευρωπαϊκού εμφυλίου πολέμου 19141945, μτφρ.: Γιάννης Ευαγγέλου, Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, Αθήνα
2013. Φαράκος, Γρηγόρης (επιμ.), Δεκέμβρης του 1944. Νεότερη έρευνα, νέες προσεγγί σεις: Πρακτικά επιστημονικής συζήτησης, Φιλίστωρ, Αθήνα 2000. Φλάισερ, Χάγκεν, Η Ελλάδα στη δεκαετία 1940-1950. Βιβλιογραφικός Οδηγός. Ιστοριογραφία και μνήμη από τις μέρες του Πολέμου έως το 2019, Θεμέλιο, Αθήνα
2019. Φλάισερ, Χάγκεν «Ντόπια και ξένη κατοχή: ορισμένες επισημάνσεις», στο Χάγκεν Φλάισερ - Νίκος Σβορώνος (επιμ.), Ελλάδα, 1936-44. Δικτατορία-Κατοχή-Αντί σταση. Πρακτικά A' Διεθνούς Συνεδρίου Σύγχρονης Ιστορίας, Μορφωτικό Ινστι τούτο ATE, Αθήνα 1989, σ. xiii-xix. Φλάισερ, Χάγκεν, Στέμμα και
Σβάστικα. Η Ελλάδα της Κατοχής και της Αντίστα σης, τ. B', Παπαζήσης, Αθήνα 1995. Φροντιστής, Αθανάσιος, ΠΑΟ Πανελλήνιος Απελευθερωτική Οργάνωσις, Ιστορία και προσφορά της εις την Εθνικήν Αντίστασιν 1941-1945, Θεσσαλονίκη 1977. Φυτιλή, Μάγδα, «Λωτοφάγοι και Ηρώστρατοι: Μνήμες του ’40 στον πολιτικό
λόγο των κομμάτων κατά τη δεκαετία του ’80», στο Μάνος Αυγερίδης - Έφη Γαζή -, Κωστής Κορνέτης (επιμ.), Μεταπολίτευση. Η Ελλάδα στο μεταίχμιο δύο αιώνων, Θεμέλιο, Αθήνα 2015, σ. 29-39. Φυτιλή, Μάγδα, «Η μνήμη των Δεκεμβριανών ως πολιτικό διακύβευμα στη δεκαετία
348 ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ του 1980: “Ημέρα εθνικής περισυλλογής ή ηρωικής αντίστασης;”», στο Πολυμερής Βόγλης κ.ά., Δεκέμβρης 1944. Το παρελθόν και οι χρήσεις του, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2017, σ. 281-304. Φυτιλή, Μάγδα, «Ο χαμένος ρομαντισμός του ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου», στο Γιώργος Κόκκινος -
Παναγιώτης Κιμουρτζής - Μάρκος Καρασαρίνης (επιμ.), Ιστο ρία και Δικαιοσύνη, Ασίνη, Αθήνα 2020, σ. 281-301. Φωκάς, Δημήτριος, Έκθεσις επί της δράσεως του Β. Ναυτικού κατά τον πόλεμον 1940-1944, 2 τόμοι, Αθήνα 1953-1954. Χανδρινός Ιάσονας, «Εθνική Αντίσταση: Ιστορικές, πολιτικές και θεσμικές
εννοιολογήσεις από το 1941 στο σήμερα», στο Κατερίνα Γαρδίκα κ.ά. (επιμ.), Η μακρά σκιά της δεκαετίας του ’40. Πόλεμος-Κατοχή-Αντίσταση-Εμφύλιος, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2015, σ. 191-213. Χανδρινός, Ιάσονας, «Μια ελληνική Κου-Κλουξ-Κλαν. Η Οργάνωση X στην Κατοχή και τον Εμφύλιο», περ. Ουτοπία, τ. 102,
Μάιος 2013, σ. 112-131. Χανδρινός, Ιάσονας, «Οι οργανώσεις της Εθνικής Αντίστασης: καταγραφή και ανάλυ ση», στο X. Φλάισερ (επιμ.), Κατοχή-Αντίσταση 1941-1944, Τα Νέα, Αθήνα 2010, σ. 77-108. Χαραλαμπίδης, Μενέλαος, Δεκεμβριανά 1944. Η μάχη της Αθήνας, Αλεξάνδρεια, Αθήνα 2014. Χατζηαναστασίου,
Τάσος, Ομάδες ένοπλης αντίστασης στη βουλγαρική κατοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και της Δυτικής Θράκης, 1941-1944: συμβολή στην ιστορία της ελληνικής εθνικής αντίστασης, Διδακτορική Διατριβή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), 1998. Χατζηαναστασίου, Τάσος, «Οι εθνικιστές οπλαρχηγοί στη
βουλγαροκρατούμενη Μα κεδονία και Θράκη», στο Νίκος Μαραντζίδης (επιμ.), Οι άλλοι καπετάνιοι. Αντικομμουνιστες ένοπλοι
στα χρόνια της Κατοχής και του Εμφυλίου, Βιβλιοπωλείον της Εστίας, Αθήνα 2007, σ. 297-350. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, ΠΕΑΝ 1941-1945. Πανελλήνιος Ένωσις Αγωνιζόμενων Νέ ων,, Σύλλογος προς Διάδοσιν Ωφέλιμων Βιβλίων, Αθήνα 2005. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, «Εισαγωγή-ιστορικός σχολιασμός», στο Τετράδια
κοινο βουλευτικού λόγου, σειρά 1, επιμ.: Κωνσταντίνα Μπότσιου, τ. 10, Ανδρέας Παπανδρέου: Η αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης (1982), Ίδρυμα της Βουλής των Ελ λήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία, Αθήνα 2010, σ. 9-35. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, Ελληνικός φιλελευθερισμός. Το ριζοσπαστικό
ρεύμα, 19321979, Πατάκης, Αθήνα 2010. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, «“0 Κρατών Της Πρωτευούσης.”: PAN, 1943-1944». Κλείω, τ. 3 (2006), σ. 97-120. Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, Στα σύνορα των κόσμων. Η Ελλάδα και ο Ψυχρός Πόλε μος, 1952-1967, Πατάκης, Αθήνα 2009. Χατζηιωσήφ, Χρήστος, «Δεκέμβρης 1944, τέλος
και αρχή», στο Χρήστος Χατζηιωσήφ Προκόπης Παπαστράτης (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ου αιώνα. Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος, Κατοχή, Αντίσταση, τ. Γ2, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2007, σ. 363391.
ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 349 Χριστίδης, Περικλής, Διπλωματία του ανέφικτου: η Ελλάδα στη συνδιάσκεψη για την ειρήνη στο Παρίσι, 1946, University Studio Press, Θεσσαλονίκη 2009. Χριστίδης, Περικλής, «Οι ελληνικές εθνικές διεκδικήσεις στη συνδιάσκεψη για την ει ρήνη στο Παρίσι, 1946», διδακτορική διατριβή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσα λονίκης, 2007. Χριστόπουλος, Δημήτρης, Ποιος είναι Έλληνας πολίτης; Δύο αιώνες ιθαγένειας, Βιβλιόραμα, Αθήνα 2019. Το Χρονικό του Αγώνα. Στ’ Άρματα! Στ’ Άρματα! Ιστορία της Εθνικής Αντίστα σης, 4 τόμοι, Γιαννίκος, Αθήνα 1964. Χρυσοχόου, Αθανάσιος I., Η Κατοχή εν Μακεδονία, Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, Θεσσαλονίκη 1949. Woodhouse, Christopher Montague, «Η “επανάσταση” στο ιστορικό της πλαίσιο», στο Γιώργος Ν. Γιαννόπουλος - Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω από στρατιωτι κό ζυγό, Παπαζήσης, Αθήνα 1976, σ. 33-55. Woodhouse, Christopher Montague, Το μήλο της έριδας. Η ελληνική Αντίσταση και η πολιτική των Μεγάλων Δυνάμεων, μτφρ.: Μ.Κ., Εξάντας, Αθήνα 1976.
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Αβδελάς, Βασίλειος 118 Αβέρωφ, Ευάγγελος 198, 200, 202. 203, 205, 209, 219, 225, 244, 245, 246 Αβραμίδης. Αλέξανδρος 217 Αγγελής, Οδυσσέας 153 Αγγελόπουλος, Ανδρέας 207 Αγγέλου. Ιωάννης 118 Άγκνιου, Σπόρος 172 Αγοραστής, Βασίλειος 243 Αγόρος, Γεώργιος 86 Αθανασιάδης-Νόβας,
Γεώργιος 135 Αθανασίου, Νικόλαος 213 Άιχμαν, Άντολφ 106 Αζουμιανάκης, Μιχαήλ 112 Ακριβάκης. Αλέξανδρος 259 Αλεξανδρής. Απόστολος 54 Αλεξάτος, Γεράσιμος (Οδυσσέας) 115 Αμπατιέλος, Αντώνης 228, 235 Αναγνωστόπουλος. Γεώργιος 134 Αναστασόπουλος, Νίκος 247 Ανδρεουλάκος. Απόστολος 298 Ανδρουλακάκης,
Γεώργιος 148 Ανταίος, Πέτρος 261 Αντόν Τσαούς 65, 72, 86, 102, 103, 104, 204, 308՜ βλ. και Φωστηρίδης, Αντώνης Αντωνακέας, Κωνσταντίνος N. 300 Αντωνακέας, Νικόλαος 121 Αντωνίου, Γιώργος 23, 267, 282, 289 Αντωνίου, Κωνσταντίνος 145 Αντωνόπουλος, Μιχαήλ 109 Αποστόλου, Λεύτερης 30 Αραπαντώνης, Σταύρος
206, 207 Αργυρόπουλος, Αρχιμήδης 91, 105, 118 Αυγερόπουλος, Γεράσιμος 140, 141, 144 Azaña, Manuel 215 Βαλασάκης, Ευγένιος 86 Βαμβέτσος, Αλέξανδρος 68 Βαρβιτσιώτης, Ιωάννης 298, 305 Βαρών-Βασάρ, Οντέτ 261 Βασάλος, Κώστας 208, 228 Βασιλάκης. Τάκης 300 Βασιλόπουλος. Βασίλειος 99 Βαφέας, Νίκος 99
Βαφειάδης, Μάρκος 246, 250, 263 Βελεγρής. Ιωάννης 112 Βελουχιώτης, Άρης 131, 145, 242, 311, 312 Βενέζης, Ηλίας 146 Βενιζέλος, Σοφοκλής 91, 93, 135 Βεντήρης, Κωνσταντίνος 50, 87, 119 Βιμπλής, Μιλτιάδης 118 Βλάχος, Γεώργιος A. 47, 48 Βλάχος, Σπυρίδωνας 148 Βοβολίνης, Κωνσταντίνος 88, 120, 121, 156
Βοβολίνης, Σπόρος 121 Βογιάζος, Αντώνης 261 Βογιατζής, Απόστολος 156 Βογιατζής, Β. 118 Βουγιουκλάκης, Ηλίας 226, 303
Βούλγαρης, Πέτρος 53, 54 Βραδέλης, Δημήτριος 250 Βρεττάκος, Ελευθέριος 182 Βρεττάκος, Λεωνίδας 182 Βρεττάκος, Τηλέμαχος 108 Γεννηματάς, Γεώργιος 225, 232, 249 Γερακάκης, Γεώργιος 119 Γεώργιος β', βασιλιάς 121 Γιαννακόπουλος, Αθανάσιος 98, 107, 108 Γιαννακόπουλος, Δημήτρης 100. 101 Γιαννακούρας, Δημήτρης 207 Γιαννίκος, Βασίλης 141 Γιαννόπουλος, Ευάγγελος 226, 227, 228, 238, 243, 244, 313 Γιαννόπουλος, I. 77
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ 352 Γιαννούσης, Θανάσης 244 Γιατράκος, Νίκος 312 Γιοσμάς, Ξενοφών (Φον Γιοσμά) 145 Γκίκας, Σόλων 213 Γκολφινόπουλος, Αθανάσιος 243-244 Γκοτζαμάνης, Σπόρος 145 Γλέζος, Μανώλης 136, 137, 138, 228, 232, 233, 241, 243 Γονατάς, Στυλιανός 54 Γούντχαουζ, Κρίστοφερ 115, 179, 180, 249 Γραμματίδης,
Χρηστός 203 Γραφάκος, Γεώργιος 77 Γρηγοράκης, Μιχάλης (Σατανάς) 88, 111 Γρηγοριάδης, Φοίβος 287 Γρηγορίου, Γρηγόρης 147 Γρηγορόπουλος, Θεόδωρος 105 Γρίβας. Γεώργιος 54, 87, 90, 161, 169, 172, 286, 287 Γύπαρης, Παύλος 67, 70, 112 Conway, Martin 17 Δαμανάκη, Μαρία 268 Δαμασκηνός, αρχιεπίσκοπος 61, 234
Δεδούσης, Ευθύμιος 72, 102 Δελμούζος, Αλκής 117 Δελμούζος, Παναγιώτης 117 Δεσποτόπουλος, Κωνσταντίνος 141-142 Δέτσης, Γεώργιος 112 Δημάρατος, Σωκράτης 105 Δημητρίου, Μήτσος (Νικηφόρος) 142 Δημοτάκης, Νικόλαος 87 Διαμαντίδης, Δημήτριος 243 Διάμεσης, Ηλίας 100 Διομήδης, Αλέξανδρος 85 Δορδανάς, Στρατός
23, 105 Δούκας, Στέφανος 117, 258 Δραμουντάνης, Γιώργος 88, 111 de Santillán, Abad 215 Έβερτ, Άγγελος 116, 234 Έβερτ, Μιλτιάδης 252 Ελύτης, Οδυσσέας 146 Εμμανουηλίδης, Εμμανουήλ 145, 234 Ζαλοκώστας, Χρήστος 120, 121, 134, 146, 287 Ζάρας. Γεώργιος 171, 301, 302 Ζαχαράκης, Κωνσταντίνος 297, 299, 309
Ζαχαριάδης, Νίκος 54, 58 Ζέβγος, Γιάννης 234 Ζέρβας, Ναπολέων 52, 53, 54, 61, 62, 63, 67, 70, 73, 74, 75, 76, 77, 86, 96-97, 98. 100, 101, 107, 109, 110, 144, 155, 157, 163, 175, 179, 213, 247, 248, 277, 312 Ζογγολόπουλος, Γιώργος 237 Ζολώτας, Ξενοφών 296 Ζουμπουλάκης, Ηρακλής 70 Ζούνης, Χαράλαμπος
166 Ζωγραφιστός, Παύλος 88 Ζωίδης, Γιώργης 138 Ζωιτάκης, Γεώργιος 155, 163 Ηλιού, Ηλίας 245
©εμελής, Γ. 118 Θεοδωράκης, Μίκης 258, 305 Θεοδωρακόπουλος, Ιωάννης 121 Θεοτόκης, Ιωάννης 54 Θεοχαρίδης, Δημοσθένης 247 Θεοχαρόπουλος, Γ. 302 Ιατρίδης, Δημήτριος 119 Ιβάνοφ, Γεώργιος 117 Ιωαννίδης, Δημήτριος 157 Ιωάννου, Δημήτρης 97 Καζακόπουλος, Γεώργιος 117 Καΐλας, Μήτσος 138 Καΐρης, Αλέξανδρος 117 Καλαντζάκος, Αριστείδης 247 Καλλιβρετάκης, Λεωνίδας 23, 181 Καλογρηάς, Βάιος 23 Καλούδης, Νίκος 208 Καμάρας, Βασίλειος 148 Κανελλόπουλος, Παναγιώτης 62. 66, 75, 85, 93, 107, 145, 193, 195, 200, 201, 202, 232, 233, 234, 235, 236, 245, 248, 263 Κανελλόπουλος, Σταύρος 140 Κάππος, Κώστας 228 Καραγιάννη, Λέλα 86, 90, 117, 131 Καράγιωργας, Γιώργος 258 Καραϊσκάκης, Γεώργιος 242 Καραΐσκος, Χρυσόστομος 64, 65, 70
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Καρακούσης, Σωτήριος, ταγματάρχης Πεζικού 83 Καραμανλής, Κωνσταντίνος 93, 186, 187, 188, 189, 197, 217, 252 Καραμπάτσας, Ιωάννης 231 Καραμπέκιος. Θωμάς 110 Καράμπελας. Νικόλαος 77 Καρατξένης, Χρ. 83 Καραχάλιος, Γεώργιος 108, 288, 302 Καραχάλιος, Χρήστος 108, 159, 288 Καραχρήστος.
Δημήτριος 83, 90 Καρκάνης, Μανούσος 112 Καρκάνης, Νίκος 287 Καρσάκης, Αναστάσιος 112 Καρτάλης, Γεώργιος 97, 101, 135, 140. 200 Κασιμάτης, Γρηγόριος 134 Κατεβατής, Ιωάννης 86 Κατσαδήμας. Ιωάννης 202-203, 213 Κατσαρέας, Παναγιώτης 74, 171, 304 Κατσιάς, Ιωάννης 112 Καψάλης, Αθανάσιος 121 Κελάιδής,
Εμμανουήλ 92, 112 Κεπέσης. Νίκος 208 Κεφαλογιάννης, Ιωάννης 270 Κιτριλάκης, Στυλιανός 83, 86, 90, 116 Κόκκας, Πάνος 48, 115 Κοκκέβης, Ανδρέας 134 Κολιούσης. Αχιλλεύς 244 Κολοκοτρώνης, Θεόδωρος 242 Κοντινάκης, Ευτύχιος 113 Κοντογεώργης, Παναγιώτης 231 Κοσίντας, Νικόλαος 144, 148 Κοτζιάς, Κώστας 141
Κουλουμβάκης, Ευστράτιος 77 Κούτας. Παναγιώτης 250 Κουτσίκας. Δημήτριος 75 Κουτσογιαννόπουλος, Χαράλαμπος (Προμηθέ ας II) 115 Κουτσούμπας, Δημήτρης 316 Κυριακόγκωνας, Κυριάκος 171, 304 Κύρκος, Λεωνίδας 212, 267 Κύρκος, Μιχαήλ 56 Κωνσταντινίδης, Απόστολος 86 Κωνσταντίνος, Χρ. 118 Κώνστας, Παναγιώτης
162, 163 Κωστόπουλος, Αλέξανδρος 64, 65 Κωστόπουλος, Γεώργιος 98, 109, 110 353 Κωστόπουλος. Τάσος 23 Κώτσης, Σπόρος 209 Λαγδάς, Πάνος 145 Λαδάς, Ιωάννης 159, 161, 288 Λαζαρίδης, Κυριάκος 104 Λαμπράκης, Γρηγόρης 142, 144, 145, 245 Λαμπριανίδης, Λάμπρος 64, 65 Λαυρεντίδης, Ισαάκ 261 Λένιν, Βλαντιμίρ
244 Λεονάρδος. Διονύσιος 70, 71 Λουλές, Κωνσταντίνος 199, 208, 214, 228, 231, 232, 243, 253, 261 Λούλης,
Θεμιστοκλής 244 Λυκουρέζος, Παναγιώτης 86 Μαγγανάς, Ευάγγελος 204 Μάγιερς,Έντι 249 Μαγκάκης, Γεώργιος Αλέξανδρος 235 Μακρής, Πέτρος 250 Μανουσάκης, Κώστας 147 Μάντακας, Εμμανουήλ 134, 141 Μαντζουλίνου, Αλεξάνδρα 203 Μανωλόπουλος, Παναγιώτης 119 Μάξιμος, Δημήτριος 73, 75 Μαραντζίδης, Νίκος 267 Μάργαρης, Ιωάννης 203 Μαρίνος, Θέμης 258 Μαρκεζίνης, Σπύρος 120, 121, 133, 157 Μαρκετάκης, Ιωάννης 113 Μαρτίνος, Κωνσταντίνος 119 Ματθαίου, Αλέξανδρος 155, 159 Ματσούκας, Ιωάννης 100 Μαυρομιχάλης, Πέτρος 54 Μερκούρη, Μελίνα 238 Μερκούρης, Σταμάτης 134, 140, 141, 177 Μεταξά, Λουκία 297 Μεταξάς, Ιωάννης 214, 297 Μέτκαλφ, Λι (Lee Metcalf) 177, 178, 179 Μήλιος, Γιάννης 88, 120 Μητσοτάκης, Κωνσταντίνος 172, 247, 257, 258, 259, 262, 269, 272, 285, 293, 309, 311 Μίκλεθουεϊτ (Μίλερ), Γκάι 103 Μικρόπουλος, Θεόδωρος 104 Μιλλιέξ, Τατιάνα 146 Μιχάλαγας (Μιχαήλ Παπαδόπουλος) 261 Μίχας, Αθανάσιος 203
354 Μοσχάτος, Θεμιστοκλής 148 Μπάιλας, Εμμανουήλ 203 Μπακιρτζής, Ευριπίδης 115, 204 Μπακόπουλος, Γεώργιος 77 Μπάλκος. Αναστάσιος 190, 202, 247, 260 Μπαντουβάς, Ιωάννης 181 Μπαντουβάς, Μανώλης 88, 89, 111, 181 Μπαρούτσος, Γ. 83 Μπασαγιάννης, Χρήστος 243 Μπασιάς, Κωνσταντίνος 113 Μπέης, Δημήτρης 226,
227 Μπίρης. Σταύρος 113, 172, 208, 209 Μπομποτίνος, Ιωάννης 86 Μπονκούρ, Ζαν Πωλ 137 Μπραντίτσας, Δημήτρης 207 Μπριλλάκης. Αντώνης 245 Massip, Roger 186 Meynaud, Jean 132 Moradiellos, Enrique 215 Νάθενας, Ανδρέας 45 Ναλτσάς, Χρ. 118 Νικολόπουλος, Πέτρος 174 ντε Γκωλ, Σαρλ 60 Ντιγριντής, Γεώργιος 112
Ξάνθος, Μιχαήλ 112 Ξυδόπουλος, Ιωάννης 210 Ξυλούρης, Μιχάλης 88, 111 Οικονόμου, A. 118 Πάγκαλος, Θεόδωρος 76, 100 Παλαιοκρασσάς, Ιωάννης 306, 307 Παναγιωτάκης, Κωνσταντίνος 179 Παναγιωτόπουλος, I. Μ. 146 Παναγούλης, Ευστάθιος (Στάθης) 214, 238, 243 Πανουργίας, Πανουργίας 227, 260 Πανουτσόπουλος,
Ιωάννης 86, 106, 107, 154 Παξιμάδας, Ιωάννης 113 Παπαγεωργίου, Απόστολος 100 Παπαγεωργίου, Κωνσταντίνος 241, 243 Παπάγος, Αλέξανδρος 128 Παπαδάκης, Νικόλαος 112 Παπαδάκης, Παντελής 104 Παπαδάκης, Στυλιανός 203 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ Παπαδόγγονας, Αλέξανδρος 247, 270 Παπαδονικολάκης, Ιωάννης 235 Παπαδοπετράκης,
Πέτρος (Πέτρακας) 112, 114 Παπαδόπουλος, Αλέξανδρος (Αλέκος) 30, 86, 97, 155, 158, 179, 180 Παπαδόπουλος, Γεώργιος 156, 157, 158, 159, 160, 161, 163, 167, 173, 174, 177, 178, 179, 180, 181, 182 Παπαδόπουλος, Δημήτρης 246 Παπαδόπουλος, Δημοσθένης 106 Παπαδόπουλος, Ιωάννης 243 Παπαδόπουλος,
Κωνσταντίνος Γ. 67, 69, 91, 104, 105, 106, 119, 245, 246 Παπαδόπουλος, Κώστας X. 161, 181 Παπαδόπουλος,
Παναγιώτης 72, 104 Παπαθανασίου, Ιωάννης 104, 118 Παπαϊωάννου, Γεώργιος N. 30, 99 Παπάιωάννου, Νικόλαος 244 Παπακωνσταντίνου, Γεώργιος 204 Παπακωνσταντίνου, Θεοφύλακτος 159, 179 Παπακωνσταντίνου, Κωνσταντίνος 246-247 Παπανδρέου, Ανδρέας 219, 241, 242, 243, 244, 246, 253, 262, 293, 313 Παπανδρέου, Γεώργιος 42, 43, 44, 46, 48, 65. 69, 75, 123, 135, 144, 147, 148, 149, 181, 200, 223, 232, 234 Παπανίκας, Ευάγγελος 83 Παπανικολάου, Ελευθέριος 306 Παπαπαναγιώτου, Αλέκος 138 Παπαπολίτης, Νίκος 134 Παπαπολίτης, Σάββας 87, 134 Παπαστράτης, Προκοπής 261 Παρτσαλίδης, Μήτσος 202 Πασιονάρια (Ντολόρες Ιμπαρούρι) 215 Πασχαλούδη, Ελένη 23, 267, 282, 289 Πάτρας. Λουκάς 156, 179 Παττακός, Στυλιανός 156, 163 Πελτέκης, Γιάννης 90, 115, 117 Πεντάρης, Ευάγγελος 243 Πεπονής, Αναστάσιος 146 Περγιάλης, Νότης 146 Περρίκος, Κωνσταντίνος 62, 86, 117, 131 Πετράκης, Βασίλειος 112 Πετρακογιώργης, Γιώργος (Πέτρακας) 63-64, 88, 111 Πετρόπουλος, Βασίλειος 100 Πετρόπουλος, Χρήστος 300
ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Πηνιάτογλου, Λάζαρος 88, 120, 121 Πλαστήρας, Νικόλαος 51, 91, 92, 133, 134, 135 Πλεύρης, Νικόλαος 88, 111 Πλυτάς, Γεώργιος 146 Πολυχρονιάδης, Κ. 118 Πορφυρογένης, Μιλτιάδης 64-65 Πρίμο ντε Ριβέρα, Χοσέ Αντόνιο 215, 216 Προβελέγγιος, Ρόδης (Ρόδης Ρούφος-Κανακάρης) 146 Προκοπίου,
Πλάτων 108, 109 Πυρομάγλου, Κομνηνός 97, 140, 176, 193, 200, 210 Picasso, Pablo 137 Ράλλης, Γεώργιος 248 Ράλλης. Ιωάννης 76, 291 Ρεζάν, Μαρία 202 Ρηγόπουλος, Ρήγας 117 Ρογκάκος, Παναγιώτης 209 Ρόσιος, Αλέξανδρος (Τψηλάντης) 246 Σακελλαρίου, Αλέξανδρος 49 Σαμαράς, Αντώνης 247 Σάντας, Απόστολος
(Λάκης) 138, 228 Σαράφης, Στέφανος 109, 110 Σαρίκας, Θεόφιλος 99 Σαρλής, Παύλος 260 Σαρρής, Δημήτριος 69 Σαρτρ, Ζαν Πωλ 137 Σβορώνος, Νίκος 261 Σβώκος, Αντώνης 121 Σβώλος, Αλέξανδρος 135 Σβώλου, Μαρία 141 Σεργεντάνης, Αντώνιος 113 Σεργεντάνης, Εμμανουήλ 113 Σερεπίσος, Κωνσταντίνος 203. 204, 213
Σερπάνος. Γεώργιος 234 Σίμος, Ιωάννης 83 Σινιώρης, Αγησίλαος 105 Σιρακόφ, Ασέν 65 Σιφναίος, Παναγιώτης 120 Σιώρης, Νικήτας 156 Σκληρός, Αριστείδης 43 Σκόμπυ, Ρόναλντ 42 Σκουλαρίκης, Γιάννης 249, 275 Σκουλάς, Νικόλαος 50, 113, 114 355 Σκούρας, Αθανάσιος 86 Σούρλας, Γρηγόρης 110, 166, 171. 176, 177,
204, 205. 210, 286 Σοφιανόπουλος. Ιωάννης 51 Σοφούλης, Θεμιστοκλής 54, 58, 75, 76, 78, 85, 200, 203 Σπαής, Λεωνίδας 140, 141, 181 Σπανουδάκης, Μάρκος 112 Σπηλιωτόπουλος. Παναγιώτης 91-92, 109, 119 Σταματόπουλος, Βύρων 160, 179 Σταύρου, Τατιάνα 146 Στεργιόπουλος, Ηλίας 117 Στεφανόπουλος, Δημήτριος 77
Στεφανόπουλος, Κωνσταντίνος 247 Στρατής, Δημήτρης 140 Στρατός, Γεώργιος 71 Σφέτσιος, Θωμάς 104, 105 Σωτηρίου,
Κωνσταντίνος 148 Ταμπακόπουλος, Άγις 121 Τζαννετάκης, Τζανής 293, 294 Τζέινγουειν, Έλιοτ (Eliot Janeway) 177 Τζιφάκης, Χρήστος 112, 113 Τζούκας, Βαγγέλης 99 Τίτο, Γιόσιπ Μπροζ 16, 139 Τομπάζης, Αλέξανδρος 237 Τουρκοβασίλης, Θεόδωρος 66, 135 Τριανταφυλλάκος, Τρύφωνας 71 Τσακαλώτος, Θρασύβουλος 128, 250 Τσακιρίδης, Θεόδωρος 104 Τσάκωνας, Δημήτριος 157 Τσαλδάρης, Κωνσταντίνος 54, 60, 61. 62, 72 Τσάτσος, Κωνσταντίνος 200, 234 Τσέλλος, Επαμεινώνδας 86, 156 Τσενόγλου, 'Ομηρος 98 Τσιγάντες, Γιάννης 62, 87, 90,109,117, 131, 209 Τσιγάντες, Χριστόδουλος 128 Τσιριμώκος, Ηλίας 140 Τσοβόλας, Δημήτρης 228, 254, 256 Τσολάκογλου, Γεώργιος 200 Τσουδερός, Εμμανουήλ 141, 200 Φάτσης, Γιάννης 161 Φθενάκης, Εμμανουήλ 179 Φλάισερ. Χάγκεν 261, 287, 289 Φλωράκης, Χαρίλαος 241, 245, 246, 262, 267. 271
356 Φράνκο, Φρανθίσκο 215, 216 Φριάνγκ, Μπριγκίτ 178 Φωστηρίδης (ή Φωστερίδης), Αντώνης 65, 72, 73, 77, 86, 102, 103, 104, 119, 154· βλ. και Αντόν Τσαούς Χαλκιαδάκης, Γεώργιος 112 Χανδρινός. Ιάσονας 23, 287 Χασιώτης, Κωνσταντίνος 86 Χατζηδημητρίου, Δημήτριος 199 Χατζημιχάλης, Μιχάλης 148 Χατζιδάκις, Μάνος 146 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ Χολέβας, Ιωάννης 156 Χονδροκούκης, Δημήτριος 261 Χούτας, Στυλιανός 63, 69, 70, 73, 77, 86, 87, 97, 180, 181, 203 Χρύσανθος, αρχιεπίσκοπος 120 Χρυσοχόου, Αθανάσιος 236 Ψαρρός, Δημήτρης, συνταγματάρχης 62, 69, 86, 90, 101, 102, 130-131, 163, 175, 191, 199, 312, 316 Ψαρρός, Χαράλαμπος 69 |
any_adam_object | 1 |
any_adam_object_boolean | 1 |
author | Phytilē, Magda 1982- Augeridēs, Manos ca. 20./21. Jh Kukē, Elenē ca. 20./21. Jh |
author_GND | (DE-588)1131565924 (DE-588)1100571876 (DE-588)1196043922 |
author_facet | Phytilē, Magda 1982- Augeridēs, Manos ca. 20./21. Jh Kukē, Elenē ca. 20./21. Jh |
author_role | aut aut aut |
author_sort | Phytilē, Magda 1982- |
author_variant | m p mp m a ma e k ek |
building | Verbundindex |
bvnumber | BV049055972 |
contents | Bibliografie S. 329-349 und Indices S. 351-359 |
ctrlnum | (OCoLC)1390813052 (DE-599)BVBBV049055972 |
format | Book |
fullrecord | <?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><collection xmlns="http://www.loc.gov/MARC21/slim"><record><leader>00000nam a2200000 c 4500</leader><controlfield tag="001">BV049055972</controlfield><controlfield tag="003">DE-604</controlfield><controlfield tag="005">20230731</controlfield><controlfield tag="007">t</controlfield><controlfield tag="008">230718s2022 a||| |||| 00||| gre d</controlfield><datafield tag="020" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">9789603104421</subfield><subfield code="9">978-960-310-442-1</subfield></datafield><datafield tag="020" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">9603104426</subfield><subfield code="9">960-310-442-6</subfield></datafield><datafield tag="035" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">(OCoLC)1390813052</subfield></datafield><datafield tag="035" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">(DE-599)BVBBV049055972</subfield></datafield><datafield tag="040" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">DE-604</subfield><subfield code="b">ger</subfield><subfield code="e">rda</subfield></datafield><datafield tag="041" ind1="0" ind2=" "><subfield code="a">gre</subfield></datafield><datafield tag="049" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">DE-12</subfield></datafield><datafield tag="084" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">OST</subfield><subfield code="q">DE-12</subfield><subfield code="2">fid</subfield></datafield><datafield tag="100" ind1="1" ind2=" "><subfield code="a">Phytilē, Magda</subfield><subfield code="d">1982-</subfield><subfield code="e">Verfasser</subfield><subfield code="0">(DE-588)1131565924</subfield><subfield code="4">aut</subfield></datafield><datafield tag="245" ind1="1" ind2="0"><subfield code="a">Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs</subfield><subfield code="b">praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006</subfield><subfield code="c">Magda Phytilē, Manos Augeridēs, Elenē Kukē</subfield></datafield><datafield tag="246" ind1="1" ind2="0"><subfield code="a">apokleismou</subfield></datafield><datafield tag="264" ind1=" " ind2="1"><subfield code="a">[Athēna]</subfield><subfield code="b">Themelio</subfield><subfield code="c">[2022]</subfield></datafield><datafield tag="264" ind1=" " ind2="4"><subfield code="c">©2022</subfield></datafield><datafield tag="300" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">359 Seiten</subfield><subfield code="b">Illustrationen</subfield><subfield code="c">24 cm</subfield></datafield><datafield tag="336" ind1=" " ind2=" "><subfield code="b">txt</subfield><subfield code="2">rdacontent</subfield></datafield><datafield tag="337" ind1=" " ind2=" "><subfield code="b">n</subfield><subfield code="2">rdamedia</subfield></datafield><datafield tag="338" ind1=" " ind2=" "><subfield code="b">nc</subfield><subfield code="2">rdacarrier</subfield></datafield><datafield tag="490" ind1="0" ind2=" "><subfield code="a">Istorikē Bibliothēkē. Nea periodos</subfield></datafield><datafield tag="500" ind1=" " ind2=" "><subfield code="a">In griechischer Schrift</subfield></datafield><datafield tag="505" ind1="8" ind2=" "><subfield code="a">Bibliografie S. 329-349 und Indices S. 351-359</subfield></datafield><datafield tag="610" ind1="2" ind2="7"><subfield code="a">Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo</subfield><subfield code="0">(DE-588)10100920-3</subfield><subfield code="2">gnd</subfield><subfield code="9">rswk-swf</subfield></datafield><datafield tag="650" ind1="0" ind2="7"><subfield code="a">Anerkennung</subfield><subfield code="0">(DE-588)4128520-7</subfield><subfield code="2">gnd</subfield><subfield code="9">rswk-swf</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Ethnikon Apeleutherōtikon Metōpon (Greece)</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Greece / History / 20th century</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Greece / Politics and government / 1935-1967</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Greece / Politics and government / 1967-1974</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Greece / Politics and government / 1974-</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Greece / History / Civil War, 1944-1949</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="0"><subfield code="a">World War, 1939-1945 / Underground movements / Greece</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Ethnikon Apeleutherōtikon Metōpon (Greece)</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="0"><subfield code="a">Politics and government</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="0"><subfield code="a">War / Underground movements</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="2"><subfield code="a">Greece</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="4"><subfield code="a">Since 1900</subfield></datafield><datafield tag="653" ind1=" " ind2="6"><subfield code="a">History</subfield></datafield><datafield tag="689" ind1="0" ind2="0"><subfield code="a">Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo</subfield><subfield code="0">(DE-588)10100920-3</subfield><subfield code="D">b</subfield></datafield><datafield tag="689" ind1="0" ind2="1"><subfield code="a">Anerkennung</subfield><subfield code="0">(DE-588)4128520-7</subfield><subfield code="D">s</subfield></datafield><datafield tag="689" ind1="0" ind2=" "><subfield code="5">DE-604</subfield></datafield><datafield tag="700" ind1="1" ind2=" "><subfield code="a">Augeridēs, Manos</subfield><subfield code="d">ca. 20./21. Jh.</subfield><subfield code="e">Verfasser</subfield><subfield code="0">(DE-588)1100571876</subfield><subfield code="4">aut</subfield></datafield><datafield tag="700" ind1="1" ind2=" "><subfield code="a">Kukē, Elenē</subfield><subfield code="d">ca. 20./21. Jh.</subfield><subfield code="e">Verfasser</subfield><subfield code="0">(DE-588)1196043922</subfield><subfield code="4">aut</subfield></datafield><datafield tag="856" ind1="4" ind2="2"><subfield code="m">Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment</subfield><subfield code="q">application/pdf</subfield><subfield code="u">http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000001&line_number=0001&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA</subfield><subfield code="3">Inhaltsverzeichnis</subfield></datafield><datafield tag="856" ind1="4" ind2="2"><subfield code="m">Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment</subfield><subfield code="q">application/pdf</subfield><subfield code="u">http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000003&line_number=0002&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA</subfield><subfield code="3">Literaturverzeichnis</subfield></datafield><datafield tag="856" ind1="4" ind2="2"><subfield code="m">Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment</subfield><subfield code="q">application/pdf</subfield><subfield code="u">http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000005&line_number=0003&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA</subfield><subfield code="3">Register // Gemischte Register</subfield></datafield><datafield tag="940" ind1="1" ind2=" "><subfield code="n">oe</subfield></datafield><datafield tag="940" ind1="1" ind2=" "><subfield code="q">BSB_NED_20230731</subfield></datafield><datafield tag="942" ind1="1" ind2="1"><subfield code="c">909</subfield><subfield code="e">22/bsb</subfield><subfield code="f">0904</subfield><subfield code="g">495</subfield></datafield><datafield tag="943" ind1="1" ind2=" "><subfield code="a">oai:aleph.bib-bvb.de:BVB01-034318205</subfield></datafield></record></collection> |
id | DE-604.BV049055972 |
illustrated | Illustrated |
index_date | 2024-07-03T22:22:54Z |
indexdate | 2024-10-12T14:01:44Z |
institution | BVB |
isbn | 9789603104421 9603104426 |
language | Greek |
oai_aleph_id | oai:aleph.bib-bvb.de:BVB01-034318205 |
oclc_num | 1390813052 |
open_access_boolean | |
owner | DE-12 |
owner_facet | DE-12 |
physical | 359 Seiten Illustrationen 24 cm |
psigel | BSB_NED_20230731 |
publishDate | 2022 |
publishDateSearch | 2022 |
publishDateSort | 2022 |
publisher | Themelio |
record_format | marc |
series2 | Istorikē Bibliothēkē. Nea periodos |
spelling | Phytilē, Magda 1982- Verfasser (DE-588)1131565924 aut Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 Magda Phytilē, Manos Augeridēs, Elenē Kukē apokleismou [Athēna] Themelio [2022] ©2022 359 Seiten Illustrationen 24 cm txt rdacontent n rdamedia nc rdacarrier Istorikē Bibliothēkē. Nea periodos In griechischer Schrift Bibliografie S. 329-349 und Indices S. 351-359 Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo (DE-588)10100920-3 gnd rswk-swf Anerkennung (DE-588)4128520-7 gnd rswk-swf Ethnikon Apeleutherōtikon Metōpon (Greece) Greece / History / 20th century Greece / Politics and government / 1935-1967 Greece / Politics and government / 1967-1974 Greece / Politics and government / 1974- Greece / History / Civil War, 1944-1949 World War, 1939-1945 / Underground movements / Greece Politics and government War / Underground movements Greece Since 1900 History Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo (DE-588)10100920-3 b Anerkennung (DE-588)4128520-7 s DE-604 Augeridēs, Manos ca. 20./21. Jh. Verfasser (DE-588)1100571876 aut Kukē, Elenē ca. 20./21. Jh. Verfasser (DE-588)1196043922 aut Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment application/pdf http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000001&line_number=0001&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA Inhaltsverzeichnis Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment application/pdf http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000003&line_number=0002&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA Literaturverzeichnis Digitalisierung BSB München - ADAM Catalogue Enrichment application/pdf http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000005&line_number=0003&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA Register // Gemischte Register |
spellingShingle | Phytilē, Magda 1982- Augeridēs, Manos ca. 20./21. Jh Kukē, Elenē ca. 20./21. Jh Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 Bibliografie S. 329-349 und Indices S. 351-359 Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo (DE-588)10100920-3 gnd Anerkennung (DE-588)4128520-7 gnd |
subject_GND | (DE-588)10100920-3 (DE-588)4128520-7 |
title | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 |
title_alt | apokleismou |
title_auth | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 |
title_exact_search | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 |
title_exact_search_txtP | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 |
title_full | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 Magda Phytilē, Manos Augeridēs, Elenē Kukē |
title_fullStr | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 Magda Phytilē, Manos Augeridēs, Elenē Kukē |
title_full_unstemmed | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 Magda Phytilē, Manos Augeridēs, Elenē Kukē |
title_short | Ē deuterē zōē tēs Ethnikēs Antistasēs |
title_sort | e deutere zoe tes ethnikes antistases praktikes anagnorises kai apokleismu 1944 2006 |
title_sub | praktikes anagnōrisēs kai apokleismu 1944-2006 |
topic | Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo (DE-588)10100920-3 gnd Anerkennung (DE-588)4128520-7 gnd |
topic_facet | Ethniko Apeleutherōtiko Metōpo Anerkennung |
url | http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000001&line_number=0001&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000003&line_number=0002&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA http://bvbr.bib-bvb.de:8991/F?func=service&doc_library=BVB01&local_base=BVB01&doc_number=034318205&sequence=000005&line_number=0003&func_code=DB_RECORDS&service_type=MEDIA |
work_keys_str_mv | AT phytilemagda edeuterezoetesethnikesantistasespraktikesanagnoriseskaiapokleismu19442006 AT augeridesmanos edeuterezoetesethnikesantistasespraktikesanagnoriseskaiapokleismu19442006 AT kukeelene edeuterezoetesethnikesantistasespraktikesanagnoriseskaiapokleismu19442006 AT phytilemagda apokleismou AT augeridesmanos apokleismou AT kukeelene apokleismou |